સમૂહ $13$ ના તત્વોના રાસાયણિક ગુણધર્મો વર્ણવો.

(N/A) બોરોનના નાના કદને કારણે,તેની પ્રથમ ત્રણ આયનીકરણ એન્થાલ્પીનો સરવાળો ખૂબ ઊંચો હોય છે. આ તેને $3+$ આયનો બનાવતા અટકાવે છે અને માત્ર સહસંયોજક સંયોજનો બનાવવા માટે મજબૂર કરે છે.
જેમ આપણે $B$ થી $Al$ તરફ જઈએ છીએ,$Al$ ની પ્રથમ ત્રણ આયનીકરણ એન્થાલ્પીનો સરવાળો નોંધપાત્ર રીતે ઘટે છે,જે તેને $Al^{3+}$ આયનો બનાવવાની ક્ષમતા આપે છે. એલ્યુમિનિયમ એક અત્યંત વિદ્યુત-ધન ધાતુ છે.
સમૂહમાં નીચે તરફ જતાં,વચ્ચે આવતી $d$ અને $f$ કક્ષકોની નબળી શીલ્ડિંગ અસરને કારણે,વધતો અસરકારક કેન્દ્રીય વીજભાર $ns$ ઇલેક્ટ્રોનને મજબૂતીથી જકડી રાખે છે (નિષ્ક્રિય યુગ્મ અસર),જે તેમના બંધનમાં ભાગ લેવાને મર્યાદિત કરે છે.
પરિણામે,માત્ર $p$-કક્ષકના ઇલેક્ટ્રોન જ બંધનમાં સામેલ થઈ શકે છે. $Ga$,$In$ અને $Tl$ માં $+1$ અને $+3$ બંને ઓક્સિડેશન અવસ્થાઓ જોવા મળે છે.
ભારે તત્વો માટે $+1$ ઓક્સિડેશન અવસ્થાની સાપેક્ષ સ્થિરતા વધે છે: $Al < Ga < In < Tl$.
થેલિયમમાં $+1$ ઓક્સિડેશન અવસ્થા પ્રબળ છે,જ્યારે $+3$ ઓક્સિડેશન અવસ્થા અત્યંત ઓક્સિડેશનકર્તા છે.
$+1$ ઓક્સિડેશન અવસ્થા ધરાવતા સંયોજનો $+3$ ઓક્સિડેશન અવસ્થા ધરાવતા સંયોજનો કરતા વધુ આયનીય હોય છે.
ત્રિસંયોજક અવસ્થામાં,આ તત્વોના સંયોજનોના અણુમાં મધ્યસ્થ પરમાણુની આસપાસ (દા.ત.,$BCl_3$ માં બોરોન) માત્ર છ ઇલેક્ટ્રોન હોય છે. આવા ઇલેક્ટ્રોન ઉણપ ધરાવતા અણુઓ લુઈસ એસિડ તરીકે વર્તે છે.
સમૂહમાં નીચે તરફ જતાં લુઈસ એસિડ તરીકે વર્તવાની વૃત્તિ ઘટે છે. ઉદાહરણ તરીકે,$BCl_3$ એમોનિયા પાસેથી એક અબંધકારક ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ સ્વીકારીને $BCl_3 \cdot NH_3$ બનાવે છે.