દ્રાવણ,નિલંબન અને કલિલનું નીચેના મુદ્દાઓને આધારે તુલના કરો:
$(a)$ સ્થિરતા
$(b)$ ગાળણક્ષમતા
$(c)$ ટિન્ડલ અસર

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A)
ગુણધર્મ દ્રાવણ નિલંબન કલિલ
$(a)$ સ્થિરતા સ્થિર અસ્થિર સ્થિર
$(b)$ ગાળણક્ષમતા ગાળી શકાતું નથી ગાળી શકાય છે ગાળી શકાતું નથી
$(c)$ ટિન્ડલ અસર દર્શાવતું નથી દર્શાવતું નથી દર્શાવે છે

વિગતવાર સમજૂતી:
$1$. સ્થિરતા: દ્રાવણ અને કલિલ સ્થિર હોય છે કારણ કે તેમના કણો સમય જતાં નીચે બેસી જતા નથી. નિલંબન અસ્થિર હોય છે કારણ કે દ્રાવ્યના કણોને ખલેલ પહોંચાડ્યા વગર રાખવામાં આવે તો તે નીચે બેસી જાય છે.
$2$. ગાળણક્ષમતા: દ્રાવણ અને કલિલના કણો એટલા નાના હોય છે કે તેને ગાળણ દ્વારા અલગ કરી શકાતા નથી. નિલંબનમાં કણો મોટા હોવાથી તેને ગાળણપત્ર દ્વારા અલગ કરી શકાય છે.
$3$. ટિન્ડલ અસર: કલિલ ટિન્ડલ અસર દર્શાવે છે કારણ કે તેમાં રહેલા વિક્ષિપ્ત કણો પ્રકાશનું પ્રકીર્ણન કરે છે. દ્રાવણ આ અસર દર્શાવતું નથી કારણ કે તેના કણો ખૂબ જ નાના હોય છે. નિલંબન સામાન્ય રીતે ટિન્ડલ અસર દર્શાવતું નથી કારણ કે કણો મોટા હોય છે અને નીચે બેસી જાય છે,જોકે જો કણો નિલંબિત હોય તો તે પ્રકાશનું પ્રકીર્ણન કરી શકે છે.

Explore More

Similar Questions

"જ્યારે સૂર્યપ્રકાશ ગીચ જંગલની છત્રછાયામાંથી પસાર થાય છે ત્યારે ટિન્ડલ અસર જોઈ શકાય છે." આ કેવી રીતે થાય છે તે સમજાવો.

શિક્ષકે ત્રણ વિદ્યાર્થીઓ '$A$','$B$' અને '$C$' ને સોડિયમ હાઇડ્રોક્સાઇડ $(NaOH)$ નું $50\%$ (દળ/કદ) દ્રાવણ તૈયાર કરવા સૂચના આપી. '$A$' એ $100\, mL$ પાણીમાં $50\, g$ $NaOH$ ઓગાળ્યું,'$B$' એ $100\, g$ પાણીમાં $50\, g$ $NaOH$ ઓગાળ્યું,જ્યારે '$C$' એ $100\, mL$ દ્રાવણ બનાવવા માટે પાણીમાં $50\, g$ $NaOH$ ઓગાળ્યું. તેમનામાંથી કોણે ઇચ્છિત દ્રાવણ બનાવ્યું છે અને શા માટે?

સમજાવો કે શા માટે કલિલ દ્રાવણના કણોને ખલેલ પહોંચાડ્યા વગર રાખી મૂકતા તે નીચે બેસી જતા નથી,જ્યારે નિલંબિત દ્રાવણના કણો નીચે બેસી જાય છે.

નીચેનાને સોલ (sol),દ્રાવણ (solution) અને નિલંબન (suspension) માં વર્ગીકૃત કરો:
$(i)$ મિલ્ક ઓફ મેગ્નેશિયા
$(ii)$ રંગીન રત્નો
$(iii)$ વાયુયુક્ત પીણાં (Aerated drinks)
$(iv)$ ઇમલ્શન પેઇન્ટ

એક ક્ષારના દ્રાવણની સાંદ્રતા દળથી દળની ટકાવારીના સંદર્ભમાં $20 \%$ છે અને દ્રાવણનું દળ $550 \text{ g}$ છે. દ્રાવણમાં રહેલા દ્રાવ્યનું દળ શોધો. ($\text{ g}$ માં)

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo