$(a)$ નીચેના દરેક કિસ્સામાં જ્યારે વસ્તુને નીચે મુજબના સ્થાને મૂકવામાં આવે ત્યારે રચાતા પ્રતિબિંબનું સ્થાન અને પ્રકાર દર્શાવતી કિરણ આકૃતિ દોરો:
$(i)$ અંતર્ગોળ અરીસાના મુખ્ય કેન્દ્ર $(F)$ અને વક્રતાકેન્દ્ર $(C)$ ની વચ્ચે.
$(ii)$ અંતર્ગોળ અરીસાના મુખ્ય કેન્દ્ર $(F)$ અને ધ્રુવ $(P)$ ની વચ્ચે.
$(iii)$ અંતર્ગોળ અરીસાના વક્રતાકેન્દ્ર $(C)$ અને અનંત અંતરની વચ્ચે.
$(b)$ ગોલીય અરીસા દ્વારા મળતી મોટવણી શોધવા માટેનું ગાણિતિક સૂત્ર આપો. $m = -1$ શું સૂચવે છે? તે ઉત્પન્ન કરી શકે તેવા અરીસાને ઓળખો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) કિરણ આકૃતિઓ આપેલી આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ છે.
$(b)$ મોટવણી $(m)$ એટલે પ્રતિબિંબની ઊંચાઈ $(h')$ અને વસ્તુની ઊંચાઈ $(h)$ નો ગુણોત્તર,જે $-\frac{v}{u}$ જેટલો પણ હોય છે,જ્યાં $v$ એ પ્રતિબિંબ અંતર છે અને $u$ એ વસ્તુ અંતર છે.
$m = \frac{h'}{h} = -\frac{v}{u}$
$m = -1$ નીચે મુજબ સૂચવે છે:
$(i)$ પ્રતિબિંબનું કદ વસ્તુના કદ જેટલું જ છે.
$(ii)$ ઋણ નિશાની દર્શાવે છે કે પ્રતિબિંબ વાસ્તવિક અને ઉલટું છે.
જ્યારે વસ્તુને અંતર્ગોળ અરીસાના વક્રતાકેન્દ્ર $(C)$ પર મૂકવામાં આવે ત્યારે આ પ્રકારની મોટવણી મળે છે.

Explore More

Similar Questions

ગોલીય અરીસાની વક્રતા ત્રિજ્યા એટલે શું? તે અરીસાની કેન્દ્રલંબાઈ સાથે કેવી રીતે સંબંધિત છે?

$(a)$ ગોળીય લેન્સના પ્રકાશીય કેન્દ્રની વ્યાખ્યા આપો.
$(b)$ તમને $30 \, cm$ કેન્દ્રલંબાઈ ધરાવતો બહિર્ગોળ લેન્સ આપવામાં આવ્યો છે. વસ્તુનું વાસ્તવિક,ઉલટું અને અત્યંત મોટું પ્રતિબિંબ મેળવવા માટે તમે વસ્તુને ક્યાં મૂકશો? પ્રતિબિંબ રચના દર્શાવતી કિરણ આકૃતિ દોરો.
$(c)$ એક અંતર્ગોળ લેન્સની કેન્દ્રલંબાઈ $20 \, cm$ છે. લેન્સથી વસ્તુને કેટલા અંતરે મૂકવી જોઈએ જેથી તેનું પ્રતિબિંબ લેન્સથી $15 \, cm$ દૂર રચાય?

Difficult
View Solution

લેન્સના પાવરનું મૂલ્ય તેની કેન્દ્રલંબાઈ જેટલું ક્યારે હોય છે?

જ્યારે અંતર્ગોળ અરીસાની સામે વસ્તુને વક્રતાકેન્દ્ર $(C)$ થી દૂર મૂકવામાં આવે,ત્યારે તેનું પ્રતિબિંબ કેવું મળે?

$1.5$ વક્રીભવનાંક ધરાવતા કાચના સ્લેબમાં પ્રકાશનો વેગ કેટલો હશે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo