બે પારદર્શક માધ્યમો,જેમના વક્રીભવનાંક $\mu_1$ અને $\mu_3$ છે,તેમની વચ્ચે $\mu_2$ વક્રીભવનાંક ધરાવતું લેન્સ આકારનું ઘન પારદર્શક દ્રવ્ય મૂકવામાં આવ્યું છે,જે કોલમ $II$ માં આકૃતિમાં દર્શાવેલ છે. આ માધ્યમોમાંથી પસાર થતું કિરણ પણ આકૃતિમાં દર્શાવેલ છે. કોલમ $I$ માં $\mu_1, \mu_2$ અને $\mu_3$ વચ્ચેના વિવિધ સંબંધો આપેલા છે. તેમને કોલમ $II$ માં દર્શાવેલ કિરણ આકૃતિ સાથે જોડો.

પાતળા લેન્સ માટે લેન્સ મેકરનું સમીકરણ લખો.

એક બાયકોન્વેક્સ લેન્સનો પાવર $10 \; D$ છે અને દરેક સપાટીની વક્રતા ત્રિજ્યા $10 \; cm$ છે. તો લેન્સના દ્રવ્યનો વક્રીભવનાંક કેટલો હશે?

એક સમતલ-બહિર્ગોળ લેન્સનો પાવર $2 \ D$ છે. જો તે $1.25$ વક્રીભવનાંક ધરાવતા કાચનો બનેલો હોય,તો તેની દરેક સપાટીની વક્રતા ત્રિજ્યા $.... \ cm$ હશે.

$KVPY$ શબ્દ એક બોર્ડ પર લખેલ છે અને તેને અલગ-અલગ લેન્સ દ્વારા જોવામાં આવે છે જેથી બોર્ડ લેન્સની કેન્દ્રલંબાઈ કરતા વધારે અંતરે રહે.
મોટવણીની અસરોને અવગણીને,નીચેના વિધાનો ધ્યાનમાં લો.
$(I)$ પ્રથમ પ્રતિબિંબ સમતલ-અંતર્ગોળ લેન્સની સમતલ બાજુથી જોવામાં આવ્યું છે અને બીજું પ્રતિબિંબ સમતલ-બહિર્ગોળ લેન્સની સમતલ બાજુથી જોવામાં આવ્યું છે.
$(II)$ પ્રથમ પ્રતિબિંબ સમતલ-અંતર્ગોળ લેન્સની અંતર્ગોળ બાજુથી જોવામાં આવ્યું છે અને બીજું પ્રતિબિંબ સમતલ-બહિર્ગોળ લેન્સની બહિર્ગોળ બાજુથી જોવામાં આવ્યું છે.
$(III)$ પ્રથમ પ્રતિબિંબ સમતલ-અંતર્ગોળ લેન્સની અંતર્ગોળ બાજુથી જોવામાં આવ્યું છે અને બીજું પ્રતિબિંબ સમતલ-બહિર્ગોળ લેન્સની સમતલ બાજુથી જોવામાં આવ્યું છે.
$(IV)$ પ્રથમ પ્રતિબિંબ સમતલ-અંતર્ગોળ લેન્સની સમતલ બાજુથી જોવામાં આવ્યું છે અને બીજું પ્રતિબિંબ સમતલ-બહિર્ગોળ લેન્સની બહિર્ગોળ બાજુથી જોવામાં આવ્યું છે.
ઉપરનામાંથી કયા વિધાનો સાચા છે?

$(i)$ જો કાચના લેન્સ માટે $f=0.5 \,m$ હોય,તો લેન્સનો પાવર કેટલો થાય?
$(ii)$ દ્વિ-બહિર્ગોળ લેન્સની વક્રતા ત્રિજ્યાઓ $10 \,cm$ અને $15 \,cm$ છે. તેની કેન્દ્રલંબાઈ $12 \,cm$ છે. તો કાચનો વક્રીભવનાંક કેટલો હશે?
$(iii)$ એક બહિર્ગોળ લેન્સની હવામાં કેન્દ્રલંબાઈ $20 \,cm$ છે. પાણીમાં તેની કેન્દ્રલંબાઈ કેટલી થશે? (પાણીનો વક્રીભવનાંક $= 1.33$,કાચનો વક્રીભવનાંક $= 1.5$)