રાઉલ્ટના નિયમનો ઉપયોગ કરીને સમજાવો કે નીચેના દ્રાવણોમાં દ્રાવણનું કુલ બાષ્પ દબાણ ઘટકોના મોલ અંશ સાથે કેવી રીતે સંબંધિત છે:
$(a)$ $CHCl_{3(l)}$ અને $CH_{2}Cl_{2(l)}$
$(b)$ $NaCl_{(s)}$ અને $H_{2}O_{(l)}$

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) જ્યારે દ્રાવણના બંને ઘટકો બાષ્પશીલ પ્રવાહી ($CHCl_{3}$ અને $CH_{2}Cl_{2}$) હોય,ત્યારે કુલ બાષ્પ દબાણ $(p_{total})$ એ ઘટકોના આંશિક બાષ્પ દબાણના સરવાળા જેટલું હોય છે:
$p_{total} = p_{1} + p_{2} = x_{1}p_{1}^{0} + x_{2}p_{2}^{0}$
$x_{1} + x_{2} = 1$ હોવાથી,$p_{total} = x_{1}p_{1}^{0} + (1 - x_{1})p_{2}^{0} = x_{1}(p_{1}^{0} - p_{2}^{0}) + p_{2}^{0}$ લખી શકાય.
આમ,કુલ બાષ્પ દબાણ એક ઘટકના મોલ અંશ સાથે રેખીય રીતે બદલાય છે.
$(b)$ જ્યારે દ્રાવણમાં અબાષ્પશીલ દ્રાવ્ય $(NaCl_{(s)})$ અને બાષ્પશીલ દ્રાવક $(H_{2}O_{(l)})$ હોય,ત્યારે દ્રાવ્ય બાષ્પ દબાણમાં ફાળો આપતું નથી.
રાઉલ્ટના નિયમ મુજબ,દ્રાવણનું કુલ બાષ્પ દબાણ એ દ્રાવકના આંશિક બાષ્પ દબાણ જેટલું હોય છે:
$p_{total} = p_{solvent} = x_{solvent}p_{solvent}^{0}$
અહીં,કુલ બાષ્પ દબાણ એ દ્રાવક $(H_{2}O_{(l)})$ ના મોલ અંશના સીધા પ્રમાણમાં હોય છે.

Explore More

Similar Questions

$300 \, K$ તાપમાને પાણીનું બાષ્પ દબાણ $12.3 \, kPa$ છે. તેમાં રહેલા અબાષ્પશીલ દ્રાવ્યના $1 \, molal$ દ્રાવણનું બાષ્પ દબાણ ગણો.

દ્વિઅંગી દ્રાવણ માટે, જ્યારે અબાષ્પશીલ અવિદ્યુતવિભાજ્ય દ્રાવ્યને દ્રાવકમાં ઓગાળવામાં આવે છે, ત્યારે દ્રાવકનું બાષ્પ દબાણ $20 \%$ ઘટે છે. દ્રાવણમાં દ્રાવકનો મોલ અંશ કેટલો છે?

શુદ્ધ $A$ નું $V.P.$: $p^o_A = 100 \, mmHg$
શુદ્ધ $B$ નું $V.P.$: $p^o_B = 150 \, mmHg$
$2 \, mol$ $A$ અને $3 \, mol$ $B$ ધરાવતા દ્રાવણનું કુલ બાષ્પ દબાણ આશરે $......... \, mmHg$ હશે.

જ્યારે $20 \ g$ અબાષ્પશીલ દ્રાવ્યને $300 \ K$ તાપમાને $200 \ g$ પાણીમાં ઓગાળવામાં આવે ત્યારે તેનું મોલર દળ શોધો. [બાષ્પ દબાણમાં સાપેક્ષ ઘટાડો $= 0.02$]

$25^{\circ} C$ તાપમાને $180 \ g$ પાણીમાં $0.1 \ mole$ યુરિયાનું બાષ્પદબાણ ($mm \ Hg$ માં) કેટલું હશે? ($25^{\circ} C$ તાપમાને પાણીનું બાષ્પદબાણ $24 \ mm \ Hg$ છે.)

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo