પૃથ્વીના વિષુવવૃત્ત અને ધ્રુવમાંથી કયા સ્થળે ગુરુત્વપ્રવેગ $g$ નું મૂલ્ય વધારે હોય છે? શા માટે?

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(B) પૃથ્વીના ધ્રુવ પાસે ગુરુત્વપ્રવેગ $g$ નું મૂલ્ય વધારે હોય છે.
આનું કારણ એ છે કે પૃથ્વી સંપૂર્ણ ગોળાકાર નથી; તે ધ્રુવો પાસે ચપટી અને વિષુવવૃત્ત પાસે ઉપસેલી છે.
ધ્રુવો પાસે પૃથ્વીની ત્રિજ્યા $(R_p)$,વિષુવવૃત્ત પાસેની ત્રિજ્યા $(R_e)$ કરતા આશરે $21 \, km$ જેટલી ઓછી છે.
સૂત્ર $g = \frac{GM}{R^2}$ મુજબ,ગુરુત્વપ્રવેગ એ ત્રિજ્યાના વર્ગના વ્યસ્ત પ્રમાણમાં હોય છે $(g \propto \frac{1}{R^2})$.
ધ્રુવો પાસે ત્રિજ્યા ઓછી હોવાથી,વિષુવવૃત્તની સરખામણીમાં ત્યાં $g$ નું મૂલ્ય વધારે મળે છે.

Explore More

Similar Questions

$R$ ત્રિજ્યા ધરાવતો એક સમાન ઘન ગોળો તેની સપાટી પર $a_o$ જેટલું ગુરુત્વીય પ્રવેગ ઉત્પન્ન કરે છે. ગોળાના કેન્દ્રથી તે બિંદુનું અંતર કેટલું હશે જ્યાં ગુરુત્વીય પ્રવેગ $\frac{a_o}{4}$ થાય?

નીચે બે વિધાનો આપેલા છે:
વિધાન $I$: ગુરુત્વાકર્ષણનો નિયમ બ્રહ્માંડમાં રહેલા પદાર્થોની કોઈપણ જોડી માટે સાચો છે.
વિધાન $II$: જ્યારે કોઈ વ્યક્તિ પૃથ્વીના કેન્દ્ર પર હોય ત્યારે તેનું વજન શૂન્ય થઈ જાય છે.
ઉપરોક્ત વિધાનોના પ્રકાશમાં,નીચે આપેલા વિકલ્પોમાંથી સાચો જવાબ પસંદ કરો.

પૃથ્વીની સપાટી પર એક પદાર્થનું વજન $W$ ન્યુટન છે. પૃથ્વીની ત્રિજ્યા કરતાં અડધી ઊંચાઈએ તેનું વજન કેટલું હશે?

પૃથ્વીની સપાટીથી $2 R_E$ અને $3 R_E$ ઊંચાઈએ સાદા લોલકના આવર્તકાળનો ગુણોત્તર કેટલો થાય? ($R_E$ એ પૃથ્વીની ત્રિજ્યા છે).

$200 \,kg$ દળ ધરાવતો એક સંશોધન ઉપગ્રહ પૃથ્વીની આસપાસ $3R/2$ સરેરાશ ત્રિજ્યાની કક્ષામાં ફરે છે,જ્યાં $R$ એ પૃથ્વીની ત્રિજ્યા છે. પૃથ્વીની સપાટી પર $1 \,kg$ દળ પર લાગતું ગુરુત્વાકર્ષણ બળ $10 \,N$ હોય,તો ઉપગ્રહ પર લાગતું બળ ........ $N$ હશે.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo