Difficult
પ્રક્રિયાનું સામાન્ય સમીકરણ લખો અને સમજાવો કે પ્રક્રિયાનો ક્રમ એટલે શું? તેની કિંમતો કઈ હોઈ શકે?
(N/A) સામાન્ય પ્રક્રિયા: $aA + bB \rightarrow cC + dD$
પ્રક્રિયા માટે વિકલનીય વેગ સમીકરણ નીચે મુજબ છે:
વેગ $= -\frac{d[R]}{dt} = k[A]^x[B]^y$
અહીં,$x$ અને $y$ ની કિંમતો પ્રાયોગિક રીતે નક્કી કરવામાં આવે છે જે તત્વયોગમિતિય સહગુણકો $a$ અને $b$ જેટલી હોઈ શકે અથવા ન પણ હોઈ શકે.
ઘાતાંક $x$ અને $y$ દર્શાવે છે કે પ્રક્રિયાનો વેગ $A$ અને $B$ ની સાંદ્રતામાં થતા ફેરફાર પ્રત્યે કેટલો સંવેદનશીલ છે.
$(i)$ $x$ એ પ્રક્રિયક $A$ ના સંદર્ભમાં પ્રક્રિયાનો ક્રમ દર્શાવે છે.
$(ii)$ $y$ એ પ્રક્રિયક $B$ ના સંદર્ભમાં પ્રક્રિયાનો ક્રમ દર્શાવે છે.
$(iii)$ $(x + y) = \text{પ્રક્રિયાનો કુલ ક્રમ}$.
પ્રક્રિયાનો ક્રમ: વેગ નિયમ સમીકરણમાં પ્રક્રિયકોની સાંદ્રતાના ઘાતાંકોના સરવાળાને તે રાસાયણિક પ્રક્રિયાનો ક્રમ કહેવામાં આવે છે.
પ્રક્રિયાનો ક્રમ $0, 1, 2, 3$ અથવા અપૂર્ણાંક પણ હોઈ શકે છે,અને આ મૂલ્યો હંમેશા પ્રાયોગિક રીતે નક્કી કરવામાં આવે છે.
પ્રક્રિયા માટે વિકલનીય વેગ સમીકરણ નીચે મુજબ છે:
વેગ $= -\frac{d[R]}{dt} = k[A]^x[B]^y$
અહીં,$x$ અને $y$ ની કિંમતો પ્રાયોગિક રીતે નક્કી કરવામાં આવે છે જે તત્વયોગમિતિય સહગુણકો $a$ અને $b$ જેટલી હોઈ શકે અથવા ન પણ હોઈ શકે.
ઘાતાંક $x$ અને $y$ દર્શાવે છે કે પ્રક્રિયાનો વેગ $A$ અને $B$ ની સાંદ્રતામાં થતા ફેરફાર પ્રત્યે કેટલો સંવેદનશીલ છે.
$(i)$ $x$ એ પ્રક્રિયક $A$ ના સંદર્ભમાં પ્રક્રિયાનો ક્રમ દર્શાવે છે.
$(ii)$ $y$ એ પ્રક્રિયક $B$ ના સંદર્ભમાં પ્રક્રિયાનો ક્રમ દર્શાવે છે.
$(iii)$ $(x + y) = \text{પ્રક્રિયાનો કુલ ક્રમ}$.
પ્રક્રિયાનો ક્રમ: વેગ નિયમ સમીકરણમાં પ્રક્રિયકોની સાંદ્રતાના ઘાતાંકોના સરવાળાને તે રાસાયણિક પ્રક્રિયાનો ક્રમ કહેવામાં આવે છે.
પ્રક્રિયાનો ક્રમ $0, 1, 2, 3$ અથવા અપૂર્ણાંક પણ હોઈ શકે છે,અને આ મૂલ્યો હંમેશા પ્રાયોગિક રીતે નક્કી કરવામાં આવે છે.
Explore More
Similar Questions
ઉદાહરણ આપીને આભાસી પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયા સમજાવો.
Medium
View Solution$PH_3$ ના વિઘટન માટે જુદા જુદા પ્રારંભિક દબાણ માટે અર્ધ-આયુષ્ય સમય નીચે મુજબ છે $:$ પ્રારંભિક દબાણ $p$ (torr) $707$ $79$ $37.5$ અર્ધ-આયુષ્ય $t_{1/2}$ (min) $84$ $84$ $84$
પ્રક્રિયાનો ક્રમ નક્કી કરો.
| પ્રારંભિક દબાણ $p$ (torr) | $707$ | $79$ | $37.5$ |
| અર્ધ-આયુષ્ય $t_{1/2}$ (min) | $84$ | $84$ | $84$ |
Medium
View Solutionપ્રક્રિયા $A + 2B \to C$ માટે,વેગ સમીકરણ $\text{Rate} = K[A][B]$ છે. જો $A$ ની સાંદ્રતા અચળ રાખવામાં આવે અને $B$ ની સાંદ્રતા બમણી કરવામાં આવે,તો પ્રક્રિયાના વેગ પર શું અસર થશે?
DifficultJEE MAIN 2015
View Solution$aA + bB \rightarrow cC + dD$ પ્રક્રિયા માટે વેગનો નિયમ $r = k[A][B]$ છે. નીચેનામાંથી કઈ સ્થિતિ પ્રક્રિયાના વેગને અસર કરતી નથી?
નીચેની પ્રક્રિયાઓ ધ્યાનમાં લો:
$A$ $\rightarrow P_1; B$ $\rightarrow P_2; C$ $\rightarrow P_3; D$ $\rightarrow P_4$
ઉપરની પ્રક્રિયાઓના ક્રમ અનુક્રમે $a, b, c,$ અને $d$ છે. જ્યારે $\log[\text{rate}]$ વિરુદ્ધ $\log[\text{conc.}]$ નો આલેખ દોરવામાં આવે ત્યારે નીચે મુજબનો આલેખ મળે છે:
નીચેનામાંથી,પ્રક્રિયાઓના ક્રમ માટે સાચો ક્રમ કયો છે?
$A$ $\rightarrow P_1; B$ $\rightarrow P_2; C$ $\rightarrow P_3; D$ $\rightarrow P_4$
ઉપરની પ્રક્રિયાઓના ક્રમ અનુક્રમે $a, b, c,$ અને $d$ છે. જ્યારે $\log[\text{rate}]$ વિરુદ્ધ $\log[\text{conc.}]$ નો આલેખ દોરવામાં આવે ત્યારે નીચે મુજબનો આલેખ મળે છે:
નીચેનામાંથી,પ્રક્રિયાઓના ક્રમ માટે સાચો ક્રમ કયો છે?
Vedclass Products
For Students
Vedclass Test Series
Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.
Start Free TrialFor Teachers
Exam Paper Generator
Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.
Try FreeFor Institutes
Online Exam Module
Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.
See Demo