सारणिकों के गुणधर्मों का उपयोग करके सिद्ध कीजिए कि:
$\left|\begin{array}{ccc}a^{2}+1 & a b & a c \\ a b & b^{2}+1 & b c \\ c a & c b & c^{2}+1\end{array}\right|=1+a^{2}+b^{2}+c^{2}$

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) माना $\Delta = \left|\begin{array}{ccc}a^{2}+1 & a b & a c \\ a b & b^{2}+1 & b c \\ c a & c b & c^{2}+1\end{array}\right|$.
क्रमशः $R_{1}, R_{2}$ और $R_{3}$ से उभयनिष्ठ गुणनखंड $a, b$ और $c$ बाहर लेने पर,हमें प्राप्त होता है:
$\Delta = a b c \left|\begin{array}{ccc}a+\frac{1}{a} & b & c \\ a & b+\frac{1}{b} & c \\ a & b & c+\frac{1}{c}\end{array}\right|$.
$R_{2} \rightarrow R_{2}-R_{1}$ और $R_{3} \rightarrow R_{3}-R_{1}$ संक्रिया लागू करने पर,हमें प्राप्त होता है:
$\Delta = a b c \left|\begin{array}{ccc}a+\frac{1}{a} & b & c \\ -\frac{1}{a} & \frac{1}{b} & 0 \\ -\frac{1}{a} & 0 & \frac{1}{c}\end{array}\right|$.
$C_{1} \rightarrow a C_{1}, C_{2} \rightarrow b C_{2}$ और $C_{3} \rightarrow c C_{3}$ संक्रिया लागू करने पर,हमें प्राप्त होता है:
$\Delta = a b c \times \frac{1}{a b c} \left|\begin{array}{ccc}a^{2}+1 & b^{2} & c^{2} \\ -1 & 1 & 0 \\ -1 & 0 & 1\end{array}\right| = \left|\begin{array}{ccc}a^{2}+1 & b^{2} & c^{2} \\ -1 & 1 & 0 \\ -1 & 0 & 1\end{array}\right|$.
$R_{3}$ के अनुदिश विस्तार करने पर,हमें प्राप्त होता है:
$\Delta = -1 \left|\begin{array}{cc}b^{2} & c^{2} \\ 1 & 0\end{array}\right| + 1 \left|\begin{array}{cc}a^{2}+1 & b^{2} \\ -1 & 1\end{array}\right|$.
$\Delta = -1(0 - c^{2}) + 1(a^{2} + 1 + b^{2}) = c^{2} + a^{2} + 1 + b^{2} = 1 + a^{2} + b^{2} + c^{2}$.
अतः,परिणाम सिद्ध हुआ।

Explore More

Similar Questions

$\left|\begin{array}{ccc}102 & 18 & 36 \\ 1 & 3 & 4 \\ 17 & 3 & 6\end{array}\right|$ का मान ज्ञात कीजिए।

सारणिकों के गुणधर्मों का उपयोग करके दर्शाइए कि:
$\left|\begin{array}{ccc}0 & a & -b \\ -a & 0 & -c \\ b & c & 0\end{array}\right|=0$

$\left| {\begin{array}{ccc} a - b - c & 2a & 2a \\ 2b & b - c - a & 2b \\ 2c & 2c & c - a - b \end{array}} \right| = $

Difficult
View Solution

यदि $a=1+2+4+\cdots$ $n$ पदों तक,$b=1+3+9+\cdots$ $n$ पदों तक और $c=1+5+25+\cdots$ $n$ पदों तक है,तो $\Delta=\left|\begin{array}{ccc}a & 2b & 4c \\ 2 & 2 & 2 \\ 2^n & 3^n & 5^n\end{array}\right|=$

सारणिकों के गुणधर्मों का उपयोग करके सिद्ध कीजिए कि:
$\left|\begin{array}{ccc}x+y+2z & x & y \\ z & y+z+2x & y \\ z & x & z+x+2y\end{array}\right|=2(x+y+z)^{3}$

Difficult
View Solution

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo