$(a)$ બે લેન્સનો પાવર $(i) +2 \text{ D}$ અને $(ii) -4 \text{ D}$ છે. દરેક લેન્સનો પ્રકાર અને કેન્દ્રલંબાઈ શું છે?
$(b)$ એક વસ્તુને $-4 \text{ D}$ પાવર ધરાવતા લેન્સથી $100 \text{ cm}$ અંતરે રાખવામાં આવે છે. પ્રતિબિંબનું અંતર ગણો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(D) $(i)$ પાવર $P = +2 \text{ D}$ માટે,લેન્સ બહિર્ગોળ લેન્સ છે. કેન્દ્રલંબાઈ $f = \frac{1}{P} = \frac{1}{+2} = +0.5 \text{ m} = +50 \text{ cm}$.
$(ii)$ પાવર $P = -4 \text{ D}$ માટે,લેન્સ અંતર્ગોળ લેન્સ છે. કેન્દ્રલંબાઈ $f = \frac{1}{P} = \frac{1}{-4} = -0.25 \text{ m} = -25 \text{ cm}$.
$(b)$ આપેલ છે: પાવર $P = -4 \text{ D}$,વસ્તુ અંતર $u = -100 \text{ cm}$.
કેન્દ્રલંબાઈ $f = \frac{1}{P} = -25 \text{ cm}$.
લેન્સના સૂત્ર $\frac{1}{v} - \frac{1}{u} = \frac{1}{f}$ નો ઉપયોગ કરતા:
$\frac{1}{v} = \frac{1}{f} + \frac{1}{u} = \frac{1}{-25} + \frac{1}{-100} = \frac{-4 - 1}{100} = \frac{-5}{100} = -\frac{1}{20}$.
તેથી,$v = -20 \text{ cm}$. પ્રતિબિંબ વસ્તુની તરફ જ $20 \text{ cm}$ ના અંતરે રચાય છે.

Explore More

Similar Questions

જ્યારે મુખ્ય અક્ષને સમાંતર પ્રકાશનાં કિરણો બહિર્ગોળ લેન્સ પર આપાત થાય છે,ત્યારે તેઓ વક્રીભવન પામી મુખ્ય અક્ષ પરના એક બિંદુએ કેન્દ્રિત થાય છે. આ બિંદુને શું કહે છે?

જ્યારે વસ્તુને બહિર્ગોળ લેન્સના મુખ્ય કેન્દ્ર $(F)$ અને પ્રકાશીય કેન્દ્ર $(O)$ની વચ્ચે મૂકવામાં આવે,ત્યારે કેવા પ્રકારનું પ્રતિબિંબ મળે છે?

એક છોકરી તેની લેસર ટોર્ચમાંથી નીકળતા પ્રકાશના પાતળા કિરણ વડે ઊભી રાખેલી બહિર્ગોળ લેન્સ પર અલગ-અલગ દિશામાંથી પ્રકાશ ફેંકીને રમી રહી હતી. તેને એ જોઈને આશ્ચર્ય થયું કે એક ચોક્કસ દિશામાં પ્રકાશનું કિરણ લેન્સમાંથી પસાર થયા પછી પણ તે જ દિશામાં આગળ વધે છે. આ અવલોકનનું કારણ જણાવો.

$4 \ cm$ ઊંચી વસ્તુને $18 \ cm$ કેન્દ્રલંબાઈ ધરાવતા બહિર્ગોળ લેન્સની સામે $27 \ cm$ અંતરે મૂકવામાં આવે છે. રચાતા પ્રતિબિંબનું સ્થાન,પ્રકાર અને કદ શોધો.

$(a)$ ગોલીય લેન્સને સંબંધિત નીચેના પદો સમજાવો:
$(i)$ પ્રકાશીય કેન્દ્ર
$(ii)$ વક્રતા કેન્દ્રો
$(iii)$ મુખ્ય અક્ષ
$(iv)$ લેન્સનું મુખ (એપર્ચર)
$(v)$ મુખ્ય કેન્દ્ર
$(vi)$ કેન્દ્રલંબાઈ
$(b)$ એક અભિસારી લેન્સની કેન્દ્રલંબાઈ $12 \, cm$ છે. વસ્તુને લેન્સથી કેટલા અંતરે મૂકવી જોઈએ જેથી તેનું પ્રતિબિંબ લેન્સની બીજી બાજુએ $48 \, cm$ અંતરે મળે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo