પાણીનો વક્રીભવનાંક $4/3$ છે અને કાચનો વક્રીભવનાંક $5/3$ છે. કાચમાંથી પાણીમાં પ્રવેશતા પ્રકાશના કિરણ માટે ક્રાંતિકોણ કેટલો હશે?

એક કાચના સ્લેબનો હવાના સાપેક્ષ વક્રીભવનાંક ' $\mu$ ' છે અને કાચમાંથી હવામાં જતા પ્રકાશના કિરણ માટે ક્રાંતિકોણ ' $\theta$ ' છે. જો પ્રકાશનું કિરણ હવામાંથી કાચ પર ' $\theta$ ' આપાતકોણે આપાત થાય,તો અનુરૂપ વક્રીભવનકોણ કેટલો હશે?

વિધાન: જાંબલી રંગ માટે ક્રાંતિકોણ ન્યૂનતમ હોય છે.
કારણ: કારણ કે ક્રાંતિકોણ $\theta_c = \sin^{-1} \left( \frac{1}{\mu} \right)$ અને $\mu \propto \frac{1}{\lambda}$.

ઓપ્ટિકલ ફાઈબર દ્વારા ટેલિકોમ્યુનિકેશનનો વિચાર કરો. નીચેનામાંથી કયું વિધાન સાચું નથી?

ક્રાંતિકોણની વ્યાખ્યા લખો.

આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ,પ્રકાશનું એક સાંકડું કિરણ $R$ ત્રિજ્યા ધરાવતા અર્ધ-ગોળાકાર કાચના નળાકાર પર આપાત થાય છે. જ્યારે કિરણ કેન્દ્ર પર હોય ત્યારે પ્રકાશ નળાકારમાંથી બહાર નીકળી શકે છે. જ્યારે કિરણને મધ્ય રેખાથી $d$ અંતરે સમાંતર ખસેડવામાં આવે છે,ત્યારે તેની નીચેની સપાટીમાંથી કોઈ પ્રકાશ બહાર નીકળી શકતો નથી. કાચનો વક્રીભવનાંક શોધો.