સમજાવો: કાર્નો ચક્ર અને કાર્નો એન્જિન.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) કાર્નો એન્જિન એ નિકોલસ લિયોનાર્ડ સાદી કાર્નો દ્વારા પ્રસ્તાવિત એક સૈદ્ધાંતિક થર્મોડાયનેમિક ચક્ર છે. તે $T_H$ (ઉષ્મા પ્રાપ્તિ સ્થાન) અને $T_L$ (ઠારણ વ્યવસ્થા) તાપમાન ધરાવતા બે ઉષ્મા ભંડારો વચ્ચે કાર્ય કરે છે.
$1$. કાર્નો એન્જિનના ઘટકો:
- અવાહક દીવાલ અને સુવાહક તળિયું ધરાવતો નળાકાર.
- ઘર્ષણરહિત,અવાહક પિસ્ટન.
- કાર્યકારી પદાર્થ (આદર્શ વાયુ).
- ઊંચા તાપમાન $T_H$ વાળું ઉષ્મા પ્રાપ્તિ સ્થાન.
- નીચા તાપમાન $T_L$ વાળી ઠારણ વ્યવસ્થા.
- એક અવાહક સ્ટેન્ડ.
$2$. કાર્નો ચક્રના તબક્કા:
- તબક્કો $I$: સમતાપી વિસ્તરણ: વાયુને ઉષ્મા પ્રાપ્તિ સ્થાન પર મૂકવામાં આવે છે. તે $T_H$ તાપમાને સમતાપી રીતે વિસ્તરણ પામે છે અને ઉષ્મા પ્રાપ્તિ સ્થાનમાંથી $Q_H$ જેટલી ઉષ્માનું શોષણ કરે છે.
- તબક્કો $II$: એડિબેટિક (નિરુદ્ધોષ્મ) વિસ્તરણ: નળાકારને અવાહક સ્ટેન્ડ પર મૂકવામાં આવે છે. વાયુનું તાપમાન $T_L$ ન થાય ત્યાં સુધી તે એડિબેટિક રીતે વિસ્તરણ પામે છે.
- તબક્કો $III$: સમતાપી સંકોચન: નળાકારને ઠારણ વ્યવસ્થા પર મૂકવામાં આવે છે. વાયુનું $T_L$ તાપમાને સમતાપી સંકોચન થાય છે અને તે ઠારણ વ્યવસ્થાને $Q_L$ જેટલી ઉષ્મા મુક્ત કરે છે.
- તબક્કો $IV$: એડિબેટિક (નિરુદ્ધોષ્મ) સંકોચન: નળાકારને ફરીથી અવાહક સ્ટેન્ડ પર મૂકવામાં આવે છે. વાયુનું તાપમાન ફરીથી $T_H$ ન થાય ત્યાં સુધી તેનું એડિબેટિક સંકોચન કરવામાં આવે છે,જેથી ચક્ર પૂર્ણ થાય છે.

Explore More

Similar Questions

પાણીના ઉત્કલનબિંદુ અને ઠારબિંદુ વચ્ચે કાર્યરત એન્જિન માટે નીચેનામાંથી કયા વિધાનો સાચા છે?
$1.$ કાર્યક્ષમતા $27 \%$ થી વધુ
$2.$ સમાન બે તાપમાન વચ્ચે કાર્યરત કાર્નોટ એન્જિનની કાર્યક્ષમતા કરતા ઓછી કાર્યક્ષમતા
$3.$ કાર્યક્ષમતા $27 \%$ ની બરાબર
$4.$ કાર્યક્ષમતા $27 \%$ થી ઓછી

બે ઉષ્મા એન્જિન $X$ અને $Y$ સમાન કાર્યક્ષમતા ધરાવે છે અને તેમને શ્રેણીમાં એવી રીતે જોડવામાં આવ્યા છે કે $X$ નો સિંક $Y$ ના સ્ત્રોત તરીકે કાર્ય કરે છે. $X$ એ $900 \,K$ તાપમાને ઉષ્મા મેળવે છે અને તેના સિંકને $T \,K$ તાપમાને ઉષ્મા મુક્ત કરે છે, અને ત્યારબાદ $Y$ તેના સિંકને $400 \,K$ તાપમાને ઉષ્મા મુક્ત કરે છે, તો તાપમાન $T$ કેટલું હશે ($\,K$ માં)?

હીટ એન્જિન (ઉષ્મા એન્જિન) એટલે શું?

એક આદર્શ ગેસ હીટ એન્જિન $227^{\circ}C$ અને $127^{\circ}C$ ની વચ્ચે કાર્નોટ ચક્રમાં કાર્ય કરે છે. તે ઊંચા તાપમાને $6\,kcal$ ઉષ્માનું શોષણ કરે છે. કાર્યમાં રૂપાંતરિત થયેલી ઉષ્માનું પ્રમાણ ($kcal$ માં) કેટલું હશે?

$70\%$ કાર્યક્ષમતા સાથે કાર્ય કરતા કાર્નો એન્જિનના સોર્સનું તાપમાન $1000 \ K$ છે. તેના સિંકનું તાપમાન ...... $K$ છે.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo