આકૃતિમાં બે વિદ્યુત પરિપથ $I$ અને $II$ દર્શાવેલ છે.
$(i)$ આ બે પરિપથોમાંથી કયા પરિપથનો અવરોધ વધારે છે?
$(ii)$ કયા પરિપથમાંથી વધુ વિદ્યુતપ્રવાહ વહે છે?
$(iii)$ કયા પરિપથમાં દરેક અવરોધક વચ્ચેનો વિદ્યુતસ્થિતિમાનનો તફાવત સમાન હોય છે?

નીચે આપેલ કોષ્ટક ત્રણ નમૂનાઓની અવરોધકતા $\Omega \cdot m$ માં આપે છે:

નમૂનો	અવરોધકતા $(\Omega \cdot m)$
$A$	$1.6 \times 10^{-8}$
$B$	$7.5 \times 10^{17}$
$C$	$44 \times 10^{-6}$

$(a)$ આમાંથી કયો સારો વાહક છે? કયો અવાહક છે? શા માટે?
$(b)$ $4 \ \Omega$ અવરોધ ધરાવતા તારને તેની ઉપર બમણો કરવામાં આવે છે. તારનો નવો અવરોધ ગણો.

$(a)$ પરિપથમાં બે બિંદુઓ વચ્ચેના વિદ્યુતસ્થિતિમાનનો તફાવત માપવા માટે વપરાતા સાધનનું નામ આપો. વિદ્યુતસ્થિતિમાનના તફાવતના એકમને વિદ્યુતભાર અને કાર્યના $SI$ એકમના સંદર્ભમાં વ્યાખ્યાયિત કરો. $(i)$ ચલ અવરોધ (variable resistor) અને $(ii)$ બંધ પ્લગ કળ (closed plug key) માટેની પરિપથ સંજ્ઞાઓ દોરો.
$(b)$ નીચે બે વિદ્યુત પરિપથ $(I)$ અને $(II)$ દર્શાવેલ છે.
$(i)$ બંને પરિપથમાંથી કયા પરિપથમાં અવરોધ વધારે છે?
$(ii)$ કયા પરિપથમાંથી વધુ વિદ્યુતપ્રવાહ વહે છે?
$(iii)$ કયા પરિપથમાં દરેક અવરોધક વચ્ચે વિદ્યુતસ્થિતિમાનનો તફાવત સમાન હોય છે?
$(iv)$ જો $R_{1} > R_{2} > R_{3}$ હોય,તો કયા પરિપથમાં અન્ય બે અવરોધકોની સરખામણીમાં $R_{1}$ માં વધુ ઉષ્મા ઉત્પન્ન થશે?

$220 \, V, 60 \, W$ રેટિંગ ધરાવતો એક વિદ્યુત બલ્બ તેની સંપૂર્ણ કાર્યક્ષમતા પર કામ કરી રહ્યો છે. $(i)$ બલ્બના કોઈલનો અવરોધ જણાવો. બીજો સમાન બલ્બ પ્રથમ બલ્બ સાથે શ્રેણીમાં જોડવામાં આવે છે અને આ સિસ્ટમને નીચે દર્શાવ્યા મુજબ મેઈન્સ સાથે જોડવામાં આવે છે. $(ii)$ દરેક બલ્બમાં ઉર્જાના રૂપાંતરણનો દર જણાવો. $(iii)$ કુલ પાવરની ગણતરી કરો. $(iv)$ જો બલ્બને સમાંતર જોડવામાં આવે તો કુલ પાવર કેટલો હશે?

$(a)$ ત્રણ અવરોધો $R_{1}, R_{2}$ અને $R_{3}$ ને સમાંતર જોડવામાં આવ્યા છે અને આ સંયોજનને બેટરી,એમીટર,વોલ્ટમીટર અને કળ સાથે જોડવામાં આવ્યું છે. યોગ્ય પરિપથ આકૃતિ દોરો. સમાંતર જોડાણમાં રહેલા અવરોધોના સમતુલ્ય અવરોધ માટેનું સૂત્ર મેળવો.
$(b)$ વિદ્યુત બલ્બમાં રાસાયણિક રીતે નિષ્ક્રિય નાઈટ્રોજન અથવા આર્ગોન વાયુ શા માટે ભરવામાં આવે છે?
$(c)$ પરિપથમાં ફ્યુઝનું રેટિંગ $5 \ A$ છે,આ વિધાનનો અર્થ શું થાય છે?

$B_1, B_2$ અને $B_3$ એ આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ જોડાયેલા ત્રણ સમાન બલ્બ છે. જ્યારે ત્રણેય બલ્બ પ્રકાશિત થાય છે,ત્યારે એમીટર $A$ દ્વારા $3\,A$ નો વિદ્યુતપ્રવાહ નોંધાય છે.
$(i)$ જ્યારે બલ્બ $B_1$ ફ્યુઝ થઈ જાય ત્યારે બાકીના બે બલ્બના પ્રકાશ પર શું અસર થાય છે?
$(ii)$ જ્યારે બલ્બ $B_2$ ફ્યુઝ થઈ જાય ત્યારે $A_1, A_2, A_3$ અને $A$ ના રીડિંગમાં શું ફેરફાર થાય છે?
$(iii)$ જ્યારે ત્રણેય બલ્બ એકસાથે પ્રકાશિત થાય ત્યારે પરિપથમાં કેટલો પાવર વપરાય છે?