એક કાટકોણ ત્રિકોણ $ABC$ માં જેમાં $\angle B = 90^{\circ}$ છે,$AB$ ને વ્યાસ ગણીને એક વર્તુળ દોરવામાં આવે છે જે કર્ણ $AC$ ને $P$ માં છેદે છે. સાબિત કરો કે $P$ આગળ દોરેલો સ્પર્શક $BC$ ને દુભાગે છે.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) ધારો કે $O$ એ આપેલ વર્તુળનું કેન્દ્ર છે. ધારો કે $P$ આગળનો સ્પર્શક $BC$ ને $Q$ માં મળે છે. $BP$ ને જોડો.
સાબિત કરવાનું છે: $BQ = QC$.
સાબિતી: $\angle ABC = 90^{\circ}$.
$\triangle ABC$ માં,$\angle A + \angle C = 90^{\circ}$ (જ્યાં $\angle A = \angle 1$ અને $\angle C = \angle 5$).
તેથી,$\angle 1 + \angle 5 = 90^{\circ}$ ... $(i)$
યુગ્મ વૃત્તખંડના પ્રમેય મુજબ,$P$ આગળના સ્પર્શક અને જીવા $BP$ વચ્ચેનો ખૂણો એ યુગ્મ વૃત્તખંડમાં બનેલા ખૂણા જેટલો હોય છે,તેથી $\angle 3 = \angle 1$.
વળી,$\angle APB = 90^{\circ}$ (અર્ધવર્તુળનો ખૂણો).
$AC$ એક સીધી રેખા હોવાથી,$\angle APB + \angle BPC = 180^{\circ}$,તેથી $\angle BPC = 90^{\circ}$.
$\triangle BPC$ માં,$\angle 4 + \angle 5 = 90^{\circ}$ ... $(ii)$
$(i)$ અને $(ii)$ પરથી:
$\angle 1 + \angle 5 = \angle 4 + \angle 5$
$\Rightarrow \angle 1 = \angle 4$
$\angle 3 = \angle 1$ હોવાથી,આપણને $\angle 3 = \angle 4$ મળે છે.
$\triangle PQC$ માં,$\angle 3 = \angle 4$ હોવાથી,સમાન ખૂણાઓની સામેની બાજુઓ સમાન હોય છે,તેથી $PQ = QC$.
વળી,બહારના બિંદુમાંથી વર્તુળ પર દોરેલા સ્પર્શકો સમાન હોય છે,તેથી $PQ = BQ$.
તેથી,$BQ = QC$.
આમ,$P$ આગળનો સ્પર્શક $BC$ ને દુભાગે છે.

Explore More

Similar Questions

સાબિત કરો કે વર્તુળના વ્યાસના અંત્યબિંદુઓ આગળ દોરેલા સ્પર્શકો સમાંતર હોય છે.

$\Delta ABC$ માં,જો $AB = 7, BC = 24, AC = 25$ હોય,તો ત્રિકોણની ત્રણેય બાજુઓને સ્પર્શતા વર્તુળનો વ્યાસ ............ છે.

$PQ$ એ $5 \, cm$ ત્રિજ્યા ધરાવતા વર્તુળની $8 \, cm$ લંબાઈની જીવા છે. $P$ અને $Q$ આગળના સ્પર્શકો એક બિંદુ $T$ પર છેદે છે (આકૃતિ જુઓ). $TP$ ની લંબાઈ શોધો.

Difficult
View Solution

બે સમકેન્દ્રી વર્તુળોની ત્રિજ્યાઓ $13$ અને $8$ છે. મોટા વર્તુળની જીવા નાના વર્તુળને સ્પર્શે છે. તો જીવાની લંબાઈ શોધો.

$5 \, cm$ ત્રિજ્યા ધરાવતા વર્તુળના બિંદુ $P$ આગળનો સ્પર્શક $PQ$ એ કેન્દ્ર $O$ માંથી પસાર થતી રેખાને બિંદુ $Q$ માં મળે છે,જેથી $OQ = 12 \, cm$ થાય. $PQ$ ની લંબાઈ ($cm$ માં) શોધો.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo