$(i)$ એક હલકી અને એક ભારે વસ્તુનું વેગમાન સમાન છે. તેમની ગતિઊર્જાનો ગુણોત્તર શું છે? કોની ગતિઊર્જા વધારે હશે?
$(ii)$ એક દડાને $10\, m$ ની ઊંચાઈ પરથી નીચે પાડવામાં આવે છે. જો જમીન સાથે અથડાયા પછી દડાની ઊર્જામાં $40\%$ નો ઘટાડો થાય,તો દડો કેટલી ઊંચાઈ સુધી પાછો ઉછળશે? $(g = 10\, m s^{-2})$

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(A) $(i)$ પદાર્થની ગતિઊર્જા $(E)$ તેના વેગમાન $(p)$ સાથે $E = p^2 / 2m$ સૂત્ર દ્વારા સંબંધિત છે. જો વેગમાન સમાન હોય,તો $E \propto 1/m$ થાય.
તેથી,હલકી વસ્તુની ગતિઊર્જા અને ભારે વસ્તુની ગતિઊર્જાનો ગુણોત્તર $\frac{E_{\text{light}}}{E_{\text{heavy}}} = \frac{m_{\text{heavy}}}{m_{\text{light}}}$ થાય.
અહીં $m_{\text{heavy}} > m_{\text{light}}$ હોવાથી,ગુણોત્તર $1$ કરતા વધારે મળે છે. આમ,હલકી વસ્તુની ગતિઊર્જા વધારે હશે.
$(ii)$ આપેલ છે: પ્રારંભિક ઊંચાઈ $h_1 = 10\, m$. ઊર્જામાં $40\%$ નો ઘટાડો થાય છે,તેથી બાકી રહેલી ઊર્જા પ્રારંભિક ઊર્જાના $60\%$ છે $(E_2 = 0.6 E_1)$.
સ્થિતિઊર્જાના સૂત્ર $E = mgh$ નો ઉપયોગ કરતા,$mgh_2 = 0.6 mgh_1$ મળે.
$h_2 = 0.6 \times h_1 = 0.6 \times 10\, m = 6\, m$.
આમ,દડો $6\, m$ ની ઊંચાઈ સુધી પાછો ઉછળશે.

Explore More

Similar Questions

નીચેના કિસ્સાઓમાં ગુરુત્વાકર્ષણ બળ દ્વારા કરવામાં આવેલું કાર્ય કેટલું છે?
$(a)$ $35000 \, km$ ની ત્રિજ્યા ધરાવતી વર્તુળાકાર કક્ષામાં પૃથ્વીની આસપાસ ફરતો ઉપગ્રહ.
$(b)$ $250 \, g$ દળનો પથ્થર $2.5 \, m$ ની ઊંચાઈ સુધી ઉપર ફેંકવામાં આવે છે.

$5 \,kg$ દળનો એક બ્લોક ઘર્ષણરહિત ટેબલ પર પડેલો છે. તેના પર $10 \,s$ માટે $20 \,N$ નું બળ લગાડવામાં આવે છે. તેની ગતિઊર્જાની ગણતરી કરો. ($J$ માં)

$(a)$ ઉર્જા સંરક્ષણનો નિયમ જણાવો. એક ઉદાહરણ સાથે સમજાવો.
$(b)$ બે છોકરીઓ,જેનું વજન દરેકનું $400 \, N$ છે,તે $8 \, m$ ની ઊંચાઈ સુધી દોરડા પર ચઢે છે. છોકરી $A$ ને આ કાર્ય પૂર્ણ કરવા માટે $20 \, s$ લાગે છે જ્યારે છોકરી $B$ ને $50 \, s$ લાગે છે. દરેક છોકરી દ્વારા વપરાયેલ પાવર (શક્તિ) કેટલો છે?
$(c)$ એક ઇલેક્ટ્રિક હીટર $1500 \, W$ નું છે. તે $10 \, h$ માં કેટલી ઉર્જા વાપરે છે?

શું કોઈ પદાર્થની યાંત્રિક ઉર્જા શૂન્ય હોય તો પણ તેનું વેગમાન હોઈ શકે? સમજાવો.

$(a)$ ઉર્જા સંરક્ષણનો નિયમ જણાવો.
$(b)$ ઉર્જાના $SI$ એકમ અને ઉર્જાના વ્યાવસાયિક એકમ વચ્ચેનો સંબંધ સ્થાપિત કરો.
$(c)$ એક રમકડાની કાર પર $7 \, N$ નું બળ લગાડતા તે $5 \, m$ જેટલું સ્થાનાંતર કરે છે. ધારો કે બળ સ્થાનાંતર દરમિયાન પદાર્થ પર સતત લાગે છે,તો આ કિસ્સામાં થયેલું કાર્ય કેટલું હશે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo