દરેક કિસ્સામાં ઉદાહરણ આપીને નીચેનામાં સવર્ગ સંયોજનોની ભૂમિકા વિશે ટૂંકમાં ચર્ચા કરો:
$(i)$ જૈવિક પ્રણાલીઓ
$(ii)$ ઔષધીય રસાયણવિજ્ઞાન
$(iii)$ વિશ્લેષણાત્મક રસાયણવિજ્ઞાન
$(iv)$ ધાતુઓનું નિષ્કર્ષણ/ધાતુશાસ્ત્ર

(N/A) $(i)$ જૈવિક પ્રણાલીઓ: પ્રકાશસંશ્લેષણ માટે જવાબદાર રંજકદ્રવ્ય ક્લોરોફિલ એ મેગ્નેશિયમનું સવર્ગ સંયોજન છે. માનવ રક્તમાં ઓક્સિજનનું વહન કરતું હિમોગ્લોબિન એ આયર્નનું સવર્ગ સંયોજન છે.
$(ii)$ ઔષધીય રસાયણવિજ્ઞાન: $cis-platin$ (પ્લેટિનમનું સંકીર્ણ) જેવા સવર્ગ સંયોજનોનો ઉપયોગ ગાંઠ (ટ્યુમર) ની વૃદ્ધિને રોકવા માટે કેન્સર વિરોધી દવા તરીકે થાય છે.
$(iii)$ વિશ્લેષણાત્મક રસાયણવિજ્ઞાન: ક્ષારના વિશ્લેષણ દરમિયાન ધાતુ આયનોની ઓળખ માટે સવર્ગ સંયોજનો વપરાય છે. ઉદાહરણ તરીકે,$Ni^{2+}$ આયનોની ઓળખ ડાયમિથાઈલગ્લાયોક્સાઈમ $(DMG)$ સાથે લાલ અવક્ષેપ બનાવીને કરવામાં આવે છે.
$(iv)$ ધાતુઓનું નિષ્કર્ષણ/ધાતુશાસ્ત્ર: ધાતુઓને તેમના અયસ્કમાંથી સંકીર્ણ બનાવીને અલગ કરવામાં આવે છે. ઉદાહરણ તરીકે,સોનાને તેના અયસ્કમાંથી સાયનો-સંકીર્ણ $[Au(CN)_2]^-$ બનાવીને નિષ્કર્ષિત કરવામાં આવે છે,જેમાંથી બાદમાં ઝિંક દ્વારા સોનું મેળવવામાં આવે છે.