આલ્કાઈલ ક્લોરાઈડની જલીય $KOH$ સાથેની પ્રક્રિયાથી આલ્કોહોલ બને છે,પરંતુ આલ્કોહોલિક $KOH$ ની હાજરીમાં આલ્કીન મુખ્ય નીપજ તરીકે મળે છે. સમજાવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) જલીય દ્રાવણમાં,$KOH$ લગભગ સંપૂર્ણપણે આયનીકરણ પામીને $OH^{-}$ આયનો આપે છે. $OH^{-}$ આયન પ્રબળ ન્યુક્લિયોફાઈલ તરીકે વર્તે છે,જે આલ્કાઈલ ક્લોરાઈડમાં ન્યુક્લિયોફિલિક વિસ્થાપન પ્રક્રિયા દ્વારા આલ્કોહોલ બનાવે છે.
$R-Cl + KOH_{(aq)} \to R-OH + KCl$
બીજી તરફ,$KOH$ ના આલ્કોહોલિક દ્રાવણમાં આલ્કોક્સાઈડ $(RO^{-})$ આયનો હોય છે,જે પ્રબળ બેઈઝ છે. આ આયનો આલ્કાઈલ ક્લોરાઈડના $\beta$-કાર્બન પરથી પ્રોટોન દૂર કરે છે,જેના પરિણામે વિલોપન (dehydrohalogenation) પ્રક્રિયા દ્વારા આલ્કીન બને છે.
$R-CH_2(\beta)-CH_2(\alpha)-Cl + KOH_{(alc)} \to R-CH=CH_2 + KCl + H_2O$
જલીય માધ્યમમાં,$OH^{-}$ આયન પાણીના અણુઓ દ્વારા વધુ સોલ્વેટેડ (solvated) હોય છે,જે તેની બેઝિકતા ઘટાડે છે પરંતુ તેને ન્યુક્લિયોફાઈલ તરીકે કાર્ય કરવા દે છે. આલ્કોહોલિક માધ્યમમાં,બેઈઝ ઓછો સોલ્વેટેડ અને વધુ સક્રિય હોય છે,જે $\beta$-હાઈડ્રોજન પરમાણુને દૂર કરવામાં મદદ કરે છે.

Explore More

Similar Questions

પ્રકાશની હાજરીમાં ટોલ્યુઇનનું ક્લોરીનેશન અને ત્યારબાદ જલીય $NaOH$ સાથે ગરમ કરતા શું મળે છે?

નીચેની પ્રક્રિયા માટે નીપજનું અનુમાન કરો:
$\xrightarrow[\Delta]{alc. \ KOH}$ નીપજ

ઇથિલિડીન ક્લોરાઇડની જલીય $KOH$ સાથેની પ્રક્રિયાથી શું મળે છે?

Difficult
View Solution

$2-$બ્રોમોપેન્ટેનને ઇથેનોલમાં પોટેશિયમ ઇથોક્સાઇડ સાથે ગરમ કરવામાં આવે છે. મુખ્ય નીપજ કઈ છે?

પ્રકાશિત સક્રિય $2-$બ્રોમોબ્યુટેનનું જલીય $NaOH$ સાથે જળવિભાજન કરવાથી શું મળે છે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo