$f: R \rightarrow R$ દ્વારા વ્યાખ્યાયિત વિધેય $f(x) = x^2$ ની એક-એક (injectivity) અને વ્યાપ્ત (surjectivity) ચકાસો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(NONE) વિધેય $f: R \rightarrow R$ એ $f(x) = x^2$ દ્વારા વ્યાખ્યાયિત છે.
એક-એક વિધેય માટે:
ધારો કે $f(-1) = (-1)^2 = 1$ અને $f(1) = (1)^2 = 1$.
અહીં $f(-1) = f(1)$ છે પરંતુ $-1 \neq 1$ હોવાથી,આ વિધેય એક-એક (injective) નથી.
વ્યાપ્ત વિધેય માટે:
વિધેય $f$ નો સહ-પ્રદેશ $R$ (બધી વાસ્તવિક સંખ્યાઓનો ગણ) છે.
કોઈપણ $x \in R$ માટે,$x^2 \geq 0$ થાય છે. તેથી,સહ-પ્રદેશમાં રહેલી ઋણ વાસ્તવિક સંખ્યાઓ માટે પ્રદેશમાં કોઈ પૂર્વ-પ્રતિબિંબ મળતું નથી.
ઉદાહરણ તરીકે,$-2 \in R$ છે,પરંતુ એવો કોઈ $x \in R$ અસ્તિત્વ ધરાવતો નથી કે જેથી $f(x) = -2$ થાય (કારણ કે $x^2 = -2$ નો કોઈ વાસ્તવિક ઉકેલ નથી).
તેથી,આ વિધેય વ્યાપ્ત (surjective) નથી.
નિષ્કર્ષ: વિધેય $f$ એ એક-એક પણ નથી અને વ્યાપ્ત પણ નથી.

Explore More

Similar Questions

ધારો કે એક વિધેય $f: (0, \infty) \to (0, \infty)$ એ $f(x) = |1 - \frac{1}{x}|$ દ્વારા વ્યાખ્યાયિત છે. તો $f$ એ

ગણ $\{1, 2, 3, \dots, 20\}$ થી $\{1, 2, 3, \dots, 20\}$ પરના વ્યાપ્ત વિધેયો $f$ ની સંખ્યા શોધો,જ્યાં જ્યારે $k$ એ $4$ નો ગુણક હોય ત્યારે $f(k)$ એ $3$ નો ગુણક હોય.

નીચેનાને જોડો:
$(A)$ $f: R \rightarrow R$ એવું છે કે $f(x)=px+q$ $(p \neq 0)$,$\forall x \in R$ $I.$ $f$ એક-એક પણ નથી અને વ્યાપ્ત પણ નથી
$(B)$ $f: R \rightarrow R^{+} \cup\{0\}$ એવું છે કે $f(x)=x^2$,$\forall x \in R$ $II.$ $f$ એક-એક અને વ્યાપ્ત બંને છે
$(C)$ $f: N \rightarrow N$ એવું છે કે $f(n)=n^2+2n+3$,$\forall n \in N$ $III.$ $f$ એક-એક છે પણ વ્યાપ્ત નથી
$(D)$ $f: R \rightarrow R$ એવું છે કે $f(x)=2(\cos ^2 5x+\sin ^2 5x)$ $\forall x \in R$ $IV.$ $f$ વ્યાપ્ત છે પણ એક-એક નથી
$V.$ $f$ અચળ વિધેય છે અને બાયજેક્શન પણ છે

ધારો કે $S = \{1, 2, 3, 4, 5, 6\}$. તો એક-એક વિધેય $f: S \rightarrow P(S)$ ની સંખ્યા શોધો,જ્યાં $P(S)$ એ $S$ નો ઘાતગણ દર્શાવે છે,જેથી જ્યારે $n < m$ હોય ત્યારે $f(n) \subset f(m)$ થાય.

જો $f(x) = \sin([\pi^2]x) - \sin([-\pi^2]x)$ હોય,જ્યાં $[x]$ એ મહત્તમ પૂર્ણાંક વિધેય $\leq x$ દર્શાવે છે,તો નીચેનામાંથી કયું વિધાન સત્ય નથી?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo