આપેલા સંયોજનોની ડાયપોલ મોમેન્ટ (દ્વિધ્રુવ ચાક | vedclass

Name: Exam Paper Generator | JEE NEET Paper Generator | Vedclass
Brand: Vedclass
Rating: 5 (35 reviews)

Question

(A) સંયોજન $A$ ($N,N$-ડાયમિથાઈલ-$p$-નાઈટ્રોએનિલીન) માં,$-N(CH_3)_2$ સમૂહ અને $-NO_2$ સમૂહ પેરા સ્થાન પર છે. નાઈટ્રોજન પરમાણુ પરની અબંધકારક ઈલેક્ટ્રોન

Vedclass · Accepted Answer

$A = 6.87 \ D, B = 4.11 \ D$

Vedclass · Answer

(A) સંયોજન $A$ ($N,N$-ડાયમિથાઈલ-$p$-નાઈટ્રોએનિલીન) માં,$-N(CH_3)_2$ સમૂહ અને $-NO_2$ સમૂહ પેરા સ્થાન પર છે. નાઈટ્રોજન પરમાણુ પરની અબંધકારક ઈલેક્ટ્રોન યુગ્મ બેન્ઝીન વલય સાથે અસરકારક રીતે સંસ્પંદન (resonance) માં ભાગ લઈ શકે છે,જેનાથી $-NO_2$ સમૂહ સાથે મજબૂત ચાર્જ-ટ્રાન્સફર આંતરક્રિયા થાય છે. આના પરિણામે $6.87 \ D$ ની ઊંચી ડાયપોલ મોમેન્ટ મળે છે.સંયોજન $B$ ($N,N,2,3,5,6$-હેક્સામિથાઈલ-$4$-નાઈટ્રોએનિલીન) માં,$-N(CH_3)_2$ સમૂહની સાપેક્ષ ઓર્થો સ્થાનો પર ચાર મિથાઈલ સમૂહોની હાજરીને કારણે નોંધપાત્ર અવકાશી અવરોધ (Steric Inhibition of Resonance અથવા $SIR$) ઉદભવે છે.આ $SIR$ ને કારણે $-N(CH_3)_2$ સમૂહ બેન્ઝીન વલયના સમતલની બહાર ધકેલાય છે,જે નાઈટ્રોજનના અબંધકારક ઈલેક્ટ્રોન યુગ્મનું વલય સાથેનું સંસ્પંદન અટકાવે છે.ઓછા અસરકારક સંસ્પંદનને કારણે,ચાર્જ-ટ્રાન્સફર આંતરક્રિયા ઘટે છે,પરિણામે $4.11 \ D$ ની ઓછી ડાયપોલ મોમેન્ટ મળે છે.તેથી,$A$ ની ડાયપોલ મોમેન્ટ $6.87 \ D$ અને $B$ ની $4.11 \ D$ છે.

આપેલા સંયોજનોની ડાયપોલ મોમેન્ટ (દ્વિધ્રુવ ચાકમાત્રા) કેટલી હશે?

Similar Questions

$NH_3$ $(I)$,$BF_3$ $(II)$,$H_2O$ $(III)$,$NF_3$ $(IV)$ અણુઓના ડાયપોલ મોમેન્ટનો સાચો ક્રમ કયો છે?

નીચેના અણુઓને સૌથી વધુથી સૌથી ઓછા ધ્રુવીય ક્રમમાં ગોઠવો ($I$,$II$,$III$,$IV$,$V$ અનુક્રમે): $CH_4$,$CF_2Cl_2$,$CF_2H_2$,$CCl_4$,$CCl_2H_2$.

નીચેનામાંથી કયા સંયોજનમાં કાયમી ડાયપોલ મોમેન્ટ (દ્વિધ્રુવીય ચાકમાત્રા) હશે?

$BF_3$ અને $NF_3$ બંને સહસંયોજક સંયોજનો છે પરંતુ $NF_3$ ધ્રુવીય છે જ્યારે $BF_3$ અધ્રુવીય છે. આનું કારણ એ છે કે

જો સંયોજન $MX_4$ માટે $\mu = 0$ હોય,તો સૌથી સંભવિત ભૂમિતિ કઈ હશે?

Vedclass Test Series

Exam Paper Generator

Online Exam Module