નીચેના તત્વોને તેમના વધતા અધાત્વીય ગુણધર્મના ક્રમમાં ગોઠવો: $Li, O, C, Be, F$.

બીજા આવર્તના તત્વોની પરમાણ્વીય ત્રિજ્યા નીચે મુજબ છે:

બીજા આવર્તના તત્વો	$B$	$Be$	$O$	$N$	$Li$	$F$	$C$
પરમાણ્વીય ત્રિજ્યા $(pm)$	$88$	$111$	$66$	$74$	$152$	$64$	$77$

$(i)$ આ તત્વોને તેમની પરમાણ્વીય ત્રિજ્યાના ઉતરતા ક્રમમાં ગોઠવો.
$(ii)$ શું આ તત્વો હવે આવર્ત કોષ્ટકના આવર્તની ભાત મુજબ ગોઠવાયેલા છે?
$(iii)$ કયા તત્વનો પરમાણ્વીય ક્રમાંક $(a)$ સૌથી નાનો અને $(b)$ સૌથી મોટો છે તે જણાવો.
$(iv)$ ઉપરના ડેટા પરથી તારણ કાઢો કે આવર્તમાં ડાબેથી જમણે જતાં પરમાણ્વીય કદ અથવા પરમાણ્વીય ત્રિજ્યામાં શું ફેરફાર થાય છે.
$(v)$ આ તત્વોમાંથી એક ધાતુ, એક અધાતુ અને એક અર્ધધાતુનું નામ આપો.
$(vi)$ આવર્તમાં ડાબેથી જમણે જતાં પરમાણ્વીય ત્રિજ્યા કેમ ઘટે છે?

પરમાણ્વીય કદ વધવાનો સાચો ક્રમ કયો છે?

નીચે આપેલા સમૂહ-$I$ ના તત્વોની પરમાણ્વીય ત્રિજ્યામાં થતા ફેરફારોનો અભ્યાસ કરો અને તેમને વધતા ક્રમમાં ગોઠવો.
$(i)$ સૌથી નાના અને સૌથી મોટા પરમાણુ ધરાવતા તત્વોના નામ આપો.

સમૂહ-$I$ ના તત્વો

$Li: 52\, pm, Na: 61\, pm, K: 231\, pm, Rb: 244\, pm, Cs: 262\, pm$

$(ii)$ સમૂહમાં ઉપરથી નીચે તરફ જતાં પરમાણ્વીય કદમાં કેવી રીતે ફેરફાર થાય છે?

આવર્ત કોષ્ટકમાં આવર્તમાં ડાબેથી જમણી તરફ જતાં,પરમાણુનું કદ.

$(a)$ તત્વોની વિદ્યુત-ધન (Electropositive) પ્રકૃતિ સમૂહમાં નીચે તરફ જતાં વધે છે અને આવર્તમાં ડાબેથી જમણે જતાં ઘટે છે.
$(b)$ તત્વોની વિદ્યુત-ઋણતા (Electronegativity) સમૂહમાં નીચે તરફ જતાં ઘટે છે અને આવર્તમાં ડાબેથી જમણે જતાં વધે છે.
$(c)$ પરમાણ્વીય કદ સમૂહમાં નીચે તરફ જતાં વધે છે અને આવર્તમાં ડાબેથી જમણે જતાં ઘટે છે.
$(d)$ ધાત્વીય ગુણધર્મ સમૂહમાં નીચે તરફ જતાં વધે છે અને આવર્તમાં ડાબેથી જમણે જતાં ઘટે છે.
આવર્ત કોષ્ટકના ઉપરના વલણોના આધારે,પરમાણ્વીય ક્રમાંક $3$ થી $9$ ધરાવતા તત્વો વિશે નીચેના પ્રશ્નોના જવાબ આપો:
$(a)$ તેમાંથી સૌથી વધુ વિદ્યુત-ધન તત્વનું નામ જણાવો.
$(b)$ સૌથી વધુ વિદ્યુત-ઋણ તત્વનું નામ જણાવો.
$(c)$ સૌથી નાનું પરમાણ્વીય કદ ધરાવતા તત્વનું નામ જણાવો.
$(d)$ અર્ધધાતુ (Metalloid) હોય તેવા તત્વનું નામ જણાવો.
$(e)$ મહત્તમ સંયોજકતા દર્શાવતા તત્વનું નામ જણાવો.