સમાન લંબાઈના બે વાયર,એક એલ્યુમિનિયમનો અને બીજો તાંબાનો,સમાન અવરોધ ધરાવે છે. આ બે વાયરમાંથી કયો વાયર હલકો છે? આથી સમજાવો કે શા માટે ઓવરહેડ પાવર કેબલ્સ માટે એલ્યુમિનિયમના વાયર પસંદ કરવામાં આવે છે. $(\rho_{Al} = 2.63 \times 10^{-8} \; \Omega m, \rho_{Cu} = 1.72 \times 10^{-8} \; \Omega m, Al \text{ ની સાપેક્ષ ઘનતા } = 2.7, Cu \text{ ની } = 8.9.)$

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(A) ધારો કે એલ્યુમિનિયમ વાયરની અવરોધકતા,લંબાઈ,આડછેદનું ક્ષેત્રફળ,ઘનતા અને દળ અનુક્રમે $\rho_1, l_1, A_1, d_1, m_1$ છે અને તાંબાના વાયર માટે $\rho_2, l_2, A_2, d_2, m_2$ છે.
આપેલ છે: $l_1 = l_2 = l$ અને $R_1 = R_2 = R$.
$R = \rho \frac{l}{A}$ હોવાથી,$\rho_1 \frac{l}{A_1} = \rho_2 \frac{l}{A_2}$ મળે,જેનો અર્થ છે કે $\frac{A_1}{A_2} = \frac{\rho_1}{\rho_2} = \frac{2.63 \times 10^{-8}}{1.72 \times 10^{-8}} \approx 1.529$.
વાયરનું દળ $m = \text{કદ} \times \text{ઘનતા} = A \cdot l \cdot d$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
દળનો ગુણોત્તર લેતા: $\frac{m_1}{m_2} = \frac{A_1 l d_1}{A_2 l d_2} = \left( \frac{A_1}{A_2} \right) \left( \frac{d_1}{d_2} \right)$.
કિંમતો મૂકતા: $\frac{m_1}{m_2} = \left( \frac{2.63}{1.72} \right) \times \left( \frac{2.7}{8.9} \right) \approx 1.529 \times 0.303 \approx 0.463$.
$\frac{m_1}{m_2} < 1$ હોવાથી,$m_1 < m_2$,એટલે કે એલ્યુમિનિયમનો વાયર હલકો છે.
એલ્યુમિનિયમ ઓવરહેડ પાવર કેબલ્સ માટે પસંદ કરવામાં આવે છે કારણ કે સમાન અવરોધ માટે તે તાંબા કરતા ઘણો હલકો હોય છે,જે સપોર્ટિંગ ટાવર્સ પર યાંત્રિક તાણ ઘટાડે છે.

Explore More

Similar Questions

કેટલા તાપમાને $(^{\circ} C)$ કોપર વાયરનો અવરોધ તેના $0^{\circ} C$ તાપમાને રહેલા અવરોધ કરતા $3$ ગણો થશે? (આપેલ છે: અવરોધકતાનો તાપમાન ગુણાંક $\alpha = 4 \times 10^{-3} {}^{\circ} C^{-1}$)

એક વાહકનો અવરોધ ${R_t}$ તાપમાન $t$ સાથે આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ બદલાય છે. જો આ ફેરફાર ${R_t} = {R_0}[1 + \alpha t + \beta {t^2}]$ દ્વારા દર્શાવવામાં આવે,તો

એક અવરોધક તારનો $50^{\circ}C$ તાપમાને અવરોધ $5 \, \Omega$ અને $100^{\circ}C$ તાપમાને અવરોધ $6 \, \Omega$ છે,તો $0^{\circ}C$ તાપમાને તેનો અવરોધ કેટલા $\Omega$ હશે?

Difficult
View Solution

$30^{\circ}C$ તાપમાને એક તારનો અવરોધ $10\, \Omega$ છે. તારના અવરોધમાં $10\%$ નો વધારો કરવા માટે તાપમાન .......... $^{\circ}C$ હોવું જોઈએ. તારના દ્રવ્યનો અવરોધ તાપમાન ગુણાંક $0.002\, ^{\circ}C^{-1}$ છે.

Difficult
View Solution

સમાન વ્યાસ અને $l_1, l_2$ લંબાઈ ધરાવતા બે તાર,જેમની અવરોધકતા અનુક્રમે $S_1, S_2$ છે,તેમને શ્રેણીમાં જોડવામાં આવે છે. આ સંયોજનની સમતુલ્ય અવરોધકતા કેટલી થાય?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo