અવરોધ (Resistance) પદ સમજાવો. તેનો $SI$ એકમ જણાવો.
(N/A) અવરોધ એ વાહકનો એવો ગુણધર્મ છે જે તેમાંથી વહેતા વિદ્યુતભારના પ્રવાહનો વિરોધ કરે છે.
જ્યારે વાહકના બે છેડા વચ્ચે વિદ્યુતસ્થિતિમાનનો તફાવત લાગુ પાડવામાં આવે છે,ત્યારે મુક્ત ઇલેક્ટ્રોન ગતિ કરવાનું શરૂ કરે છે,જેનાથી વિદ્યુતપ્રવાહ રચાય છે.
તેમની ગતિ દરમિયાન,આ ઇલેક્ટ્રોન વાહકના અન્ય ઇલેક્ટ્રોન અને પરમાણુઓ સાથે અથડાય છે.
આ અથડામણો ઇલેક્ટ્રોનના પ્રવાહને અવરોધે છે,જેનાથી વિદ્યુતપ્રવાહનો વિરોધ થાય છે.
વિદ્યુતપ્રવાહના વહેણ સામેના આ વિરોધને વાહકનો અવરોધ કહેવામાં આવે છે.
અવરોધનો $SI$ એકમ $\text{ohm}$ $(\Omega)$ છે.
જ્યારે વાહકના બે છેડા વચ્ચે વિદ્યુતસ્થિતિમાનનો તફાવત લાગુ પાડવામાં આવે છે,ત્યારે મુક્ત ઇલેક્ટ્રોન ગતિ કરવાનું શરૂ કરે છે,જેનાથી વિદ્યુતપ્રવાહ રચાય છે.
તેમની ગતિ દરમિયાન,આ ઇલેક્ટ્રોન વાહકના અન્ય ઇલેક્ટ્રોન અને પરમાણુઓ સાથે અથડાય છે.
આ અથડામણો ઇલેક્ટ્રોનના પ્રવાહને અવરોધે છે,જેનાથી વિદ્યુતપ્રવાહનો વિરોધ થાય છે.
વિદ્યુતપ્રવાહના વહેણ સામેના આ વિરોધને વાહકનો અવરોધ કહેવામાં આવે છે.
અવરોધનો $SI$ એકમ $\text{ohm}$ $(\Omega)$ છે.
Explore More
Similar Questions
એમીટરનો અવરોધ ઓછો હોવો જોઈએ કે વધારે? કારણ આપો.
Medium
View Solutionનાઈક્રોમ વાયર માટે $V-I$ આલેખનું સ્વરૂપ વર્ણવો. ($V =$ વિદ્યુતસ્થિતિમાનનો તફાવત,$I =$ વિદ્યુતપ્રવાહ)
$625 \, mm$ લંબાઈનો એક ધાતુનો વાયર $4 \, \Omega$ અવરોધ ધરાવે છે. જો ધાતુની અવરોધકતા $4.8 \times 10^{-7} \, \Omega \cdot m$ હોય,તો વાયરના આડછેદનું ક્ષેત્રફળ ગણો.
$625 \, mm$ લંબાઈનો એક ધાતુનો વાયર $4 \, \Omega$ અવરોધ ધરાવે છે. જો ધાતુની અવરોધકતા $4.8 \times 10^{-7} \, \Omega \cdot m$ હોય,તો વાયરના આડછેદનું ક્ષેત્રફળ ગણો.
Medium
View Solutionવાહકમાંથી વહેતા વિદ્યુતપ્રવાહ અને તેના પર લાગુ પાડવામાં આવેલા વોલ્ટેજ વચ્ચેનો સંબંધ દર્શાવતું સૂત્ર જણાવો. આ સંબંધને આલેખ દોરીને દર્શાવો. જો વાહકમાંથી વહેતો વિદ્યુતપ્રવાહ $0.35 \ A$ હોય અને તેના બે છેડા વચ્ચેનો વિદ્યુતસ્થિતિમાનનો તફાવત $1.4 \ V$ હોય, તો વાહકનો અવરોધ કેટલો હશે?
Medium
View Solution$1100 \ \Omega$ અવરોધ ધરાવતો એક વિદ્યુત બલ્બ $220 \ V$ ના સ્ત્રોતમાંથી કેટલો વિદ્યુતપ્રવાહ ખેંચશે? જો બલ્બને બદલે $100 \ \Omega$ અવરોધ ધરાવતું હીટર તે જ સ્ત્રોત સાથે જોડવામાં આવે,તો હીટર દ્વારા ખેંચાતો વિદ્યુતપ્રવાહ ગણો.
Easy
View Solutionઆપેલ અવરોધકમાંથી વહેતા વિદ્યુતપ્રવાહ $I$ ના મૂલ્યો અને તેની આસપાસના વિદ્યુતસ્થિતિમાનના તફાવત $V$ ના અનુરૂપ મૂલ્યો નીચે મુજબ છે -
$I$ (એમ્પિયર) $0.5$ $1.0$ $2.0$ $3.0$ $4.0$ $V$ (વોલ્ટ) $1.6$ $3.4$ $6.7$ $10.2$ $13.2$
$V$ અને $I$ વચ્ચેનો આલેખ દોરો અને તે અવરોધકનો અવરોધ ગણો.
| $I$ (એમ્પિયર) | $0.5$ | $1.0$ | $2.0$ | $3.0$ | $4.0$ |
| $V$ (વોલ્ટ) | $1.6$ | $3.4$ | $6.7$ | $10.2$ | $13.2$ |
$V$ અને $I$ વચ્ચેનો આલેખ દોરો અને તે અવરોધકનો અવરોધ ગણો.
Medium
View SolutionVedclass Products
For Students
Vedclass Test Series
Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.
Start Free TrialFor Teachers
Exam Paper Generator
Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.
Try FreeFor Institutes
Online Exam Module
Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.
See Demo