$4\, mm$ થી અલગ પડેલી બે સ્લિટ્સ $6000\,\mathring{A}$ તરંગલંબાઈના પ્રકાશ દ્વારા પ્રકાશિત થાય છે. સ્લિટ્સથી $2\, m$ દૂર રાખેલા પડદા પર ફ્રિન્જની પહોળાઈ કેટલી હશે? ($mm$ માં)

વિધાન: યંગના ડબલ સ્લિટ પ્રયોગમાં,બે સ્લિટ્સ એકબીજાથી $d$ અંતરે છે. સ્લિટ્સથી $D$ અંતરે રહેલા પડદા પર વ્યતિકરણ ભાત જોવા મળે છે. પડદા પરના એક બિંદુએ જે સીધું એક સ્લિટની સામે છે,ત્યાં અપ્રકાશિત શલાકા (dark fringe) જોવા મળે છે. તો,તરંગની તરંગલંબાઈ એ બે સ્લિટ્સ વચ્ચેના અંતરના વર્ગના સમપ્રમાણમાં છે.
કારણ: અપ્રકાશિત શલાકા માટે તીવ્રતા શૂન્ય હોય છે.

યંગના ડબલ-સ્લિટ વ્યતિકરણ પ્રયોગમાં, $5900 \ \mathring{A}$ તરંગલંબાઈ ધરાવતા પ્રકાશ માટે $2 \ \text{mm}$ અંતરે રહેલી સમાંતર સાંકડી સ્લિટ્સ વડે મળતી શલાકાની પહોળાઈ $1.2 \ \text{mm}$ હતી. આ ગોઠવણીમાં, જો સ્લિટ વચ્ચેનું અંતર અગાઉના મૂલ્ય કરતા દોઢ ગણું વધારવામાં આવે, તો શલાકાની પહોળાઈ કેટલી થશે ($\text{mm}$ માં)?

કેન્દ્રથી $5^{\text{th}}$ અપ્રકાશિત શલાકાનું અંતર $4 \, mm$ છે. જો $D = 2 \, m$ અને $\lambda = 600 \, nm$ હોય,તો સ્લિટ્સ વચ્ચેનું અંતર ($mm$ માં) કેટલું હશે?

આકૃતિમાં દર્શાવેલ ડબલ સ્લિટ પ્રયોગમાં,જ્યારે $400 \ nm$ તરંગલંબાઇનો પ્રકાશ વાપરવામાં આવે છે,ત્યારે $P$ બિંદુએ અપ્રકાશિત શલાકા (dark fringe) જોવા મળે છે. જો $D=0.2 \ m$ હોય,તો સ્લિટ $S_1$ અને $S_2$ વચ્ચેનું લઘુત્તમ અંતર . . . . . . $mm$ છે.

યંગના ડબલ-સ્લિટ પ્રયોગમાં,સ્લિટ્સ વચ્ચેનું અંતર $0.28 \; mm$ છે અને પડદો $1.4 \; m$ દૂર રાખવામાં આવ્યો છે. મધ્યસ્થ પ્રકાશિત શલાકા અને ચોથી પ્રકાશિત શલાકા વચ્ચેનું અંતર $1.2 \; cm$ માપવામાં આવ્યું છે. પ્રયોગમાં વપરાયેલ પ્રકાશની તરંગલંબાઇ ($nm$ માં) શોધો.