$S_{N}1$ પ્રક્રિયા પર નોંધ લખો.

(N/A) જે પ્રક્રિયામાં પ્રક્રિયાનો વેગ ન્યુક્લિયોફાઈલની સાંદ્રતા પર આધારિત નથી અને માત્ર સબસ્ટ્રેટની સાંદ્રતા પર આધાર રાખે છે,તેને $S_{N}1$ પ્રક્રિયા કહેવામાં આવે છે. આમ,$S_{N}1$ પ્રક્રિયા પ્રથમ ક્રમની ગતિશાસ્ત્રને અનુસરે છે.
$(CH_{3})_{3}C-Br + OH^{-} \rightarrow (CH_{3})_{3}C-OH + Br^{-}$
વેગ $= k[(CH_{3})_{3}C-Br]$
ક્રિયાવિધિ:
પગલું-$I$: ધ્રુવીય $C-Br$ બંધ ધીમેથી તૂટીને કાર્બોકેટાયન અને બ્રોમાઈડ આયન બનાવે છે. આ પ્રક્રિયાનો વેગ નક્કી કરતું પગલું છે.
$(CH_{3})_{3}C-Br \xrightarrow{\text{slow}} (CH_{3})_{3}C^{+} + Br^{-}$
પગલું-$II$: ત્યારબાદ બનેલા કાર્બોકેટાયન પર ન્યુક્લિયોફાઈલ ઝડપથી હુમલો કરે છે અને વિસ્થાપન પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરે છે.
$(CH_{3})_{3}C^{+} + OH^{-} \xrightarrow{\text{fast}} (CH_{3})_{3}C-OH$