ગોસના નિયમ પરથી કુલંબનો નિયમ મેળવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) ધારો કે ઉગમબિંદુ $O$ પર એક બિંદુવત વિદ્યુતભાર $+q$ મૂકેલો છે.
$O$ ને કેન્દ્ર તરીકે લઈને $r$ ત્રિજ્યા ધરાવતી એક ગોલીય ગોસિયન સપાટી $S$ વિચારો,જે વિદ્યુતભાર $q$ ને ઘેરે છે.
સપાટી પરના બિંદુ $P$ પાસે એક સૂક્ષ્મ ક્ષેત્રફળ ખંડ $d\vec{S}$ વિચારો. ગોલીય સંમિતિને કારણે,વિદ્યુતક્ષેત્ર $\vec{E}$ ત્રિજ્યાવર્તી બહારની દિશામાં છે અને તે ક્ષેત્રફળ સદિશ $d\vec{S}$ ને સમાંતર છે. તેથી,તેમની વચ્ચેનો ખૂણો $\theta = 0^{\circ}$ છે.
ગોસના નિયમ મુજબ,બંધ સપાટીમાંથી પસાર થતું કુલ વિદ્યુત ફ્લક્સ $\phi$ નીચે મુજબ છે:
$\phi = \oint \vec{E} \cdot d\vec{S} = \frac{q}{\varepsilon_{0}}$
ગોલીય સપાટી પર $\vec{E}$ સમાન હોવાથી અને $\vec{E} \parallel d\vec{S}$ હોવાથી:
$\oint E \, dS \cos 0^{\circ} = \frac{q}{\varepsilon_{0}}$
$E \oint dS = \frac{q}{\varepsilon_{0}}$
ગોળાનું કુલ પૃષ્ઠફળ $\oint dS = 4\pi r^{2}$ હોવાથી:
$E(4\pi r^{2}) = \frac{q}{\varepsilon_{0}}$
$E = \frac{1}{4\pi \varepsilon_{0}} \frac{q}{r^{2}}$
જો બિંદુ $P$ પર એક પરીક્ષણ વિદ્યુતભાર $q_{0}$ મૂકવામાં આવે,તો તેના પર લાગતું બળ $F = q_{0}E$ થાય. $E$ નું સૂત્ર મૂકતા:
$F = q_{0} \left( \frac{1}{4\pi \varepsilon_{0}} \frac{q}{r^{2}} \right) = \frac{1}{4\pi \varepsilon_{0}} \frac{q q_{0}}{r^{2}}$
આ સમીકરણ કુલંબનો નિયમ દર્શાવે છે.

Explore More

Similar Questions

$R$ ત્રિજ્યાનો એક ગોળો ધ્યાનમાં લો જે સમાન વિદ્યુતભાર ઘનતા $\rho$ ધરાવે છે. જો તેમાંથી $\frac{R}{2}$ ત્રિજ્યાનો ગોળો કાપી લેવામાં આવે,તો બાકી રહેલા ભાગને કારણે બિંદુ $A$ અને $B$ પરના વિદ્યુતક્ષેત્ર $\overrightarrow{E}_{A}$ અને $\overrightarrow{E}_{B}$ ના મૂલ્યોનો ગુણોત્તર $\frac{|\overrightarrow{E}_{A}|}{|\overrightarrow{E}_{B}|}$ કેટલો થશે?

એકમ લંબાઈ દીઠ $q$ રેખીય વિદ્યુતભાર ઘનતા ધરાવતી અનંત લંબાઈની પાઈપની અક્ષથી $r$ અંતરે આવેલા બિંદુએ વિદ્યુતક્ષેત્રની તીવ્રતા કોના સમપ્રમાણમાં હોય છે?

$R$ ત્રિજ્યા ધરાવતા અનંત લંબાઈના નક્કર નળાકારની કદ વિદ્યુતભાર ઘનતા $\rho$ છે. આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ,તેના અક્ષ પર કેન્દ્ર ધરાવતી $R/2$ ત્રિજ્યાની એક ગોલીય પોલાણ છે. નળાકારના અક્ષથી $2R$ અંતરે આવેલા બિંદુ $P$ પર વિદ્યુતક્ષેત્રનું મૂલ્ય $\frac{23\rho R}{16K\varepsilon_0}$ પદ દ્વારા આપવામાં આવે છે. $K$ નું મૂલ્ય શોધો.

Difficult
View Solution

જો $R$ ત્રિજ્યા ધરાવતા અવાહક ગોળાની વિદ્યુતભાર ઘનતા $\rho$ હોય,તો ગોળાના કેન્દ્રથી $r$ અંતરે $(r < R)$ વિદ્યુતક્ષેત્ર કેટલું હશે?

$10 \ cm$ ત્રિજ્યા ધરાવતા સમાન રીતે વિદ્યુતભારીત ડાઈ-ઈલેક્ટ્રિક ગોળાના કેન્દ્રથી $20 \ cm$ અંતરે વિદ્યુતક્ષેત્ર $100 \ V/m$ છે. તો ગોળાના કેન્દ્રથી $3 \ cm$ અંતરે વિદ્યુતક્ષેત્ર $E$ કેટલું ($V/m$ માં) હશે ($V/m$ માં)?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo