પાણીમાંથી $D_2O$ કેવી રીતે તૈયાર કરી શકાય? $D_2O$ કયા ભૌતિક ગુણધર્મોમાં $H_2O$ થી અલગ પડે છે તે જણાવો. હાઇડ્રોજનનું ડ્યુટેરિયમ સાથે વિનિમય દર્શાવતી $D_2O$ ની ઓછામાં ઓછી ત્રણ પ્રતિક્રિયાઓ આપો.

(N/A) $D_2O$ (ભારે પાણી) પાણીના લાંબા સમય સુધી વિદ્યુતવિભાજન દ્વારા તૈયાર કરવામાં આવે છે,કારણ કે $H_2O$ નું વિદ્યુતવિભાજન $D_2O$ કરતા ઝડપથી થાય છે.
ભૌતિક ગુણધર્મો જેમાં $D_2O$ એ $H_2O$ થી અલગ પડે છે:
$(i)$ ઘનતા: $D_2O$ ની મહત્તમ ઘનતા $11.6^{\circ}C$ તાપમાને $1.1073 \ g \ mL^{-1}$ છે,જ્યારે $H_2O$ માટે તે $4^{\circ}C$ તાપમાને $1.0000 \ g \ mL^{-1}$ છે.
$(ii)$ સ્નિગ્ધતા: $D_2O$ ની સ્નિગ્ધતા $H_2O$ કરતા વધારે હોય છે.
$(iii)$ દ્રાવ્યતા: ક્ષારો સામાન્ય રીતે $H_2O$ ની તુલનામાં $D_2O$ માં ઓછા દ્રાવ્ય હોય છે.
હાઇડ્રોજનનું ડ્યુટેરિયમ સાથે વિનિમય પ્રતિક્રિયાઓ:
$NaOH + D_2O \longrightarrow NaOD + HOD$
$HCl + D_2O \longrightarrow DCl + HOD$
$NH_4Cl + 4D_2O \longrightarrow ND_4Cl + 4HOD$