અંતર્ગોળ અરીસા વડે રચાતું પ્રતિબિંબ નીચે મુજબ મેળવવા માટે વસ્તુને ક્યાં મૂકવી જોઈએ તે જણાવો:
$(a)$ ચત્તું અને આભાસી.
$(b)$ અનંત અંતરે.
$(c)$ વસ્તુના કદ જેવડું જ.

  • A
    ધ્રુવ અને મુખ્ય કેન્દ્રની વચ્ચે
  • B
    મુખ્ય કેન્દ્ર પર
  • C
    વક્રતા કેન્દ્ર પર
  • D
    વક્રતા કેન્દ્રથી દૂર

Explore More

Similar Questions

ધારો કે તમારી પાસે $10 \text{ cm}$, $15 \text{ cm}$ અને $20 \text{ cm}$ કેન્દ્રલંબાઈ ધરાવતા ત્રણ અંતર્ગોળ અરીસા $A$, $B$ અને $C$ છે. દરેક અંતર્ગોળ અરીસા માટે, તમે $10 \text{ cm}$, $20 \text{ cm}$ અને $30 \text{ cm}$ ના ત્રણ વસ્તુ અંતર માટે પ્રતિબિંબ રચનાનો પ્રયોગ કરો છો. કારણ આપીને નીચેનાના જવાબ આપો:
$(a)$ ત્રણ વસ્તુ અંતર માટે, તે અરીસા(ઓ) ને ઓળખો જે $-1$ મોટવણીનું પ્રતિબિંબ બનાવશે.
$(b)$ ત્રણ અરીસાઓમાંથી તે અરીસાને ઓળખો જેનો ઉપયોગ શેવિંગ અથવા મેકઅપ માટે કરવામાં આવશે.
$(c)$ અરીસા $B$ માટે, $10 \text{ cm}$ અને $20 \text{ cm}$ ના વસ્તુ અંતર માટે પ્રતિબિંબ રચનાની કિરણ આકૃતિ દોરો.

DifficultCBSE 2016
View Solution

આ ચિત્રો અંતર્ગોળ અરીસા દ્વારા બનતા પ્રતિબિંબોના ચાર કિરણ આકૃતિઓ દર્શાવે છે.
$P$ એ અરીસાની પરાવર્તક સપાટીનું ધ્રુવ અથવા કેન્દ્ર છે.
$F$ એ અરીસાનું મુખ્ય કેન્દ્ર છે.
$C$ એ અરીસાનું વક્રતા કેન્દ્ર છે.
$AB$ એ વસ્તુ છે અને $A'B'$ એ વસ્તુનું પ્રતિબિંબ છે.
$1$. આકૃતિ $1$ પરથી શું નિષ્કર્ષ કાઢી શકાય છે?
$A$. પ્રતિબિંબ મુખ્ય કેન્દ્ર પર બને છે.
$B$. પ્રતિબિંબનું કદ વસ્તુના કદ જેટલું જ છે.
$C$. ધ્રુવ અને વક્રતા કેન્દ્ર વચ્ચેનું અંતર કેન્દ્રલંબાઈ કરતા બમણું હોય છે.
$D$. પ્રતિબિંબ અને મુખ્ય કેન્દ્ર વચ્ચેનું અંતર એ વસ્તુ અને મુખ્ય કેન્દ્ર વચ્ચેના અંતર કરતા અડધું છે.
$2$. કઈ આકૃતિ અરીસા દ્વારા બનતું વાસ્તવિક, ઉલટું અને વિવર્ધિત પ્રતિબિંબ દર્શાવે છે?
$A$. આકૃતિ $1$
$B$. આકૃતિ $2$
$C$. આકૃતિ $3$
$D$. આકૃતિ $4$
$3$. કઈ સ્થિતિમાં અંતર્ગોળ અરીસો આભાસી પ્રતિબિંબ બનાવે છે?
$A$. જ્યારે વસ્તુ કેન્દ્રલંબાઈની અંદર હોય
$B$. જ્યારે વસ્તુ વક્રતા કેન્દ્ર પર હોય
$C$. જ્યારે વસ્તુ અનંત અને વક્રતા કેન્દ્રની વચ્ચે હોય
$D$. જ્યારે વસ્તુ વક્રતા કેન્દ્ર અને મુખ્ય કેન્દ્રની વચ્ચે હોય
$4$. સોલર કૂકરમાં અંતર્ગોળ અરીસાનો ઉપયોગ થાય છે. અંતર્ગોળ અરીસો ખોરાકને ગરમ કરવામાં કેવી રીતે મદદ કરે છે? દરેક વિધાન માટે 'હા' અથવા 'ના' લખો.
અંતર્ગોળ અરીસો ખોરાકને કેવી રીતે ગરમ કરે છે?હા/ના
સૂર્યના કિરણો અરીસા દ્વારા શોષાય છે.હા/ના
અરીસા દ્વારા પરાવર્તિત સૂર્યના કિરણો એક બિંદુ પર કેન્દ્રિત થાય છે.હા/ના
અરીસા દ્વારા પરાવર્તિત થયા પછી સૂર્યના કિરણો ફેલાઈ જાય છે.હા/ના

$(a)$ હીરાનો વક્રીભવનાંક $2.42$ છે. આ વિધાનનો અર્થ શું છે?
$(b)$ નીચે આપેલી આકૃતિને તમારી ઉત્તરવહીમાં ફરીથી દોરો અને કિરણનો માર્ગ પૂર્ણ કરો.
$(c)$ અંતર્ગોળ અને બહિર્ગોળ અરીસા દ્વારા બનતા આભાસી પ્રતિબિંબો વચ્ચે શું તફાવત છે?
$(d)$ અરીસા દ્વારા ઉત્પન્ન થતી મોટવણીના મૂલ્યમાં રહેલી ઋણ નિશાની પ્રતિબિંબ વિશે શું સૂચવે છે?

$(a)$ ગોલીય અરીસા માટે વસ્તુ અંતર,પ્રતિબિંબ અંતર અને કેન્દ્રલંબાઈ વચ્ચેનો સંબંધ જણાવો.
$(b)$ જ્યારે વસ્તુને અંતર્ગોળ અરીસાના ધ્રુવ અને મુખ્ય કેન્દ્રની વચ્ચે મૂકવામાં આવે ત્યારે રચાતા પ્રતિબિંબ માટેની કિરણ આકૃતિ દોરો.
$(c)$ $15\, cm$ કેન્દ્રલંબાઈ ધરાવતો એક અંતર્ગોળ અરીસો,અરીસાથી $10\, cm$ દૂર રાખેલી વસ્તુનું પ્રતિબિંબ રચે છે. તેના દ્વારા રચાતા પ્રતિબિંબનું સ્થાન,પ્રકાર અને પરિમાણ શોધો.

Difficult
View Solution

$(a)$ ગોલીય અરીસાના મુખ્ય કેન્દ્રની વ્યાખ્યા આપો.
$(b)$ વસ્તુને કયા સ્થાને મૂકવાથી અંતર્ગોળ અરીસો વસ્તુનું વાસ્તવિક,ઉલટું અને નાનું પ્રતિબિંબ રચે છે? કિરણ આકૃતિ દોરો.
$(c)$ $4 \,cm$ ઊંચી વસ્તુને $12 \,cm$ કેન્દ્રલંબાઈ ધરાવતા અંતર્ગોળ અરીસાની સામે $6 \,cm$ અંતરે મૂકવામાં આવે છે. મળતા પ્રતિબિંબનું સ્થાન શોધો.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo