$(a)$ લેન્સ અને અરીસા માટે $u, v, f$ વચ્ચેનો સંબંધ લખો,જ્યાં $u, v, f$ અનુક્રમે વસ્તુ અંતર,પ્રતિબિંબ અંતર અને કેન્દ્રલંબાઈ છે.
$(b)$ અંતર્ગોળ અરીસા દ્વારા મળતી મોટવણી $m = +4$ છે. આ વિધાન દ્વારા પ્રતિબિંબ વિશે મળતી માહિતી લખો.
$(c)$ નીચેની સ્થિતિઓ માટે અંતર્ગોળ અરીસામાં પ્રતિબિંબ રચના દર્શાવતી કિરણ આકૃતિ દોરો:
$(i)$ ધ્રુવ અને મુખ્ય કેન્દ્રની વચ્ચે.
$(ii)$ વક્રતાકેન્દ્ર પર.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) $(a) (i)$ લેન્સ માટે,લેન્સનું સૂત્ર $\frac{1}{f} = \frac{1}{v} - \frac{1}{u}$ છે.
$(ii)$ અરીસા માટે,અરીસાનું સૂત્ર $\frac{1}{f} = \frac{1}{v} + \frac{1}{u}$ છે.
$(b)$ અહીં મોટવણી $m = +4$ ધન હોવાથી,પ્રતિબિંબ આભાસી અને ચત્તું છે. મોટવણીનું મૂલ્ય $4$ ($1$ કરતા મોટું) હોવાથી,પ્રતિબિંબ વિવર્ધિત (મોટું) છે.
$(c) (i)$ જ્યારે વસ્તુને અંતર્ગોળ અરીસાના ધ્રુવ $(P)$ અને મુખ્ય કેન્દ્ર $(F)$ ની વચ્ચે મૂકવામાં આવે છે,ત્યારે અરીસાની પાછળ આભાસી,ચત્તું અને વિવર્ધિત પ્રતિબિંબ રચાય છે.
$(ii)$ જ્યારે વસ્તુને અંતર્ગોળ અરીસાના વક્રતાકેન્દ્ર $(C)$ પર મૂકવામાં આવે છે,ત્યારે વક્રતાકેન્દ્ર $(C)$ પર જ વસ્તુના કદ જેટલું જ વાસ્તવિક અને ઉલટું પ્રતિબિંબ રચાય છે.

Explore More

Similar Questions

$10 \ cm$ કેન્દ્રલંબાઈ ધરાવતો બહિર્ગોળ લેન્સ દીવાલથી $12 \ cm$ દૂર મૂકવામાં આવ્યો છે. દીવાલ પર વાસ્તવિક પ્રતિબિંબ મેળવવા માટે વસ્તુને લેન્સથી કેટલી દૂર મૂકવી જોઈએ ($cm$ માં)?

આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ પ્રકાશનું એક કિરણ $XY$ ગોલીય અરીસા પર આપાત થાય છે. આકૃતિ ફરીથી દોરો અને તેમાં લંબ,આપાતકોણ અને પરાવર્તનકોણ દર્શાવો.

$(a)$ પ્રકાશનું વક્રીભવન એટલે શું?
$(b)$ જો ગોલીય લેન્સ માટે કાર્તેઝિયન સંજ્ઞા પ્રણાલી લાગુ પાડતા પ્રતિબિંબ અંતર ઋણ મળે,તો આ ઋણ સંજ્ઞાનું મહત્વ જણાવો.

$10\, mm$ લાંબી એક ટાંકણીને અંતર્ગોળ અરીસાની સામે ઉભી રાખવામાં આવી છે. આ ટાંકણીનું $5\, mm$ લાંબું પ્રતિબિંબ અરીસાની સામે $30\, cm$ અંતરે રચાય છે. આ અરીસાની કેન્દ્રલંબાઈ ......... $cm$ છે.

$(a)$ પાણીનો વક્રીભવનાંક $1.33$ છે અને આલ્કોહોલનો વક્રીભવનાંક $1.36$ છે. આ બે માધ્યમોમાંથી કયું માધ્યમ પ્રકાશીય ઘટ્ટ છે? તમારા જવાબ માટે કારણ આપો. પાણીમાંથી આલ્કોહોલમાં ત્રાંસા પ્રવેશતા પ્રકાશના કિરણનો માર્ગ દર્શાવતી કિરણ આકૃતિ દોરો.
$(b)$ હીરાનો નિરપેક્ષ વક્રીભવનાંક $2.42$ છે અને કાચનો નિરપેક્ષ વક્રીભવનાંક $1.50$ છે. કાચની સાપેક્ષે હીરાનો વક્રીભવનાંક શોધો.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo