કાર્બાઈલેમાઈન પ્રક્રિયા સમજાવો.

(N/A) કાર્બાઈલેમાઈન પ્રક્રિયા: એલિફેટિક અને એરોમેટિક પ્રાથમિક એમાઈન જ્યારે ક્લોરોફોર્મ $(CHCl_3)$ અને ઇથેનોલિક પોટેશિયમ હાઇડ્રોક્સાઇડ $(KOH)$ સાથે ગરમ કરવામાં આવે છે,ત્યારે આઇસોસાયનાઇડ અથવા કાર્બાઈલેમાઈન બનાવે છે,જે દુર્ગંધયુક્ત પદાર્થો છે.
દ્વિતીયક અને તૃતીયક એમાઈન આ પ્રક્રિયા આપતા નથી.
આ પ્રક્રિયાને કાર્બાઈલેમાઈન પ્રક્રિયા અથવા આઇસોસાયનાઇડ કસોટી તરીકે ઓળખવામાં આવે છે અને તેનો ઉપયોગ પ્રાથમિક એમાઈનની કસોટી તરીકે થાય છે.
સામાન્ય પ્રક્રિયા:
$R-NH_2 + CHCl_3 + 3 KOH \xrightarrow{\Delta} R-NC + 3 KCl + 3 H_2O$
મિથેનેમાઈન સાથેનું ઉદાહરણ:
$CH_3NH_2 + CHCl_3 + 3 KOH \xrightarrow{\Delta} CH_3NC + 3 KCl + 3 H_2O$
(મિથેનેમાઈન $\rightarrow$ મિથાઈલ આઇસોસાયનાઇડ)
એનિલીન સાથેનું ઉદાહરણ:
$C_6H_5NH_2 + CHCl_3 + 3 KOH \xrightarrow{\Delta} C_6H_5NC + 3 KCl + 3 H_2O$
(એનિલીન $\rightarrow$ ફિનાઈલ આઇસોસાયનાઇડ)