Assertion: વાયુના અણુઓનો સરેરાશ મુક્ત પથ (mea | vedclass

Name: Exam Paper Generator | JEE NEET Paper Generator | Vedclass
Brand: Vedclass
Rating: 5 (35 reviews)

Question

(A) વાયુના અણુનો સરેરાશ મુક્ત પથ $\lambda$ એ બે ક્રમિક અથડામણો વચ્ચેનું સરેરાશ અંતર છે.તેનું સૂત્ર $\lambda = \frac{k T}{\sqrt{2} \pi \sigma^2 P}$ છે,

Vedclass · Accepted Answer

જો વિધાન (Assertion) અને કારણ (Reason) બંને સાચા હોય અને કારણ એ વિધાનની સાચી સમજૂતી હોય.

Vedclass · Answer

(A) વાયુના અણુનો સરેરાશ મુક્ત પથ $\lambda$ એ બે ક્રમિક અથડામણો વચ્ચેનું સરેરાશ અંતર છે.તેનું સૂત્ર $\lambda = \frac{k T}{\sqrt{2} \pi \sigma^2 P}$ છે,જ્યાં $k$ એ બોલ્ટ્ઝમેન અચળાંક છે,$T$ તાપમાન છે,$\sigma$ અણુનો વ્યાસ છે અને $P$ દબાણ છે.ઘનતા $\rho = \frac{m}{V} = \frac{M P}{R T}$ હોવાથી,આપણે સરેરાશ મુક્ત પથને ઘનતાના સંદર્ભમાં $\lambda = \frac{m}{\sqrt{2} \pi \sigma^2 \rho}$ તરીકે લખી શકીએ છીએ.આ સંબંધો પરથી સ્પષ્ટ થાય છે કે $\lambda \propto \frac{1}{P}$ અને $\lambda \propto \frac{1}{\rho}$.તેથી,સરેરાશ મુક્ત પથ એ વાયુના દબાણ અને ઘનતા બંનેના વ્યસ્ત પ્રમાણમાં હોય છે.વિધાનમાં જણાવ્યા મુજબ તે ઘનતાના વ્યસ્ત પ્રમાણમાં છે અને કારણમાં જણાવ્યા મુજબ તે દબાણના વ્યસ્ત પ્રમાણમાં છે,તેથી બંને સાચા છે.વધુમાં,દબાણ અને ઘનતા વચ્ચેનો સંબંધ (અચળ તાપમાને) સમજાવે છે કે શા માટે સરેરાશ મુક્ત પથ બંને પર વ્યસ્ત રીતે આધાર રાખે છે,તેથી કારણ એ વિધાનની સાચી સમજૂતી છે.

Similar Questions

વાયુ કઈ સ્થિતિમાં આદર્શ વાયુના નિયમથી મહત્તમ વિચલન દર્શાવે છે?

મુક્ત પથ (free path) અને સરેરાશ મુક્ત પથ (mean free path) એટલે શું?

Vedclass Test Series

Exam Paper Generator

Online Exam Module