ચેતાપ્રેષક દ્રવ્ય (Neurotransmitter) એટલે શું?

વિધાન $(A) :-$ વિદ્યુતીય ચેતોપાગમ (electrical synapse) માં આવેગનું વહન હંમેશા રાસાયણિક ચેતોપાગમ (chemical synapse) કરતા ઝડપી હોય છે.
કારણ $(R) :-$ વિદ્યુતીય ચેતોપાગમમાં વિદ્યુત પ્રવાહ એક ચેતાકોષમાંથી બીજા ચેતાકોષમાં સીધો વહી શકે છે.

નીચે આપેલા વિકલ્પોમાંથી જ્યારે એક્શન પોટેન્શિયલ એક્સોન ટર્મિનલ પર પહોંચે છે ત્યારે તેના વહનની સાચી શ્રેણી ઓળખો:

ચેતાતંત્રમાં,રાસાયણિક ચેતોપાગમ (chemical synapse) આશરે . . . . . . જેટલી ચેતોપાગમીય ફાટ (synaptic gap) ધરાવે છે.

રાસાયણિક ચેતોપાગમમાં ચેતાઊર્મિવેગનું વહન ....... દ્વારા થાય છે.

રાસાયણિક ચેતાસંધિ (chemical synapse) દ્વારા આવેગના વહન દરમિયાન નીચેની ઘટનાઓને યોગ્ય ક્રમમાં ગોઠવો:
$(a)$ પૂર્વ-ચેતાકોષના કોષરસપટલ સાથે ચેતાપુટિકાઓનું જોડાણ.
$(b)$ $Ca^{++}$ ચેનલો ખુલે છે અને $Ca^{++}$ બાહ્યકોષીય પ્રવાહીમાંથી ચેતાકંદમાં પ્રવેશે છે.
$(c)$ ન્યુરોટ્રાન્સમીટર પશ્ચ-ચેતાકોષના ગ્રાહકો સાથે જોડાય છે.
$(d)$ કોષબહિઃક્ષેપણ (exocytosis) દ્વારા ન્યુરોટ્રાન્સમીટરનું મુક્ત થવું.