ધાત્વિક અથવા બિન-સ્ટોઇકિયોમેટ્રિક હાઇડ્રાઇડ્સ પર નોંધ લખો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) ધાત્વિક હાઇડ્રાઇડ્સ ઘણા $d$-બ્લોક અને $f$-બ્લોક તત્વો દ્વારા બનાવવામાં આવે છે.
જોકે,સમૂહ $7$,$8$ અને $9$ ના ધાતુઓ હાઇડ્રાઇડ બનાવતા નથી. સમૂહ $6$ માંથી પણ,માત્ર ક્રોમિયમ $CrH$ બનાવે છે. આ હાઇડ્રાઇડ્સ ગરમી અને વીજળીનું વહન કરે છે,જોકે તેમની મૂળ ધાતુઓ જેટલી કાર્યક્ષમતાથી નહીં.
ક્ષારીય હાઇડ્રાઇડ્સથી વિપરીત,તેઓ લગભગ હંમેશા બિન-સ્ટોઇકિયોમેટ્રિક હોય છે,જેમાં હાઇડ્રોજનની ઉણપ હોય છે.
ઉદાહરણ તરીકે: $LaH_{2.87}$,$YbH_{2.55}$,$TiH_{1.5-1.8}$,$ZrH_{1.3-1.75}$,$VH_{0.56}$,$NiH_{0.6-0.7}$,$PdH_{0.6-0.8}$ વગેરે. આવા હાઇડ્રાઇડ્સમાં,નિશ્ચિત પ્રમાણનો નિયમ જળવાતો નથી.
આ હાઇડ્રાઇડ્સમાં,હાઇડ્રોજન ધાતુની લેટીસમાં આંતરલીય (interstitial) જગ્યા રોકે છે,જે તેના પ્રકારમાં કોઈ ફેરફાર કર્યા વિના વિકૃતિ પેદા કરે છે. પરિણામે,તેમને આંતરલીય હાઇડ્રાઇડ્સ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
$Ni$,$Pd$,$Ce$ અને $Ac$ ના હાઇડ્રાઇડ્સ સિવાય,આ વર્ગના અન્ય હાઇડ્રાઇડ્સની લેટીસ તેની મૂળ ધાતુ કરતા અલગ હોય છે.
સંક્રાંતિ ધાતુઓ પર હાઇડ્રોજનના શોષણનો ગુણધર્મ મોટી સંખ્યામાં સંયોજનોની તૈયારી માટે ઉત્પ્રેરક રિડક્શન/હાઇડ્રોજનેશન પ્રતિક્રિયાઓમાં વ્યાપકપણે વપરાય છે. કેટલીક ધાતુઓ (દા.ત.,$Pd$,$Pt$) હાઇડ્રોજનનું ખૂબ મોટું કદ સમાવી શકે છે અને તેથી,તેનો સંગ્રહ માધ્યમ તરીકે ઉપયોગ કરી શકાય છે.
આ ગુણધર્મ હાઇડ્રોજન સંગ્રહ અને ઉર્જાના સ્ત્રોત તરીકે ઉચ્ચ સંભવિતતા ધરાવે છે.

Explore More

Similar Questions

$H_2SO_4$ વિશે નીચેનામાંથી કયું વિધાન ખોટું છે?

નીચેનામાંથી કયું રેડિયોએક્ટિવ છે?

જ્યારે ખાંડને સાંદ્ર $H_2SO_4$ સાથે પ્રક્રિયા કરવામાં આવે ત્યારે તેનું કાર્બોનિકરણ (charring) થાય છે. તેમાં કયા પ્રકારની પ્રક્રિયા સામેલ છે?

આવર્ત કોષ્ટકના નીચેનામાંથી કયા સમૂહ(ઓ)ના તત્વો હાઇડ્રાઇડ બનાવતા નથી?

જે પ્રક્રિયામાં ડાયહાઈડ્રોજન $(H_2)$ ઓક્સિડેશનકર્તા તરીકે વર્તે છે તે કઈ છે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo