ડાયનેમો ઇફેક્ટ (Dynamo effect) એટલે શું?

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) ડાયનેમો ઇફેક્ટ એ એક ભૌતિક પ્રક્રિયા છે જે સમજાવે છે કે પૃથ્વી જેવો અવકાશી પદાર્થ તેનું ચુંબકીય ક્ષેત્ર કેવી રીતે ઉત્પન્ન કરે છે.
આ પ્રક્રિયા પૃથ્વીના બાહ્ય કોર (outer core) માં થાય છે,જે પીગળેલા લોખંડ અને નિકલનું બનેલું છે.
જેમ પૃથ્વી ફરે છે,તેમ આંતરિક કોરની ગરમીને કારણે બાહ્ય કોરમાં રહેલી પીગળેલી ધાતુમાં સંવહન (convection) ગતિ થાય છે.
આ ગતિશીલ,વિદ્યુતનું વહન કરતું પ્રવાહી પૃથ્વીના અસ્તિત્વમાં રહેલા ચુંબકીય ક્ષેત્ર સાથે આંતરક્રિયા કરે છે,જેનાથી પ્રવાહીની અંદર વિદ્યુત પ્રવાહ ઉત્પન્ન થાય છે.
આ વિદ્યુત પ્રવાહો બદલામાં તેમના પોતાના ચુંબકીય ક્ષેત્રો ઉત્પન્ન કરે છે,જે પૃથ્વીના એકંદર ચુંબકીય ક્ષેત્રને મજબૂત અને જાળવી રાખે છે.
આ સ્વ-ટકાવી રાખતી પદ્ધતિને ડાયનેમો ઇફેક્ટ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.

Explore More

Similar Questions

એક ચોક્કસ સ્થળે,પૃથ્વીના ચુંબકીય ક્ષેત્રનો સમક્ષિતિજ ઘટક તેના ઉર્ધ્વ ઘટક કરતા $\sqrt{3}$ ગણો છે. તે સ્થળે ડીપ એંગલ (નમન કોણ) કેટલો હશે....$^o$

પૃથ્વીના ચુંબકીય ક્ષેત્રના સમક્ષિતિજ ઘટકને કારણે બળની રેખાઓ કેવી હોય છે?

એક ચુંબકને એવી રીતે લટકાવવામાં આવે છે કે તે સમક્ષિતિજ સમતલમાં દોલનો કરે છે. તે એવા સ્થળે જ્યાં ડીપ એંગલ (નમન કોણ) $30^{\circ}$ છે ત્યાં $20$ દોલનો પ્રતિ મિનિટ કરે છે અને જ્યાં ડીપ એંગલ $60^{\circ}$ છે ત્યાં $15$ દોલનો પ્રતિ મિનિટ કરે છે. બંને સ્થળોએ પૃથ્વીના કુલ ચુંબકીય ક્ષેત્રનો ગુણોત્તર શોધો.

Difficult
View Solution

ધારો કે $m$ અને $r$ એ પૃથ્વીની ડાયપોલ મોમેન્ટ અને ત્રિજ્યા છે. તો, વિષુવવૃત્ત પર પૃથ્વીનું ચુંબકીય ક્ષેત્ર કેટલું હશે?

પૃથ્વીની ચુંબકીય ધરી અને પૃથ્વીની ભૌગોલિક ધરી વચ્ચેનો ખૂણો આશરે $... ^\circ$ છે.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo