એક ખેડૂત પાસે નદીના કિનારે જ એક જમીનનો ટુકડો હતો. જ્યારે પણ તે $Kharif$ પાક વાવતો,ત્યારે પૂરને કારણે પાકને નુકસાન થતું હતું. તેણે કૃષિ વૈજ્ઞાનિકની સલાહ લીધી,જેમણે તેને બીજની એક ખાસ જાત આપી અને તેને મત્સ્યપાલન કરવાની પણ સલાહ આપી.
$(a)$ આ બીજની વિશેષતા શું હતી?
$(b)$ આ પ્રકારના મત્સ્યપાલનને શું નામ આપી શકાય?

ભારત એક એવો દેશ છે જ્યાં ત્રણ-ચતુર્થાંશ વસ્તી ખેતીમાં રોકાયેલી છે. ભલે કેટલાક ખેડૂતોની આર્થિક સ્થિતિ તેમને ઉચ્ચ સ્તરની ખેતી પદ્ધતિઓ અને સુધારેલી કૃષિ તકનીક અપનાવવાની મંજૂરી આપે છે,તેમ છતાં તેઓ $HYV$ બિયારણોનો ઉપયોગ કરવામાં ખચકાટ અનુભવે છે,જેમાં રોગ અને જીવાત સામે પ્રતિકારક શક્તિ અથવા વધુ ઉત્પાદન આપતા ગુણો હોય છે.
$(a)$ જનીનિક રીતે રૂપાંતરિત પાક (Genetically Modified Crops) એટલે શું?
$(b)$ ઘાસચારા અને અનાજના પાક માટે ઇચ્છિત કૃષિ વિષયક લક્ષણો કયા છે?
$(c)$ તમારા મતે,આધુનિક કૃષિ તકનીક મોટાભાગના ખેડૂતો દ્વારા અપનાવવામાં આવે તે માટે શું કરવું જોઈએ?

તમે નીચેના શબ્દો દ્વારા શું સમજો છો:
$(a)$ નીલી ક્રાંતિ (Blue revolution)?
$(b)$ પીળી ક્રાંતિ (Yellow revolution)?

ખાતર (Manures) અને રાસાયણિક ખાતર (Fertilizers) વચ્ચેનો તફાવત સ્પષ્ટ કરો.

$(i)$ શ્રી રામદીન,એક શિક્ષિત ખેડૂત,તેમના મિત્રોને ખાતરનો વિવેકપૂર્ણ ઉપયોગ કરવા માટે સમજાવે છે. શા માટે?
$(ii)$ રામદીનના કયા બે મૂલ્યો તમને પ્રભાવિત કરે છે?

"મિશ્ર ખેતી" (Mixed Farming) અને "મિશ્ર પાક" (Mixed Cropping) વચ્ચેનો તફાવત જણાવો.