$500\, nm$ તરંગલંબાઈ ધરાવતા પ્રકાશ સાથે દ્વિ-સ્લિટ પ્રયોગ કરવામાં આવે છે. ઉપરના કિરણના માર્ગમાં $2\, \mu m$ જાડાઈ અને $1.5$ વક્રીભવનાંક ધરાવતી પાતળી ફિલ્મ મૂકવામાં આવે છે. તો મધ્યસ્થ અધિકતમનું સ્થાન

  • A
    સ્થળાંતરિત થશે નહીં
  • B
    આશરે બે ફ્રિન્જ જેટલું નીચે તરફ ખસશે
  • C
    આશરે બે ફ્રિન્જ જેટલું ઉપર તરફ ખસશે
  • D
    $10$ ફ્રિન્જ જેટલું નીચે તરફ ખસશે

Explore More

Similar Questions

આકૃતિમાં ડબલ સ્લિટ સેટઅપ દર્શાવેલ છે. એક સ્લિટ $n_2$ વક્રીભવનાંક ધરાવતા માધ્યમ $2$ માં છે. બીજી સ્લિટ આ માધ્યમ અને $n_1(\neq n_2)$ વક્રીભવનાંક ધરાવતા અન્ય માધ્યમ $1$ ની આંતર સપાટી પર છે. સ્લિટ્સને જોડતી રેખા આંતર સપાટીને લંબ છે અને સ્લિટ્સ વચ્ચેનું અંતર $d$ છે. સ્લિટની પહોળાઈ $d$ કરતા ઘણી નાની છે. માધ્યમ $1$ માંથી પ્રકાશનું એકવર્ણી સમાંતર કિરણપુંજ સ્લિટ્સ પર આપાત થાય છે. એક ડિટેક્ટરને માધ્યમ $2$ માં સ્લિટ્સથી ઘણા દૂર અને તેમને જોડતી રેખા સાથે $\theta$ ખૂણે મૂકવામાં આવે છે,જેથી $\theta$ એ કિરણપુંજના વક્રીભવનકોણ જેટલો થાય. ડિટેક્ટર દ્વારા પ્રાપ્ત થતા સ્લિટ્સમાંથી આવતા બે આશરે સમાંતર કિરણોને ધ્યાનમાં લો.
નીચેનામાંથી કયું/કયા વિધાન(નો) સાચું/સાચા છે?
$(A)$ બે કિરણો વચ્ચેનો કળા તફાવત $d$ થી સ્વતંત્ર છે.
$(B)$ બે કિરણો ડિટેક્ટર પર સહાયક વ્યતિકરણ અનુભવે છે.
$(C)$ બે કિરણો વચ્ચેનો કળા તફાવત $n_1$ પર આધાર રાખે છે પરંતુ $n_2$ થી સ્વતંત્ર છે.
$(D)$ બે કિરણો વચ્ચેનો કળા તફાવત માત્ર $d$ અને કિરણપુંજના આપાતકોણના ચોક્કસ મૂલ્યો માટે જ શૂન્ય થાય છે,જ્યાં $\theta$ એ અનુરૂપ વક્રીભવનકોણ છે.

$YDSE$ માં,સ્લિટ $S_1$ અને $S_2$ ની સાપેક્ષમાં સપ્રમાણ રીતે મૂકવામાં આવેલ ઉદગમ $S$ ને હવે સ્લિટના સમતલને સમાંતર એવી રીતે ખસેડવામાં આવે છે કે જેથી તે ઉપરની સ્લિટ $S_1$ ની નજીક આવે,જે આકૃતિમાં દર્શાવેલ છે. તો,

યંગના પ્રયોગમાં જ્યારે હવાના માધ્યમમાં પ્રયોગ કરવામાં આવે ત્યારે શલાકાની પહોળાઈ $0.4 \, mm$ મળે છે. જો આ સમગ્ર સાધનને પાણીમાં ડુબાડવામાં આવે,તો નવી શલાકાની પહોળાઈ ........ થશે. (પાણીનો વક્રીભવનાંક $n = 4/3$ છે).

$6300 \mathring A$ તરંગલંબાઈ ધરાવતો પ્રકાશ $1.0 \ mm$ ના અંતરે રહેલી બે સાંકડી સ્લિટ પર પડે છે અને $1.5 \ m$ દૂર રહેલા પડદાને પ્રકાશિત કરે છે. જ્યારે એક સ્લિટને $1.8$ વક્રીભવનાંક ધરાવતી પાતળી કાચની પ્લેટથી અને બીજી સ્લિટને $\mu$ વક્રીભવનાંક ધરાવતી પાતળી કાચની પ્લેટથી ઢાંકવામાં આવે છે,ત્યારે મધ્યસ્થ અધિકતમ $6^o$ જેટલું સ્થાનાંતરિત થાય છે. બંને પ્લેટોની જાડાઈ $0.5 \ mm$ સમાન છે. પ્લેટનો વક્રીભવનાંક $\mu$ શોધો:

યંગના ડબલ સ્લિટ પ્રયોગમાં, સ્લિટ અને પડદા વચ્ચેનું અંતર $2 \, m$ છે. ફ્રિન્જની પહોળાઈ $1 \, mm$ છે. $600 \, nm$ તરંગલંબાઇનો પ્રકાશ વપરાય છે. જો એક સ્લિટ પર $0.06 \, mm$ જાડાઈની કાચની પ્લેટ $(\mu = 1.5)$ મૂકવામાં આવે, તો ફ્રિન્જમાં કેટલું પાર્શ્વ સ્થાનાંતર (lateral displacement) થશે? $(... \, cm)$

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo