સ્થિર વિદ્યુત બળો માટે સુપરપોઝિશન (અધ્યાપન) નો સિદ્ધાંત સમજાવો અને તેનું સામાન્ય સમીકરણ લખો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) સુપરપોઝિશનનો સિદ્ધાંત જણાવે છે કે જ્યારે એક કરતાં વધુ બિંદુવત વિદ્યુતભારો હાજર હોય,ત્યારે કોઈ આપેલા વિદ્યુતભાર પર લાગતું કુલ સ્થિત વિદ્યુત બળ એ અન્ય તમામ વિદ્યુતભારો દ્વારા તેના પર લાગતા વ્યક્તિગત બળોના સદિશ સરવાળા જેટલું હોય છે. કોઈપણ બે વિદ્યુતભારો વચ્ચેનું બળ અન્ય વિદ્યુતભારોની હાજરીથી પ્રભાવિત થતું નથી.
ધારો કે $n$ બિંદુવત વિદ્યુતભારો $q_1, q_2, ..., q_n$ છે,જેમના ઉગમબિંદુ $O$ ની સાપેક્ષે સ્થાન સદિશો $\vec{r}_1, \vec{r}_2, ..., \vec{r}_n$ છે.
વિદ્યુતભાર $q_2$ ને કારણે $q_1$ પર લાગતું બળ:
$\vec{F}_{12} = \frac{1}{4 \pi \epsilon_0} \frac{q_1 q_2}{r_{21}^2} \hat{r}_{21}$
તે જ રીતે,વિદ્યુતભાર $q_n$ ને કારણે $q_1$ પર લાગતું બળ:
$\vec{F}_{1n} = \frac{1}{4 \pi \epsilon_0} \frac{q_1 q_n}{r_{n1}^2} \hat{r}_{n1}$
સુપરપોઝિશનના સિદ્ધાંત મુજબ,વિદ્યુતભાર $q_1$ પર લાગતું કુલ બળ $\vec{F}_1$ એ આ વ્યક્તિગત બળોનો સદિશ સરવાળો છે:
$\vec{F}_1 = \vec{F}_{12} + \vec{F}_{13} + ... + \vec{F}_{1n} = \sum_{i=2}^{n} \vec{F}_{1i}$
દરેક બળ માટેનું સમીકરણ મૂકતા:
$\vec{F}_1 = \frac{q_1}{4 \pi \epsilon_0} \sum_{i=2}^{n} \frac{q_i}{r_{i1}^2} \hat{r}_{i1}$
જ્યાં $\vec{r}_{i1} = \vec{r}_1 - \vec{r}_i$ એ વિદ્યુતભાર $q_i$ થી $q_1$ તરફ જતો સદિશ છે,અને $r_{i1}$ એ આ સદિશનું મૂલ્ય છે.

Explore More

Similar Questions

એક ચોરસના ત્રણ ખૂણાઓ પર ત્રણ સમાન વિદ્યુતભારો મૂકવામાં આવ્યા છે. જો $q_1$ અને $q_2$ વચ્ચેનું બળ $F_{12}$ હોય અને $q_1$ અને $q_3$ વચ્ચેનું બળ $F_{13}$ હોય,તો તેમના મૂલ્યોનો ગુણોત્તર $\frac{F_{12}}{F_{13}}$ કેટલો થાય?

આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ,$10\, cm$ બાજુવાળા બે સમબાજુ ત્રિકોણના કેન્દ્ર $O$ પર મૂકવામાં આવેલા $2\, \mu C$ ના વિદ્યુતભાર પર લાગતા વિદ્યુત બળનું મૂલ્ય $P$ છે. જો $A, B, C, D, E$ અને $F$ પરના વિદ્યુતભારો અનુક્રમે $2\, \mu C, 2\, \mu C, 2\, \mu C, -2\, \mu C, -2\, \mu C$ અને $-2\, \mu C$ હોય,તો $P$ નું મૂલ્ય ..... $N$ છે.

Difficult
View Solution

માધ્યમમાં રાખેલા બે બિંદુવત વિદ્યુતભારો વચ્ચે લાગતા કુલંબિયન બળનું સૂત્ર લખો.

બે સમાન વિદ્યુતભારો $Q$ ને જોડતી રેખાના મધ્યબિંદુ પર એક વિદ્યુતભાર $q$ મૂકવામાં આવે છે. જો $q$ નું મૂલ્ય નીચેનામાંથી કેટલું હોય તો ત્રણેય વિદ્યુતભારોની તંત્ર સંતુલનમાં રહેશે?

બે બિંદુવત વિદ્યુતભારો $A$ અને $B$ વચ્ચેનું બળ $F$ છે. જો $A$ ના વિદ્યુતભારનો $75\%$ ભાગ $B$ પર સ્થાનાંતરિત કરવામાં આવે,તો $A$ અને $B$ વચ્ચેનું નવું બળ કેટલું થશે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo