કોઈપણ પદાર્થ માટે આપેલ તાપમાનના તફાવત માટે ઉષ્મા વહનનો દર કેવી રીતે દર્શાવવામાં આવે છે?

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) ધારો કે $L$ લંબાઈ અને $A$ જેટલા સમાન આડછેદનું ક્ષેત્રફળ ધરાવતો એક ધાતુનો સળિયો છે,જેના બે છેડાઓ અલગ-અલગ તાપમાને રાખવામાં આવ્યા છે. આ માટે,છેડાઓને $T_{C}$ અને $T_{D}$ તાપમાન ધરાવતા મોટા ઉષ્મા સંગ્રાહકો સાથે સંપર્કમાં રાખવામાં આવે છે,જ્યાં $T_{C} > T_{D}$ છે.
સળિયાની બાજુઓ સંપૂર્ણપણે અવાહક છે તેમ માનતા,આસપાસના વાતાવરણ સાથે કોઈ ઉષ્માનું આદાન-પ્રદાન થતું નથી. શરૂઆતમાં,સળિયાના વિવિધ ભાગોનું તાપમાન સમય સાથે વધે છે. થોડા સમય પછી,એક 'સ્થાયી અવસ્થા' (steady state) પ્રાપ્ત થાય છે,જેમાં સળિયાનું તાપમાન $T_{C}$ થી $T_{D}$ સુધી અંતર સાથે સમાન રીતે ઘટે છે.
આ સ્થાયી અવસ્થામાં,$C$ પાસેનો સંગ્રાહક અચળ દરે ઉષ્મા પૂરી પાડે છે,જે સળિયામાંથી પસાર થઈને $D$ પાસેના સંગ્રાહકને તે જ દરે મળે છે. ઉષ્મા વહનનો દર $\frac{dQ}{dt}$ અને તાપમાન પ્રચલન $\frac{dT}{dx}$ બંને સમય સાથે અચળ રહે છે.
પ્રાયોગિક રીતે જોવા મળ્યું છે કે ઉષ્મા વહનનો દર (અથવા ઉષ્મા પ્રવાહ) $H$ નીચે મુજબ આપવામાં આવે છે:
$H = \frac{dQ}{dt} = KA \frac{T_{C} - T_{D}}{L}$
જ્યાં $K$ એ પદાર્થની ઉષ્મા વાહકતા છે.

Explore More

Similar Questions

બે સમાન પાત્રો છે જે બરફના સમાન જથ્થાથી ભરેલા છે. પાત્રો અલગ-અલગ ધાતુઓના બનેલા છે. જો બંને પાત્રોમાં બરફ અનુક્રમે $20$ અને $35$ મિનિટમાં ઓગળી જાય,તો બંને ધાતુઓની ઉષ્મીય વાહકતાના ગુણાંકનો ગુણોત્તર કેટલો હશે?

એક નળાકાર સળિયાના બંને છેડાઓનું તાપમાન $T_1$ અને $T_2$ છે. ઉષ્માના વહનનો દર $Q_1 \text{ cal s}^{-1}$ છે. જો સળિયાની લંબાઈ અને ત્રિજ્યા બમણી કરવામાં આવે અને તાપમાન અચળ રાખવામાં આવે,તો ઉષ્માના વહનનો નવો દર $Q_2$ કેટલો થશે?

$d_1$ અને $d_2$ જાડાઈની અને $k_1$ અને $k_2$ ઉષ્માવાહકતા ધરાવતી બે દિવાલો એકબીજાના સંપર્કમાં છે. સ્થાયી અવસ્થામાં,બહારની સપાટીઓનું તાપમાન $T_1$ અને $T_2$ છે. સામાન્ય સપાટી (interface) નું તાપમાન શોધો.

Difficult
View Solution

$373 K$ તાપમાન ધરાવતી વરાળને $10 cm$ ત્રિજ્યા અને $2 m$ લંબાઈની નળીમાંથી પસાર કરવામાં આવે છે. નળીની જાડાઈ $5 mm$ છે અને તેના પદાર્થની ઉષ્મા વાહકતા $390 W m^{-1} K^{-1}$ છે. દર સેકન્ડે વ્યય થતી ઉષ્મા ગણો. બહારનું તાપમાન $0^{\circ}C$ છે.

Difficult
View Solution

$x$ લંબાઈ અને $A$ સમાન આડછેદ ધરાવતા સળિયાના બે છેડાઓને અનુક્રમે $T_1$ અને $T_2$ તાપમાને રાખવામાં આવે છે $(T_1 > T_2)$. જો સ્થાયી અવસ્થામાં સળિયામાંથી ઉષ્મા વહનનો દર $Q/t$ હોય,તો ઉષ્મા વાહકતાનો ગુણાંક $K$ કેટલો થાય?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo