એક પદાર્થનો સરેરાશ વેગ શૂન્ય હોઈ શકે છે પરંતુ સરેરાશ ઝડપ શૂન્ય હોઈ શકતી નથી. ઉદાહરણ આપીને આ વિધાનને યોગ્ય ઠેરવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) સરેરાશ વેગ એટલે કુલ સ્થાનાંતર ભાગ્યા કુલ સમય. સ્થાનાંતર એ સદિશ રાશિ હોવાથી,જો પદાર્થ તેના પ્રારંભિક બિંદુ પર પાછો ફરે,તો કુલ સ્થાનાંતર $0$ થાય છે,જેના પરિણામે સરેરાશ વેગ $0$ મળે છે.
સરેરાશ ઝડપ એટલે કુલ પથલંબાઈ (અંતર) ભાગ્યા કુલ સમય. અંતર એ અદિશ રાશિ છે અને તે કુલ કાપેલા માર્ગની લંબાઈ દર્શાવે છે,તેથી ગતિ કરતા પદાર્થ માટે તે ક્યારેય $0$ હોઈ શકે નહીં.
ઉદાહરણ: ધારો કે એક પદાર્થ $r$ ત્રિજ્યા ધરાવતા વર્તુળાકાર માર્ગ પર ગતિ કરે છે. જો પદાર્થ એક પૂર્ણ ચક્ર પૂર્ણ કરે,તો કુલ સ્થાનાંતર $0$ થાય છે,તેથી સરેરાશ વેગ $0$ છે. જોકે,કાપેલું કુલ અંતર વર્તુળના પરિઘ જેટલું એટલે કે $2 \pi r$ થાય છે. આમ,સરેરાશ ઝડપ $\frac{2 \pi r}{t}$ થાય છે,જ્યાં $t$ એ લીધેલો સમય છે.

Explore More

Similar Questions

"કોઈ પદાર્થ કઈ દિશામાં ગતિ કરે છે તે પદાર્થના વેગની દિશા દ્વારા નક્કી થાય છે, પ્રવેગની દિશા દ્વારા નહીં." આ વિધાનને યોગ્ય ઉદાહરણ આપી સમજાવો.

સમાન વેગ સાથેની ગતિ માટે કાપેલું અંતર અને વીતેલા સમય વચ્ચેનો સંબંધ શું છે?

નીચેનામાંથી કયું સદિશ નથી?

એક ઇલેક્ટ્રિક ટ્રેન $120 \, km \, h^{-1}$ ના વેગથી ગતિ કરી રહી છે. તો તે $30 \, s$ માં કેટલું અંતર કાપશે ($, km$ માં)?

આજકાલ તમામ બસો અને કારમાં સ્પીડોમીટર લગાવેલું હોય છે,જે વાહનનો વેગ દર્શાવે છે. ઓડોમીટર નામનું ઉપકરણ વાહન દ્વારા કાપેલું અંતર નોંધે છે. જો મુસાફરીની શરૂઆતમાં અને $40 \text{ મિનિટ}$ પછી વાહનના ઓડોમીટરનું રીડિંગ અનુક્રમે $1048 \text{ km}$ અને $1096 \text{ km}$ હોય,તો તેની સરેરાશ ઝડપની ગણતરી કરો. શું વાહન ગતિમાં હોય ત્યારે સ્પીડોમીટરનું રીડિંગ આ વેગ દર્શાવશે? તમારા જવાબને કારણ સાથે સમજાવો.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo