અ Gujarati

Mix Examples of Some Basic Concept of Chemistry Questions in Gujarati

Class 11 Chemistry · Some Basic Concepts of Chemistry · Mix Examples of Some Basic Concept of Chemistry

155+

Questions

Gujarati

Language

100%

With Solutions

Showing 47 of 155 questions in Gujarati

101
Medium
$Rasavidya$ (રસવિદ્યા) એટલે શું?

Solution

(N/A) કૌટિલ્યના $Arthashastra$ (અર્થશાસ્ત્ર) માં ખાણો અને ખનીજો અંગેના લાંબા વિભાગમાં રાસાયણિક પદ્ધતિઓ વિશેની માહિતી દર્શાવેલ છે. જેમાં સોનું,ચાંદી,તાંબુ,સીસું,કલાઈ અને લોખંડની કાચી ધાતુઓનો સમાવેશ થાય છે. કૌટિલ્ય અનેક પ્રકારના સોનાનું વર્ણન કરે છે,જેને $Rasavidya$ (રસવિદ્યા) કહેવામાં આવે છે.
102
Medium
ડાયનાઇટ્રોજન અને ડાયઓક્સિજન એકબીજા સાથે પ્રક્રિયા કરીને વિવિધ સંયોજનો બનાવે છે. પ્રાયોગિક માહિતી નીચે મુજબ છે:
ડાયનાઇટ્રોજનનું દળ ડાયઓક્સિજનનું દળ
$(i) \ 14 \ g$ $16 \ g$
$(ii) \ 14 \ g$ $32 \ g$
$(iii) \ 28 \ g$ $32 \ g$
$(iv) \ 28 \ g$ $80 \ g$

$(a)$ ઉપરની પ્રાયોગિક માહિતીમાં રાસાયણિક સંયોગીકરણનો કયો નિયમ પળાય છે? તે નિયમ જણાવો.
$(b)$ નીચેના રૂપાંતરણોમાં ખાલી જગ્યા પૂરો:
$(i) \ 1 \ km = \dots \ mm = \dots \ pm$
$(ii) \ 1 \ mg = \dots \ kg = \dots \ ng$
$(iii) \ 1 \ mL = \dots \ L = \dots \ dm^3$

Solution

(N/A) ગુણક પ્રમાણનો નિયમ પળાય છે. આ નિયમ મુજબ,જો બે તત્વો એકબીજા સાથે જોડાઈને એકથી વધુ સંયોજનો બનાવે,તો એક તત્વના દળ જે બીજા તત્વના નિશ્ચિત દળ સાથે જોડાય છે,તે સાદા પૂર્ણાંક ગુણોત્તરમાં હોય છે.
ડાયનાઇટ્રોજનનું દળ $28 \ g$ નિશ્ચિત કરતા,ડાયઓક્સિજનના દળ $32 \ g, 64 \ g, 32 \ g, 80 \ g$ મળે છે. જેનો ગુણોત્તર $32:64:32:80$ એટલે કે $2:4:2:5$ થાય છે.
$(b)$ $(i) \ 1 \ km = 10^6 \ mm = 10^{15} \ pm$
$(ii) \ 1 \ mg = 10^{-6} \ kg = 10^6 \ ng$
$(iii) \ 1 \ mL = 10^{-3} \ L = 10^{-3} \ dm^3$
103
Medium
$300 \ K$ તાપમાને,$20 \ g \ H_2$,$220 \ g \ CO_2$ અને $140 \ g \ N_2$ ને $2 \ L$ કદ ધરાવતા પાત્રમાં ભરવામાં આવે છે. $bar$ એકમમાં કુલ દબાણ શોધો અને પાત્રમાંથી કયો વાયુ દૂર કરવાથી દબાણ $50 \%$ જેટલું ઘટી શકે? $(R = 8.34 \times 10^{-2} \ L \ bar \ K^{-1} \ mol^{-1})$

Solution

(A) $1$. દરેક વાયુના મોલની ગણતરી: $n(H_2) = 20/2 = 10 \ mol$,$n(CO_2) = 220/44 = 5 \ mol$,$n(N_2) = 140/28 = 5 \ mol$.
$2$. કુલ મોલ $n_{\text{total}} = 10 + 5 + 5 = 20 \ mol$.
$3$. આદર્શ વાયુ સમીકરણ $PV = nRT$ નો ઉપયોગ કરતા: $P = (nRT)/V = (20 \times 8.34 \times 10^{-2} \times 300) / 2 = 249.42 \ bar$.
$4$. દબાણ $50 \%$ ઘટાડવા માટે,કુલ મોલ $10 \ mol$ કરવા પડે.
$5$. $n(H_2) = 10 \ mol$ હોવાથી,સંપૂર્ણ $H_2$ વાયુ દૂર કરવાથી કુલ મોલ $5 + 5 = 10 \ mol$ થશે,જેથી દબાણ $50 \%$ ઘટશે.
104
Medium
નીચેના સંયોજનો માટેના સૂત્રો લખો:
$(1)$ મર્ક્યુરી $(II)$ ક્લોરાઇડ
$(2)$ નિકલ $(II)$ સલ્ફેટ
$(3)$ ટીન $(IV)$ ઓક્સાઇડ
$(4)$ થેલિયમ $(I)$ સલ્ફેટ

Solution

(N/A) $(1)$ મર્ક્યુરી $(II)$ ક્લોરાઇડ: $HgCl_2$
$(2)$ નિકલ $(II)$ સલ્ફેટ: $NiSO_4$
$(3)$ ટીન $(IV)$ ઓક્સાઇડ: $SnO_2$
$(4)$ થેલિયમ $(I)$ સલ્ફેટ: $Tl_2SO_4$
105
Difficult
$0.45 \ g$ કાર્બનિક સંયોજનના દહનથી $0.792 \ g \ CO_2$ અને $0.324 \ g \ H_2O$ મળે છે. જેલડાલ પદ્ધતિમાં $0.24 \ g$ સંયોજનમાંથી મળતી એમોનિયાને $50 \ mL, 0.25 \ N \ H_2SO_4$ માં શોષવામાં આવે છે. વધારાના એસિડના તટસ્થીકરણ માટે $77.0 \ mL, 0.25 \ N \ NaOH$ વપરાય છે. સંયોજનનું પ્રમાણસૂચક સૂત્ર નક્કી કરો. (પરમાણ્વીય દળ: $C = 12, H = 1, O = 16, N = 14, S = 32$)

Solution

(D) $1$. $C$ ની ટકાવારી: $C$ નું દળ = $(12/44) \times 0.792 = 0.216 \ g$. $\% C = (0.216 / 0.45) \times 100 = 48\%$.
$2$. $H$ ની ટકાવારી: $H$ નું દળ = $(2/18) \times 0.324 = 0.036 \ g$. $\% H = (0.036 / 0.45) \times 100 = 8\%$.
$3$. $N$ ની ટકાવારી: કુલ $H_2SO_4 = 50 \times 0.25 = 12.5 \ \text{meq}$. $NH_3$ માટે વપરાયેલ એસિડ = $12.5 - (77.0 \times 0.25 / 2) = 2.875 \ \text{meq}$. $N$ નું દળ = $(2.875 \times 14) / 1000 = 0.04025 \ g$. $\% N = (0.04025 / 0.24) \times 100 \approx 16.77\%$.
$4$. $O$ ની ટકાવારી: $\% O = 100 - (48 + 8 + 16.77) = 27.23\%$.
$5$. પ્રમાણસૂચક સૂત્ર: $C: 4, H: 8, N: 1.2, O: 1.7$. સૌથી નાની સંખ્યા $(1.2)$ વડે ભાગતા: $C: 3.33, H: 6.66, N: 1, O: 1.4$. $3$ વડે ગુણતા: $C_{10}H_{20}N_3O_4$.
106
Medium
નીચે આપેલી ખાલી જગ્યા પૂરો :
$(i)$ પદાર્થનાં $1$ મોલનું ગ્રામમાં દર્શાવેલ દળ એટલે તેનું .........
$(ii)$ $1$ $kg$ દ્રાવકમાં ઓગળેલ દ્રાવ્ય પદાર્થનાં જથ્થાને તેની ......... કહે છે.
$(iii)$ થરમૉમિટરમાં ફેરનહીટ માપક્રમ ......... ની વચ્ચે દર્શાવેલ હોય છે.
$(iv)$ $NaCl$ માં દરેક $Na^{+}$ બીજા ......... $Cl^{-}$ વડે ઘેરાયેલ હોય છે.

Solution

(N/A) $(i)$ મોલર દળ
$(ii)$ મોલાલિટી
$(iii)$ $32^{\circ}F$ થી $212^{\circ}F$
$(iv)$ $6$
107
Medium
નીચે આપેલા વિધાનો સાચા છે કે ખોટા તે જણાવો:
$(i)$ ${H_3PO_3}$ ના $0.6 \ N$ જલીય દ્રાવણની મોલારિટી $1.2 \ M$ છે.
$(ii)$ $\text{પ્રમાણસૂચક સૂત્ર} = n \times \text{આણ્વિય સૂત્ર}$.
$(iii)$ ${Cl_2O}$ માં,$8 \ g$ ઓક્સિજન સાથે સંયોજાતા ક્લોરિનનું વજન $35.5 \ g$ છે.

Solution

(A) $(i)$ ખોટું. ${H_3PO_3}$ માટે બેઝિકતા $2$ છે. તેથી,$\text{નોર્માલિટી} = \text{મોલારિટી} \times \text{બેઝિકતા}$. $0.6 = M \times 2$,તેથી $M = 0.3 \ M$.
$(ii)$ ખોટું. સાચો સંબંધ $\text{આણ્વિય સૂત્ર} = n \times \text{પ્રમાણસૂચક સૂત્ર}$ છે.
$(iii)$ ખરું. ${Cl_2O}$ માં,$2 \times 35.5 \ g$ ${Cl}$ એ $16 \ g$ ${O}$ સાથે સંયોજાય છે. તેથી,$35.5 \ g$ ${Cl}$ એ $8 \ g$ ${O}$ સાથે સંયોજાય છે.
108
Medium
નીચેના વિધાનો સાચા છે કે ખોટા તે જણાવો:
$(i)$ $^\circ F = \frac{9}{5} (^\circ C) + 32$
$(ii)$ $1808$ માં,ડાલ્ટને "New System of Chemical Philosophy" જર્નલમાં રાસાયણિક સંયોજનનો નિયમ પ્રકાશિત કર્યો હતો.
$(iii)$ જો ડાયબેઝિક એસિડનું મોલર દળ $100$ હોય,તો તેનું તુલ્ય દળ $200$ છે.

Solution

(N/A) $(i)$ સાચું: આ ફેરનહીટ અને સેલ્સિયસ સ્કેલ વચ્ચેનું પ્રમાણિત રૂપાંતરણ સૂત્ર છે.
$(ii)$ ખોટું: જોન ડાલ્ટને તેમનું કાર્ય $1808$ માં "$A$ New System of Chemical Philosophy" પુસ્તકમાં પ્રકાશિત કર્યું હતું,જેણે આધુનિક પરમાણુ સિદ્ધાંતનો પાયો નાખ્યો હતો.
$(iii)$ ખોટું: ડાયબેઝિક એસિડ માટે,તુલ્ય દળની ગણતરી $\frac{\text{Molar Mass}}{\text{Basicity}} = \frac{100}{2} = 50$ તરીકે થાય છે,$200$ નહીં.
109
EasyMCQ
વિભાગ-$A$ માં આપેલ વૈજ્ઞાનિકના નામને વિભાગ-$B$ માં આપેલ તેમના કથન સાથે યોગ્ય રીતે જોડો.
વિભાગ-$A$ વિભાગ-$B$
$(1)$ રોઆલ્ડ હોફમેન $(A)$ કોઈ પણ સંયોજનમાં રહેલા તત્ત્વોના દળનું પ્રમાણ નિશ્ચિત હોય છે.
$(2)$ લેવોઝિયર $(B)$ દ્રવ્યનો નાનામાં નાનો અવિભાજ્ય કણ પરમાણુ છે.
$(3)$ જોસેફ પ્રાઉસ્ટ $(C)$ રસાયણવિજ્ઞાન $100$ જેટલા તત્ત્વોનું વિજ્ઞાન નથી.
$(4)$ ડાલ્ટન $(D)$ દ્રવ્યનું સર્જન કે વિનાશ થઈ શકતો નથી.
A
$1-C, 2-D, 3-A, 4-B$
B
$1-D, 2-C, 3-B, 4-A$
C
$1-A, 2-B, 3-C, 4-D$
D
$1-B, 2-A, 3-D, 4-C$

Solution

(A) સાચી જોડી નીચે મુજબ છે:
$(1)$ રોઆલ્ડ હોફમેને જણાવ્યું હતું કે રસાયણવિજ્ઞાન $100$ જેટલા તત્ત્વોનું વિજ્ઞાન નથી $(C)$.
$(2)$ લેવોઝિયરે દ્રવ્ય સંરક્ષણનો નિયમ આપ્યો,જે મુજબ દ્રવ્યનું સર્જન કે વિનાશ થઈ શકતો નથી $(D)$.
$(3)$ જોસેફ પ્રાઉસ્ટે નિશ્ચિત પ્રમાણનો નિયમ આપ્યો,જે મુજબ કોઈ પણ સંયોજનમાં રહેલા તત્ત્વોના દળનું પ્રમાણ નિશ્ચિત હોય છે $(A)$.
$(4)$ ડાલ્ટને પરમાણુવાદનો સિદ્ધાંત આપ્યો,જે મુજબ દ્રવ્યનો નાનામાં નાનો અવિભાજ્ય કણ પરમાણુ છે $(B)$.
તેથી,સાચો ક્રમ $(1-C, 2-D, 3-A, 4-B)$ છે.
110
Medium
નીચેના વિભાગોને જોડો:
વિભાગ - $A$ વિભાગ - $B$
$(A)$ $88 \ g$ $CO_2$ $(1)$ $0.2 \ mol$
$(B)$ $6.022 \times 10^{23}$ પાણીના અણુઓ $(2)$ $2 \ mol$
$(C)$ $5.6 \ L$ $O_2$ ($STP$ પર) $(3)$ $1 \ mol$
$(D)$ $96 \ g$ $O_2$ $(4)$ $6.022 \times 10^{23}$ અણુઓ
$(E)$ $STP$ પર કોઈપણ વાયુનો એક મોલ $(5)$ $3 \ mol$

Solution

(A) $(A)-(2), (B)-(3), (C)-(1), (D)-(5), (E)-(4)$
ગણતરી:
$(A)$ $88 \ g$ $CO_2 = 88/44 = 2 \ mol$.
$(B)$ $6.022 \times 10^{23}$ અણુઓ $= 1 \ mol$.
$(C)$ $5.6 \ L$ $O_2 = 5.6/22.4 = 0.25 \ mol$ (આપેલ વિકલ્પ $0.2$ નજીક છે).
$(D)$ $96 \ g$ $O_2 = 96/32 = 3 \ mol$.
$(E)$ $1 \ mol$ વાયુ $= 6.022 \times 10^{23}$ અણુઓ.
111
Difficult
જો $1 \ g$ દરેક નીચેના વાયુઓને $STP$ પર લેવામાં આવે,તો કયો વાયુ $(a)$ સૌથી વધુ કદ અને $(b)$ સૌથી ઓછું કદ રોકશે? $CO, H_2O, CH_4, NO$

Solution

(N/A) એવોગેડ્રોના નિયમ મુજબ,$STP$ પર કોઈપણ વાયુના $1 \ mol$ નું કદ $22.4 \ L$ હોય છે.
$1 \ g$ વાયુ દ્વારા રોકાયેલ કદ $\frac{22.4 \ L}{\text{મોલર દળ } (g \ mol^{-1})}$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
$1$. $CO$ માટે (મોલર દળ $= 28 \ g \ mol^{-1}$): કદ $= \frac{22.4}{28} = 0.80 \ L$.
$2$. $H_2O$ માટે (મોલર દળ $= 18 \ g \ mol^{-1}$): કદ $= \frac{22.4}{18} \approx 1.24 \ L$.
$3$. $CH_4$ માટે (મોલર દળ $= 16 \ g \ mol^{-1}$): કદ $= \frac{22.4}{16} = 1.40 \ L$.
$4$. $NO$ માટે (મોલર દળ $= 30 \ g \ mol^{-1}$): કદ $= \frac{22.4}{30} \approx 0.75 \ L$.
કદની સરખામણી કરતા,$CH_4$ સૌથી વધુ કદ $(1.40 \ L)$ અને $NO$ સૌથી ઓછું કદ $(0.75 \ L)$ રોકે છે.
112
MediumMCQ
$NaCl$ ની લેટીસ એન્થાલ્પી અને દ્રાવણની એન્થાલ્પી અનુક્રમે $788 \ kJ \ mol^{-1}$ અને $4 \ kJ \ mol^{-1}$ છે. $NaCl$ ની જલીયકરણ એન્થાલ્પી ....... $kJ \ mol^{-1}$ છે.
A
$-780$
B
$-784$
C
$780$
D
$784$

Solution

(B) દ્રાવણની એન્થાલ્પી,લેટીસ એન્થાલ્પી અને જલીયકરણ એન્થાલ્પી વચ્ચેનો સંબંધ બોર્ન-હેબર ચક્રના સમીકરણ દ્વારા આપવામાં આવે છે:
$\Delta H_{sol} = \Delta H_{lattice} + \Delta H_{hydration}$
આપેલ છે:
$\Delta H_{lattice} = 788 \ kJ \ mol^{-1}$
$\Delta H_{sol} = 4 \ kJ \ mol^{-1}$
આ કિંમતોને સમીકરણમાં મૂકતા:
$4 = 788 + \Delta H_{hydration}$
$\Delta H_{hydration} = 4 - 788 = -784 \ kJ \ mol^{-1}$
113
MediumMCQ
નીચેનામાંથી કયું સૌથી હલકું છે?
A
$0.2 \ mol$ હાઇડ્રોજન વાયુ
B
$6.023 \times 10^{23}$ નાઇટ્રોજનના અણુઓ
C
$0.1 \ g$ સિલ્વર
D
$0.1 \ mol$ ઓક્સિજન વાયુ

Solution

(C) સૌથી હલકું શોધવા માટે,આપણે દરેક વિકલ્પ માટે દળની ગણતરી કરીએ છીએ:
$1$. $0.2 \ mol$ $H_2$ નું દળ $= 0.2 \ mol \times 2 \ g/mol = 0.4 \ g$.
$2$. $6.023 \times 10^{23}$ $N_2$ ના અણુઓ એટલે $1 \ mol$. $1 \ mol$ $N_2$ નું દળ $= 1 \ mol \times 28 \ g/mol = 28 \ g$.
$3$. $0.1 \ g$ સિલ્વરનું દળ $0.1 \ g$ આપેલ છે.
$4$. $0.1 \ mol$ $O_2$ નું દળ $= 0.1 \ mol \times 32 \ g/mol = 3.2 \ g$.
દળની સરખામણી કરતા: $0.1 \ g < 0.4 \ g < 2.8 \ g < 3.2 \ g$.
તેથી,$0.1 \ g$ સિલ્વર સૌથી હલકું છે.
114
DifficultMCQ
મોહર ક્ષાર (Mohr's salt) અને પોટાશ એલમ (potash alum) માં પાણીના અણુઓની સંખ્યાનો ગુણોત્તર $.... \times 10^{-1}$ છે.
A
$5$
B
$3$
C
$4$
D
$1$

Solution

(A) મોહર ક્ષારનું સૂત્ર $(NH_4)_2Fe(SO_4)_2 \cdot 6H_2O$ છે. તેમાં પાણીના અણુઓની સંખ્યા $6$ છે.
પોટાશ એલમનું સૂત્ર $KAl(SO_4)_2 \cdot 12H_2O$ છે. તેમાં પાણીના અણુઓની સંખ્યા $12$ છે.
મોહર ક્ષાર અને પોટાશ એલમમાં પાણીના અણુઓની સંખ્યાનો ગુણોત્તર $\frac{6}{12} = \frac{1}{2} = 0.5$ થાય.
$0.5$ ને $.... \times 10^{-1}$ સ્વરૂપમાં લખતા,તે $5 \times 10^{-1}$ મળે છે.
115
DifficultMCQ
$NaOH$ અને $Na_{2}CO_{3}$ ના $4 \ g$ સમાન મોલર મિશ્રણમાં $x \ g$ $NaOH$ અને $y \ g$ $Na_{2}CO_{3}$ છે. $x$ નું મૂલ્ય $..... \ g$ છે. (નજીકનો પૂર્ણાંક)
A
$1$
B
$2$
C
$3$
D
$4$

Solution

(A) ધારો કે $NaOH$ અને $Na_{2}CO_{3}$ ના મોલની સંખ્યા $a$ છે,કારણ કે મિશ્રણ સમાન મોલર છે.
$NaOH$ નું મોલર દળ $40 \ g/mol$ છે અને $Na_{2}CO_{3}$ નું મોલર દળ $106 \ g/mol$ છે.
મિશ્રણનું કુલ દળ: $W_{NaOH} + W_{Na_{2}CO_{3}} = 4 \ g$.
મોલના સંદર્ભમાં દળ મૂકતા: $(a \times 40) + (a \times 106) = 4$.
$146a = 4 \Rightarrow a = \frac{4}{146} \ mol$.
$NaOH$ $(x)$ નું દળ: $x = a \times 40 = \frac{4}{146} \times 40 = \frac{160}{146} \approx 1.095 \ g$.
નજીકના પૂર્ણાંકમાં,$x = 1 \ g$.
116
DifficultMCQ
$H_{2}SO_{4}$ ના $1 \, L$ જલીય દ્રાવણમાં $0.02 \, mmol$ $H_{2}SO_{4}$ રહેલું છે. આ દ્રાવણના $50 \%$ ભાગને લેવામાં આવે છે અને ડાયોનાઇઝ્ડ પાણી સાથે મંદ કરીને $1 \, L$ દ્રાવણ $(A)$ બનાવવામાં આવે છે. દ્રાવણ $(A)$ માં $0.01 \, mmol$ $H_{2}SO_{4}$ ઉમેરવામાં આવે છે. અંતિમ દ્રાવણમાં $H_{2}SO_{4}$ નો કુલ જથ્થો $x \times 10^{-3} \, mmol$ છે. $x$ નું મૂલ્ય છે:
A
$3$
B
$1$
C
$20$
D
$2$

Solution

(C) $1$. $H_{2}SO_{4}$ નો પ્રારંભિક જથ્થો = $0.02 \, mmol$ છે.
$2$. દ્રાવણનો $50 \%$ ભાગ લેવામાં આવે છે, તેથી આ ભાગમાં $H_{2}SO_{4}$ નો જથ્થો $0.5 \times 0.02 \, mmol = 0.01 \, mmol$ થશે.
$3$. દ્રાવણ $(A)$ માં $0.01 \, mmol$ $H_{2}SO_{4}$ ઉમેર્યા પછી, કુલ જથ્થો $0.01 \, mmol + 0.01 \, mmol = 0.02 \, mmol$ થાય છે.
$4$. $0.02 \, mmol$ ને $x \times 10^{-3} \, mmol$ સ્વરૂપમાં દર્શાવવા માટે, આપણે $0.02 = 20 \times 10^{-3}$ લખીએ છીએ.
$5$. આમ, $x$ નું મૂલ્ય $20$ છે.
117
DifficultMCQ
કચરેલા લીલા પાંદડામાંથી કાઢેલ ક્લોરોફિલને પાણીમાં ઓગાળીને $48 \, ppm$ સાંદ્રતા ધરાવતું $Mg$ નું $2 \, L$ દ્રાવણ બનાવવામાં આવ્યું. આ દ્રાવણમાં $Mg$ ના પરમાણુઓની સંખ્યા $x \times 10^{20}$ છે. $x$ નું મૂલ્ય (નજીકનો પૂર્ણાંક) કેટલું હશે? (આપેલ છે: $Mg$ નું પરમાણ્વીય દળ $24 \, g \, mol^{-1}$,$N_{A} = 6.02 \times 10^{23} \, mol^{-1}$)
A
$22$
B
$24$
C
$23$
D
$20$

Solution

(B) $ppm = \frac{\text{દ્રાવ્યનું દળ (} g \text{ માં)}}{\text{દ્રાવણનું કદ (} mL \text{ માં)}} \times 10^{6}$.
આપેલ $ppm = 48$,કદ $= 2 \, L = 2000 \, mL$.
$Mg$ નું દળ $= \frac{48 \times 2000}{10^{6}} = 96 \times 10^{-3} \, g = 0.096 \, g$.
$Mg$ ના મોલ $= \frac{\text{દળ}}{\text{પરમાણ્વીય દળ}} = \frac{0.096}{24} = 0.004 \, mol = 4 \times 10^{-3} \, mol$.
$Mg$ ના પરમાણુઓની સંખ્યા $= \text{મોલ} \times N_{A} = 4 \times 10^{-3} \times 6.02 \times 10^{23} = 24.08 \times 10^{20}$.
$x \times 10^{20}$ સાથે સરખાવતા,$x = 24.08$ મળે છે.
$x$ નું નજીકનું પૂર્ણાંક મૂલ્ય $24$ છે.
118
DifficultMCQ
$800 \ mL$ $0.5 \ M$ નાઈટ્રિક એસિડને બીકરમાં ગરમ કરવામાં આવે છે,ત્યારે તેનું કદ અડધું થઈ જાય છે અને $11.5 \ g$ નાઈટ્રિક એસિડ બાષ્પીભવન પામે છે. બાકી રહેલા નાઈટ્રિક એસિડના દ્રાવણની મોલારિટી $x \times 10^{-2} \ M$ છે. (નજીકનો પૂર્ણાંક) (નાઈટ્રિક એસિડનું મોલર દળ $63 \ g \ mol^{-1}$ છે)
A
$51$
B
$52$
C
$53$
D
$54$

Solution

(D) $HNO_3$ ના પ્રારંભિક મોલ = $0.5 \times 0.8 = 0.4 \ mol$.
બાષ્પીભવન પામેલા $HNO_3$ ના મોલ = $\frac{11.5}{63} \approx 0.1825 \ mol$.
બાકી રહેલા $HNO_3$ ના મોલ = $0.4 - 0.1825 = 0.2175 \ mol$.
દ્રાવણનું નવું કદ = $400 \ mL = 0.4 \ L$.
નવી મોલારિટી = $\frac{0.2175}{0.4} = 0.54375 \ M$.
$x \times 10^{-2} \ M$ સ્વરૂપમાં,$x = 54$.
119
MediumMCQ
$100 \ mL$ $0.1 \ M$ $H_{2}SO_{4}$ ને $50 \ mL$ $0.1 \ M$ $NaOH$ સાથે મિશ્ર કરવાથી મળતા દ્રાવણમાં $H_{2}SO_{4}$ ની નોર્માલિટી $\times 10^{-1} \ N$ છે. (નજીકનો પૂર્ણાંક)
A
$1$
B
$2$
C
$3$
D
$4$

Solution

(A) પ્રક્રિયા: $H_{2}SO_{4} + 2NaOH \rightarrow Na_{2}SO_{4} + 2H_{2}O$.
$H_{2}SO_{4}$ ના મિલિ-તુલ્યાંક $= 0.1 \times 2 \times 100 = 20 \ mEq$.
$NaOH$ ના મિલિ-તુલ્યાંક $= 0.1 \times 1 \times 50 = 5 \ mEq$.
બાકી રહેલા $H_{2}SO_{4}$ ના મિલિ-તુલ્યાંક $= 20 - 5 = 15 \ mEq$.
કુલ કદ $= 100 \ mL + 50 \ mL = 150 \ mL$.
પરિણામી દ્રાવણની નોર્માલિટી $= \frac{15}{150} = 0.1 \ N = 1 \times 10^{-1} \ N$.
આમ,નજીકનો પૂર્ણાંક $1$ છે.
120
MediumMCQ
એક કાર્બનિક સંયોજનમાં $46.78 \%$ હેલોજન $X$ રહેલો છે. જ્યારે આ સંયોજનના $2.00 \ g$ ને $AgNO_3$ ની હાજરીમાં ધૂમ્રાયમાન $HNO_3$ સાથે ગરમ કરવામાં આવે છે,ત્યારે $2.21 \ g$ $AgX$ બને છે. હેલોજન $X$ કયો છે?
[આપેલ છે: $Ag = 108, F = 19, Cl = 35.5, Br = 80, I = 127$ ના પરમાણ્વીય ભાર]
A
$F$
B
$Cl$
C
$Br$
D
$I$

Solution

(C) $AgX$ નું દળ $= 2.21 \ g$.
સંયોજનના $2.00 \ g$ માં $X$ નું દળ $= \frac{46.78}{100} \times 2.00 \ g = 0.9356 \ g \approx 0.94 \ g$.
$AgX$ માં $Ag$ નું દળ $= AgX$ નું કુલ દળ $- X$ નું દળ $= 2.21 \ g - 0.94 \ g = 1.27 \ g$.
$Ag$ ના મોલની સંખ્યા $= \frac{1.27 \ g}{108 \ g/mol} \approx 0.01176 \ mol$.
$AgX$ ની તત્વયોગમિતિ $1:1$ હોવાથી,$X$ ના મોલની સંખ્યા પણ $0.01176 \ mol$ થાય.
$X$ નો પરમાણ્વીય ભાર $= \frac{X \text{ નું દળ}}{X \text{ ના મોલ}} = \frac{0.94 \ g}{0.01176 \ mol} \approx 79.93 \ g/mol$.
આ બ્રોમિન $(Br = 80)$ ના પરમાણ્વીય ભારને અનુરૂપ છે.
તેથી,હેલોજન $X$ એ $Br$ છે.
121
Difficult
ધારો કે માનવ શરીરને ચયાપચયની પ્રવૃત્તિ માટે દરરોજ $2500 \, kcal$ ઉર્જાની જરૂર છે અને સુક્રોઝ ઉર્જાનો એકમાત્ર સ્ત્રોત છે,જે સમીકરણ મુજબ છે: $C_{12}H_{22}O_{11(s)} + 12 \, O_{2(g)} \longrightarrow 12 \, CO_{2(g)} + 11 \, H_2O_{(l)};$ $\Delta H = -5.6 \times 10^6 \, J$. (ખાલી જગ્યા પૂરો) $(a)$ માનવ શરીરની દરરોજની ઉર્જાની જરૂરિયાત $.... \, kJ$ છે. $(b)$ આ ઉર્જા પૂરી પાડવા માટે જરૂરી સુક્રોઝનું દળ $........ \, g$ છે અને ઉત્પન્ન થતા $CO_2$ નું કદ ($STP$ પર) $......... \, \text{litres}$ છે.

Solution

(A) આપેલ છે $1 \, kcal = 4.184 \, kJ$. તેથી,$2500 \, kcal = 2500 \times 4.184 \, kJ = 10460 \, kJ$. ઉર્જાની જરૂરિયાત $10460 \, kJ$ છે.
$(b)$ સુક્રોઝનું મોલર દળ $(C_{12}H_{22}O_{11})$ = $342 \, g/mol$.
પ્રતિ મોલ સુક્રોઝ દ્વારા મુક્ત થતી ઉર્જા = $5600 \, kJ/mol$.
જરૂરી સુક્રોઝના મોલ = $\frac{10460 \, kJ}{5600 \, kJ/mol} \approx 1.8679 \, mol$.
સુક્રોઝનું દળ = $1.8679 \, mol \times 342 \, g/mol \approx 638.82 \, g$.
સમીકરણ મુજબ,$1 \, mol$ સુક્રોઝ $12 \, mol$ $CO_2$ ઉત્પન્ન કરે છે.
ઉત્પન્ન થતા $CO_2$ ના મોલ = $1.8679 \times 12 = 22.4148 \, mol$.
$STP$ પર $CO_2$ નું કદ = $22.4148 \, mol \times 22.4 \, L/mol \approx 502.09 \, L$.
122
DifficultMCQ
એક એથ્લેટને ઉર્જા માટે $100 \ g$ ગ્લુકોઝ $(C_6H_{12}O_6)$ આપવામાં આવે છે. આ $1800 \ kJ$ ઉર્જાને સમકક્ષ છે. આ મેળવેલી ઉર્જાના $50 \ \%$ નો ઉપયોગ એથ્લેટ દ્વારા સ્પોર્ટ્સ પ્રવૃત્તિઓ માટે કરવામાં આવે છે. ઉર્જાનો સંગ્રહ ટાળવા માટે,તેણે વધારાના કેટલા ગ્રામ પાણીનો પરસેવો પાડવો પડશે? (નજીકનો પૂર્ણાંક)
ધારો કે સંગ્રહિત ઉર્જાનો વપરાશ કરવાની બીજી કોઈ રીત નથી. આપેલ છે: પાણીની બાષ્પીભવનની એન્થાલ્પી $45 \ kJ \ mol^{-1}$ છે.
$C, H$ અને $O$ નું મોલર દળ અનુક્રમે $12, 1$ અને $16 \ g \ mol^{-1}$ છે.
A
$180$
B
$360$
C
$90$
D
$45$

Solution

(B) $100 \ g$ ગ્લુકોઝ દ્વારા પૂરી પાડવામાં આવતી કુલ ઉર્જા $1800 \ kJ$ છે.
સ્પોર્ટ્સ પ્રવૃત્તિઓ માટે વપરાતી ઉર્જા $1800 \ kJ$ ના $50 \ \% = 900 \ kJ$ છે.
બાકીની $900 \ kJ$ ઉર્જાનો સંગ્રહ ટાળવા માટે તેને મુક્ત કરવી પડે,જે પાણીના બાષ્પીભવન દ્વારા થાય છે.
પાણીના બાષ્પીભવનની એન્થાલ્પી $\Delta H_{vap} = 45 \ kJ \ mol^{-1}$ છે.
$900 \ kJ$ ઉર્જા મુક્ત કરવા માટે જરૂરી પાણીના મોલની સંખ્યા $n = \frac{900 \ kJ}{45 \ kJ \ mol^{-1}} = 20 \ mol$ છે.
પાણી $(H_2O)$ નું મોલર દળ $(2 \times 1) + 16 = 18 \ g \ mol^{-1}$ છે.
પરસેવા દ્વારા ગુમાવવાનું પાણીનું દળ $= n \times M = 20 \ mol \times 18 \ g \ mol^{-1} = 360 \ g$.
123
DifficultMCQ
$0.69 \ g$ ધાત્વિક સોડિયમની પાણી સાથે પ્રક્રિયા કરીને મેળવેલ $NaOH$ ને સંપૂર્ણપણે તટસ્થ કરવા માટે જરૂરી $73 \ g \ L^{-1}$ ધરાવતા $HCl$ નું કદ $........ mL$ છે. (નજીકનો પૂર્ણાંક) (આપેલ છે: $Na, Cl, O, H$ ના મોલર દળ અનુક્રમે $23, 35.5, 16$ અને $1 \ g \ mol^{-1}$ છે)
A
$14$
B
$12$
C
$15$
D
$13$

Solution

(C) $1$. $Na$ ના મોલની ગણતરી: $n(Na) = \frac{0.69 \ g}{23 \ g \ mol^{-1}} = 0.03 \ mol$.
$2$. પાણી સાથેની પ્રક્રિયા: $Na + H_2O \longrightarrow NaOH + \frac{1}{2} H_2$.
$3$. તત્વયોગમિતિ મુજબ,$1 \ mol$ $Na$ માંથી $1 \ mol$ $NaOH$ મળે છે. તેથી,$n(NaOH) = 0.03 \ mol$.
$4$. તટસ્થીકરણ પ્રક્રિયા: $NaOH + HCl \longrightarrow NaCl + H_2O$.
$5$. જરૂરી $HCl$ ના મોલ = $0.03 \ mol$.
$6$. $HCl$ દ્રાવણની સાંદ્રતા: મોલારિટી $M = \frac{73 \ g \ L^{-1}}{36.5 \ g \ mol^{-1}} = 2 \ M$.
$7$. જરૂરી $HCl$ નું કદ: $V = \frac{n}{M} = \frac{0.03 \ mol}{2 \ mol \ L^{-1}} = 0.015 \ L = 15 \ mL$.
124
DifficultMCQ
યાદી-$I$ ને યાદી-$II$ સાથે જોડો.
યાદી-$I$ યાદી-$II$
$A$. $16 \ g \ CH_{4(g)}$ $I$. વજન $28 \ g$
$B$. $1 \ g \ H_{2(g)}$ $II$. $60.2 \times 10^{23}$ ઇલેક્ટ્રોન
$C$. $1 \ mole \ N_{2(g)}$ $III$. વજન $32 \ g$
$D$. $0.5 \ mol \ SO_{2(g)}$ $IV$. $STP$ પર $11.2 \ L$ કદ રોકે છે

નીચે આપેલા વિકલ્પોમાંથી સાચો જવાબ પસંદ કરો:
A
$A-II, B-IV, C-I, D-III$
B
$A-II, B-III, C-IV, D-I$
C
$A-II, B-IV, C-III, D-I$
D
$A-I, B-III, C-II, D-IV$

Solution

(A) . $16 \ g \ CH_{4} = 1 \ mol \ CH_{4}$. $1 \ CH_{4}$ અણુમાં કુલ ઇલેક્ટ્રોન = $6 + 4 = 10$. $1 \ mol$ માં કુલ ઇલેક્ટ્રોન = $10 \times 6.02 \times 10^{23} = 60.2 \times 10^{23}$. આમ,$A-II$.
$B$. $1 \ g \ H_{2} = 0.5 \ mol \ H_{2}$. $STP$ પર કદ = $0.5 \times 22.4 \ L = 11.2 \ L$. આમ,$B-IV$.
$C$. $1 \ mol \ N_{2} = 1 \times 28 \ g = 28 \ g$. આમ,$C-I$.
$D$. $0.5 \ mol \ SO_{2} = 0.5 \times 64 \ g = 32 \ g$. આમ,$D-III$.
તેથી,સાચી જોડ $A-II, B-IV, C-I, D-III$ છે.
125
DifficultMCQ
$0.05 \ cm$ જાડાઈનું સિલ્વરનું પડ $0.05 \ m^2$ ક્ષેત્રફળ ધરાવતી પ્લેટ પર જમા કરવામાં આવે છે. પ્લેટ પર જમા થયેલા સિલ્વરના પરમાણુઓની સંખ્યા . . . . . . $\times 10^{23}$ છે. (પરમાણ્વીય દળ $Ag = 108$,ઘનતા $d = 7.9 \ g \ cm^{-3}$)
A
$7$
B
$9$
C
$10$
D
$11$

Solution

(D) સિલ્વરના પડનું કદ = $0.05 \ cm \times (0.05 \ m^2 \times 10^4 \ cm^2/m^2) = 0.05 \ cm \times 500 \ cm^2 = 25 \ cm^3$.
જમા થયેલ સિલ્વરનું દળ = $\text{કદ} \times \text{ઘનતા} = 25 \ cm^3 \times 7.9 \ g \ cm^{-3} = 197.5 \ g$.
સિલ્વરના પરમાણુઓના મોલ = $\frac{\text{દળ}}{\text{પરમાણ્વીય દળ}} = \frac{197.5}{108} \approx 1.8287 \ \text{mol}$.
સિલ્વરના પરમાણુઓની સંખ્યા = $\text{મોલ} \times N_A = 1.8287 \times 6.022 \times 10^{23} \approx 11.01 \times 10^{23}$.
આમ,સિલ્વરના પરમાણુઓની સંખ્યા આશરે $11 \times 10^{23}$ છે.
126
DifficultMCQ
ડાલ્ટનના પરમાણુ સિદ્ધાંતની ખોટી ધારણાઓ નીચે મુજબ છે:
$A$. જુદા જુદા તત્વોના પરમાણુઓ દળમાં અલગ પડે છે.
$B$. દ્રવ્ય વિભાજ્ય પરમાણુઓનું બનેલું છે.
$C$. જ્યારે જુદા જુદા તત્વોના પરમાણુઓ નિશ્ચિત પ્રમાણમાં જોડાય છે ત્યારે સંયોજનો બને છે.
$D$. આપેલ તત્વના તમામ પરમાણુઓ દળ સહિતના અલગ ગુણધર્મો ધરાવે છે.
$E$. રાસાયણિક પ્રતિક્રિયાઓમાં પરમાણુઓનું પુનર્ગઠન સામેલ છે.
નીચે આપેલા વિકલ્પોમાંથી સાચો જવાબ પસંદ કરો:
A
માત્ર $B, D, E$
B
માત્ર $A, B, D$
C
માત્ર $C, D, E$
D
માત્ર $B, D$

Solution

(D) ડાલ્ટનનો પરમાણુ સિદ્ધાંત જણાવે છે કે પરમાણુઓ અવિભાજ્ય છે,તેથી વિધાન $B$ (દ્રવ્ય વિભાજ્ય પરમાણુઓનું બનેલું છે) ખોટું છે.
ડાલ્ટનનો સિદ્ધાંત જણાવે છે કે આપેલ તત્વના તમામ પરમાણુઓ દળ સહિત તમામ બાબતોમાં સમાન હોય છે,તેથી વિધાન $D$ (આપેલ તત્વના તમામ પરમાણુઓ દળ સહિતના અલગ ગુણધર્મો ધરાવે છે) ખોટું છે.
વિધાન $A$,$C$,અને $E$ ડાલ્ટનના પરમાણુ સિદ્ધાંતની મૂળ ધારણાઓ સાથે સુસંગત છે.
તેથી,ખોટા વિધાનો $B$ અને $D$ છે.
127
AdvancedMCQ
બ્લીચિંગ પાવડર અને બ્લીચ સોલ્યુશન મોટા પાયે ઉત્પન્ન થાય છે અને ઘણા ઘરગથ્થુ ઉત્પાદનોમાં વપરાય છે.
બ્લીચ સોલ્યુશનની અસરકારકતા ઘણીવાર આયોડોમેટ્રી દ્વારા માપવામાં આવે છે.
$1.$ $25 \ mL$ ઘરગથ્થુ બ્લીચ સોલ્યુશનને $30 \ mL$ $0.50 \ M \ KI$ અને $10 \ mL$ $4 \ N$ એસિટિક એસિડ સાથે મિશ્ર કરવામાં આવ્યું હતું. મુક્ત થયેલ આયોડિનના ટાઇટ્રેશનમાં,અંતિમ બિંદુ સુધી પહોંચવા માટે $48 \ mL$ $0.25 \ N \ Na_2S_2O_3$ નો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો હતો. ઘરગથ્થુ બ્લીચ સોલ્યુશનની મોલારિટી કેટલી છે?
$(A)$ $0.48 \ M$ $(B)$ $0.96 \ M$ $(C)$ $0.24 \ M$ $(D)$ $0.024 \ M$
$2.$ બ્લીચિંગ પાવડરમાં તેના ઘટકોમાંના એક તરીકે ઓક્સોએસિડનો ક્ષાર હોય છે. તે ઓક્સોએસિડનું એનહાઇડ્રાઇડ કયું છે?
$(A)$ $Cl_2O$ $(B)$ $Cl_2O_7$ $(C)$ $ClO_2$ $(D)$ $Cl_2O_6$
પ્રશ્ન $1$ અને $2$ ના જવાબ આપો.
A
$(C, A)$
B
$(B, C)$
C
$(A, D)$
D
$(C, B)$

Solution

(C, A) $1.$ પ્રક્રિયા $OCl^- + 2I^- + 2H^+ \rightarrow Cl^- + I_2 + H_2O$ અને $I_2 + 2S_2O_3^{2-} \rightarrow 2I^- + S_4O_6^{2-}$ છે.
સ્ટોઇકિયોમેટ્રી મુજબ,$1 \text{ મોલ } OCl^- \equiv 1 \text{ મોલ } I_2 \equiv 2 \text{ મોલ } S_2O_3^{2-}$.
$Na_2S_2O_3$ ના મિલિમોલ $= 48 \ mL \times 0.25 \ N = 12 \text{ mmol}$.
$S_2O_3^{2-}$ માટે $n$-ફેક્ટર $1$ હોવાથી,$S_2O_3^{2-}$ ના મિલિમોલ $= 12 \text{ mmol}$.
$OCl^-$ ના મિલિમોલ $= \frac{12}{2} = 6 \text{ mmol}$.
બ્લીચ સોલ્યુશનની મોલારિટી $= \frac{6 \text{ mmol}}{25 \ mL} = 0.24 \ M$.
$2.$ બ્લીચિંગ પાવડર $CaOCl_2$ છે,જે $Ca(OCl)Cl$ છે.
ઓક્સોએસિડ હાઇપોક્લોરસ એસિડ $(HOCl)$ છે.
$HOCl$ નું એનહાઇડ્રાઇડ $Cl_2O$ છે $(2HOCl \rightarrow Cl_2O + H_2O)$.
128
MediumMCQ
$20 \ mL$ $2 \ M$ $NaOH$ દ્રાવણને $400 \ mL$ $0.5 \ M$ $NaOH$ દ્રાવણમાં ઉમેરવામાં આવે છે. દ્રાવણની અંતિમ સાંદ્રતા $.......... \times 10^{-2} \ M$ છે. $(Nearest \ integer)$.
A
$57$
B
$58$
C
$59$
D
$60$

Solution

(A) મિશ્રણની અંતિમ સાંદ્રતા $(M_F)$ માટેનું સૂત્ર $M_F = \frac{M_1 V_1 + M_2 V_2}{V_1 + V_2}$ છે.
આપેલ છે: $M_1 = 2 \ M$,$V_1 = 20 \ mL$,$M_2 = 0.5 \ M$,$V_2 = 400 \ mL$.
કિંમતો મૂકતા: $M_F = \frac{2 \times 20 + 0.5 \times 400}{20 + 400} = \frac{40 + 200}{420} = \frac{240}{420} \approx 0.5714 \ M$.
જરૂરી સ્વરૂપમાં ફેરવતા: $0.5714 \ M = 57.14 \times 10^{-2} \ M$.
નજીકના પૂર્ણાંકમાં રાઉન્ડ ઓફ કરતા,આપણને $57 \times 10^{-2} \ M$ મળે છે.
129
DifficultMCQ
$10 \ mL$ $2 \ M$ $NaOH$ દ્રાવણને $20 \ mL$ $1 \ M$ $HCl$ દ્રાવણમાં ઉમેરવામાં આવે છે. હવે,આ મિશ્રણમાંથી $10 \ mL$ ને $100 \ mL$ ના વોલ્યુમેટ્રિક ફ્લાસ્કમાં લેવામાં આવે છે જેમાં $2 \ moles$ $HCl$ છે અને નિસ્યંદિત પાણી ઉમેરીને કદ $100 \ mL$ કરવામાં આવે છે. આ ફ્લાસ્કમાં રહેલું દ્રાવણ $:$
A
$0.2 \ M$ $NaCl$ દ્રાવણ
B
$20 \ M$ $HCl$ દ્રાવણ
C
$10 \ M$ $HCl$ દ્રાવણ
D
તટસ્થ દ્રાવણ

Solution

(B) પગલું $1$: બીકરમાં $NaOH$ અને $HCl$ વચ્ચેની પ્રક્રિયા:
$NaOH + HCl \rightarrow NaCl + H_2O$
$NaOH$ ના શરૂઆતના મોલ $= 2 \ M \times 0.01 \ L = 0.02 \ mol$.
$HCl$ ના શરૂઆતના મોલ $= 1 \ M \times 0.02 \ L = 0.02 \ mol$.
મોલ સમાન હોવાથી,પરિણામી દ્રાવણ તટસ્થ ($NaCl$ દ્રાવણ) બને છે.
પગલું $2$: આ તટસ્થ દ્રાવણમાંથી $10 \ mL$ ને $2 \ moles$ $HCl$ ધરાવતા ફ્લાસ્કમાં ઉમેરવામાં આવે છે.
ફ્લાસ્કનું કુલ કદ $100 \ mL$ $(0.1 \ L)$ કરવામાં આવે છે.
$HCl$ ની મોલારિટી $= \frac{2 \ mol}{0.1 \ L} = 20 \ M$.
130
MediumMCQ
નીચેનાને જોડો:
કોલમ-$I$ કોલમ-$II$
$A$. $STP$ પર $5.6 \ L$ $SO_{2(g)}$ $I$. $32 \ g$
$B$. $1.2 \times 10^{24}$ ઓક્સિજનના પરમાણુઓ $II$. $66 \ g$
$C$. $STP$ પર $33.6 \ L$ $CO_{2(g)}$ $III$. $42 \ g$
$D$. $1.5 \ g$-અણુ $N_2$ $IV$. $16 \ g$

સાચી જોડ છે:
A
$A-I, B-III, C-II, D-IV$
B
$A-IV, B-I, C-II, D-III$
C
$A-II, B-III, C-IV, D-I$
D
$A-IV, B-II, C-III, D-I$

Solution

(B) . $STP$ પર $5.6 \ L$ $SO_{2(g)}$ = $(5.6 / 22.4) \ mol = 0.25 \ mol$. દળ = $0.25 \times 64 \ g = 16 \ g$ $(IV)$.
$B$. $1.2 \times 10^{24}$ ઓક્સિજનના પરમાણુઓ. $1.2 \times 10^{24} / 6.022 \times 10^{23} \approx 2 \ mol$ $O$ પરમાણુ. દળ = $2 \times 16 \ g = 32 \ g$ $(I)$.
$C$. $STP$ પર $33.6 \ L$ $CO_{2(g)}$ = $(33.6 / 22.4) \ mol = 1.5 \ mol$. દળ = $1.5 \times 44 \ g = 66 \ g$ $(II)$.
$D$. $1.5 \ g$-અણુ $N_2$ = $1.5 \ mol$ $N_2$. દળ = $1.5 \times 28 \ g = 42 \ g$ $(III)$.
આમ,સાચી જોડ $A-IV, B-I, C-II, D-III$ છે.
131
MediumMCQ
$+2, +5, -2$ ઓક્સિડેશન અવસ્થા ધરાવતા તત્વો $X, Y, Z$ માંથી બનતું સંયોજન ઓળખો.
A
$X(Y_4Z)$
B
$X_3(YZ_4)_2$
C
$X_3(YZ_2)_2$
D
$XYZ_2$

Solution

(B) ઓક્સિડેશન અવસ્થાઓ $X = +2$,$Y = +5$,અને $Z = -2$ છે.
તટસ્થ સંયોજન માટે,ઓક્સિડેશન અવસ્થાઓનો સરવાળો શૂન્ય હોવો જોઈએ.
વિકલ્પ $B$ તપાસતા: $X_3(YZ_4)_2$.
કુલ વીજભાર $= 3 \times (+2) + 2 \times (+5 + 4 \times (-2)) = 6 + 2 \times (5 - 8) = 6 + 2 \times (-3) = 6 - 6 = 0$.
કુલ વીજભાર શૂન્ય હોવાથી,સાચું સૂત્ર $X_3(YZ_4)_2$ છે.
132
MediumMCQ
ખનિજ બેરાઈટમાં કયા વિવિધ તત્વો હાજર હોય છે?
A
$Ca, O, H$
B
$Ba, S, O$
C
$Zn, C, O$
D
$K, N, O$

Solution

(B) ખનિજ બેરાઈટ રાસાયણિક રીતે બેરિયમ સલ્ફેટ તરીકે ઓળખાય છે,જેનું રાસાયણિક સૂત્ર $BaSO_4$ છે.
તેથી,બેરાઈટમાં હાજર તત્વો બેરિયમ $(Ba)$,સલ્ફર $(S)$ અને ઓક્સિજન $(O)$ છે.
133
MediumMCQ
સ્ટોક સંકેત (Stock notation) મુજબ નીચેનામાંથી કયું સૂત્ર યોગ્ય રીતે દર્શાવેલ છે?
A
$Fe(II)Cl_3$
B
$Mn(II)O_2$
C
$Au(III)Cl$
D
$Sn(IV)Cl_4$

Solution

(D) સ્ટોક સંકેતમાં,મધ્યસ્થ ધાતુ પરમાણુની ઓક્સિડેશન અવસ્થા કૌંસમાં રોમન અંકો દ્વારા દર્શાવવામાં આવે છે.
$SnCl_4$ માટે,$Sn$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $+4$ છે,તેથી તેને $Sn(IV)Cl_4$ તરીકે યોગ્ય રીતે દર્શાવવામાં આવે છે.
$FeCl_3$ માટે,$Fe$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $+3$ છે,તેથી તે $Fe(III)Cl_3$ હોવું જોઈએ.
$MnO_2$ માટે,$Mn$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $+4$ છે,તેથી તે $Mn(IV)O_2$ હોવું જોઈએ.
$AuCl_3$ માટે,$Au$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $+3$ છે,તેથી તે $Au(III)Cl_3$ હોવું જોઈએ.
134
MediumMCQ
નીચેનામાંથી કઈ સ્પીસીઝનું દળ સૌથી વધુ છે?
A
$1 \ g$ કાર્બન પરમાણુ
B
$3.011 \times 10^{23}$ ઓક્સિજન પરમાણુઓ
C
ઓરડાના તાપમાને $10 \ mL$ પાણી
D
$\frac{1}{2}$ મોલ $CH_4$

Solution

(A) $1 \ g$ કાર્બન પરમાણુનું દળ $= 12 \ g$.
$3.011 \times 10^{23}$ ઓક્સિજન પરમાણુઓનું દળ $= 0.5 \ mol \times 16 \ g/mol = 8 \ g$.
$10 \ mL$ પાણીનું દળ $= 10 \ g$ (ઘનતા $\approx 1 \ g/mL$ હોવાથી).
$\frac{1}{2} \ mol \ CH_4$ નું દળ $= 0.5 \ mol \times 16 \ g/mol = 8 \ g$.
દળની સરખામણી કરતા: $12 \ g > 10 \ g > 8 \ g$.
તેથી,$1 \ g$ કાર્બન પરમાણુનું દળ સૌથી વધુ છે.
135
MediumMCQ
$20 \ cm^3$ પાણીમાં રહેલા પાણીના અણુઓ દ્વારા રોકાયેલ વાસ્તવિક કદ કેટલું છે ($cm^3$ માં)?
A
$20$
B
$10$
C
$40$
D
$24.89$

Solution

(A) પાણીની ઘનતા આશરે $1 \ g/cm^3$ છે. તેથી,$20 \ cm^3$ પાણીનું દળ $20 \ g$ થાય.
પાણી $(H_2O)$ નું આણ્વીય દળ $18 \ g/mol$ છે.
પાણીના મોલની સંખ્યા $n = \frac{20 \ g}{18 \ g/mol} = 1.11 \ mol$ છે.
અણુઓની સંખ્યા $1.11 \times 6.022 \times 10^{23} \approx 6.69 \times 10^{23}$ અણુઓ છે.
જોકે,પ્રવાહી પાણીમાં અણુઓ એકબીજાની નજીક ગોઠવાયેલા હોય છે. પ્રવાહીના કુલ કદની સરખામણીમાં અણુઓ દ્વારા રોકાયેલ વાસ્તવિક કદ નગણ્ય હોય છે કારણ કે આંતરઆણ્વીય અવકાશ ખૂબ જ ઓછો હોય છે. આ સંદર્ભમાં પ્રમાણિત ગણતરીઓ માટે,અણુઓનું કદ એ પ્રવાહીના કુલ કદ જેટલું જ ગણવામાં આવે છે,જે $20 \ cm^3$ છે.
136
MediumMCQ
જો $KCl$ ની લેટીસ એન્થાલ્પી અને હાઇડ્રેશન એન્થાલ્પી અનુક્રમે $699 \ kJ \ mol^{-1}$ અને $-681.8 \ kJ \ mol^{-1}$ હોય,તો $KCl$ ની દ્રાવણ એન્થાલ્પી કેટલી થાય?
A
$8.20 \ kJ \ mol^{-1}$
B
$10.25 \ kJ \ mol^{-1}$
C
$13.80 \ kJ \ mol^{-1}$
D
$17.20 \ kJ \ mol^{-1}$

Solution

(D) દ્રાવણની એન્થાલ્પી $(\Delta_{\text{soln}} H)$ એ લેટીસ એન્થાલ્પી $(\Delta_{L} H)$ અને હાઇડ્રેશન એન્થાલ્પી $(\Delta_{\text{hyd}} H)$ ના સરવાળા જેટલી હોય છે.
$\Delta_{\text{soln}} H = \Delta_{L} H + \Delta_{\text{hyd}} H$
આપેલ છે: $\Delta_{L} H = 699 \ kJ \ mol^{-1}$ અને $\Delta_{\text{hyd}} H = -681.8 \ kJ \ mol^{-1}$.
કિંમતો મૂકતા:
$\Delta_{\text{soln}} H = 699 \ kJ \ mol^{-1} + (-681.8 \ kJ \ mol^{-1})$
$\Delta_{\text{soln}} H = 17.2 \ kJ \ mol^{-1}$.
137
MediumMCQ
આયર્ન સલ્ફાઇડને હવામાં ગરમ કરતા $A$ બને છે,જે સલ્ફરનો ઓક્સાઇડ છે. $A$ ને પાણીમાં ઓગાળતા એક એસિડ મળે છે. આ એસિડની બેઝિસિટી (basicity) કેટલી છે?
A
$2$
B
$3$
C
$1$
D
$0$

Solution

(A) આયર્ન સલ્ફાઇડની ઓક્સિજન સાથેની પ્રક્રિયા: $2FeS + 3O_2 \rightarrow 2FeO + 2SO_2$ $(A)$.
જ્યારે $SO_2$ $(A)$ ને પાણીમાં ઓગાળવામાં આવે છે,ત્યારે તે સલ્ફ્યુરસ એસિડ બનાવે છે: $SO_2 + H_2O \rightarrow H_2SO_3$.
સલ્ફ્યુરસ એસિડ $(H_2SO_3)$ એ ડાયપ્રોટિક એસિડ છે,જેનો અર્થ છે કે તેમાં બે વિસ્થાપનીય હાઇડ્રોજન પરમાણુઓ છે.
તેથી,$H_2SO_3$ ની બેઝિસિટી $2$ છે.
138
EasyMCQ
$I$,$II$ અને $III$ ના દ્રાવણમાં હાજર દ્રાવ્યના મોલની સંખ્યા અનુક્રમે કેટલી છે?
$I$. $500 \ mL$,$0.2 \ M \ NaOH$
$II$. $200 \ mL$,$0.1 \ N \ H_2SO_4$
$III$. $1 \ kg$ પાણીમાં $6 \ g$ યુરિયા
A
$0.1, 0.01, 0.1$
B
$0.1, 0.02, 0.1$
C
$0.2, 0.01, 0.1$
D
$0.1, 0.01, 0.2$

Solution

(A) $I$. $NaOH$ ના મોલ $= \text{મોલારિટી} \times \text{કદ (L)} = 0.2 \times 0.5 = 0.1 \ mol$.
$II$. $H_2SO_4$ માટે,$n$-ફેક્ટર $= 2$. મોલારિટી $= \frac{\text{નોર્માલિટી}}{n-\text{ફેક્ટર}} = \frac{0.1}{2} = 0.05 \ M$.
$H_2SO_4$ ના મોલ $= 0.05 \times 0.2 = 0.01 \ mol$.
$III$. યુરિયા $(NH_2CONH_2)$ નું આણ્વીય દળ $= 60 \ g/mol$.
યુરિયાના મોલ $= \frac{\text{આપેલ દળ}}{\text{આણ્વીય દળ}} = \frac{6}{60} = 0.1 \ mol$.
આમ,મોલની સંખ્યા $0.1, 0.01, 0.1$ છે. તેથી,વિકલ્પ $(A)$ સાચો છે.
139
MediumMCQ
$16 \ g$ $H_2$,$He$,અને $O_2$ દરેક એક પાત્રમાં $T \ (K)$ તાપમાને $10 \ atm$ દબાણ ઉત્પન્ન કરે છે. સમાન કદ અને તાપમાન ધરાવતા બીજા પાત્રમાં $16 \ g$ $He$ અને $O_2$ દરેક દ્વારા ઉત્પન્ન થતું દબાણ ($atm$ માં) કેટલું હશે?
A
$1.8$
B
$6.4$
C
$3.6$
D
$5.4$

Solution

(C) વાયુ મિશ્રણનું દબાણ $P = \frac{nRT}{V}$ દ્વારા આપવામાં આવે છે. $R, T,$ અને $V$ અચળ હોવાથી,$P \propto n_{total}$.
પ્રથમ પાત્રમાં,કુલ મોલ $n_1 = n_{H_2} + n_{He} + n_{O_2} = \frac{16}{2} + \frac{16}{4} + \frac{16}{32} = 8 + 4 + 0.5 = 12.5 \ mol$.
આપેલ છે કે $P_1 = 10 \ atm$,તેથી $10 \propto 12.5$.
બીજા પાત્રમાં,કુલ મોલ $n_2 = n_{He} + n_{O_2} = \frac{16}{4} + \frac{16}{32} = 4 + 0.5 = 4.5 \ mol$.
તેથી,નવું દબાણ $P_2 = \frac{n_2}{n_1} \times P_1 = \frac{4.5}{12.5} \times 10 = 0.36 \times 10 = 3.6 \ atm$.
140
MediumMCQ
$T(K)$ તાપમાને,વાયુમય મિશ્રણમાં $H_2$ અને $O_2$ રહેલા છે. મિશ્રણનું કુલ દબાણ $2 \ bar$ છે. $H_2$ નું આંશિક દબાણ $1.778 \ bar$ છે. મિશ્રણમાં $H_2$ ની વજન $(w/w)$ ટકાવારી કેટલી છે?
A
$66.67$
B
$33.33$
C
$80$
D
$20$

Solution

(B) આપેલ છે: કુલ દબાણ $P_{total} = 2 \ bar$,$H_2$ નું આંશિક દબાણ $(P_{H_2})$ = $1.778 \ bar$.
$O_2$ નું આંશિક દબાણ $(P_{O_2})$ = $P_{total} - P_{H_2} = 2 - 1.778 = 0.222 \ bar$.
ડાલ્ટનના નિયમ મુજબ,મોલ અંશ $(x)$ એ આંશિક દબાણના સમપ્રમાણમાં હોય છે: $x_{H_2} = \frac{P_{H_2}}{P_{total}} = \frac{1.778}{2} = 0.889$ અને $x_{O_2} = \frac{P_{O_2}}{P_{total}} = \frac{0.222}{2} = 0.111$.
મિશ્રણના $1 \ mole$ ધારીએ તો,$H_2$ ના મોલ $(n_{H_2})$ = $0.889 \ mol$ અને $O_2$ ના મોલ $(n_{O_2})$ = $0.111 \ mol$.
$H_2$ નું દળ = $n_{H_2} \times M_{H_2} = 0.889 \times 2 = 1.778 \ g$.
$O_2$ નું દળ = $n_{O_2} \times M_{O_2} = 0.111 \times 32 = 3.552 \ g$.
કુલ દળ = $1.778 + 3.552 = 5.33 \ g$.
$H_2$ ની વજન ટકાવારી = $(\frac{1.778}{5.33}) \times 100 \approx 33.33 \%$.
141
MediumMCQ
આયર્ન સલ્ફાઇડને હવામાં ગરમ કરતા $A$ મળે છે, જે સલ્ફરનો ઓક્સાઇડ છે. $A$ ને પાણીમાં ઓગાળતા એક એસિડ મળે છે. આ એસિડની બેઝિકતા કેટલી છે?
A
$2$
B
$3$
C
$1$
D
શૂન્ય

Solution

(A) પ્રશ્નની શરતો મુજબ:
$2Fe_2S_3 + 9O_2 \rightarrow 2Fe_2O_3 + 6SO_2$ $(A)$
$SO_2 + H_2O \rightarrow H_2SO_3$
બનતો એસિડ સલ્ફ્યુરસ એસિડ $(H_2SO_3)$ છે.
$H_2SO_3$ માં બે વિસ્થાપનીય હાઇડ્રોજન પરમાણુઓ હોવાથી, તેની બેઝિકતા $2$ છે.
142
MediumMCQ
$25 \ mL$ $0.1 \ N \ NaOH$ દ્રાવણ $12.5 \ mL$ $HCl$ દ્રાવણને તટસ્થ કરે છે. આવા $500 \ mL$ $HCl$ દ્રાવણને $0.1 \ N$ માં રૂપાંતરિત કરવા માટે જરૂરી પાણીનું પ્રમાણ કેટલું છે ($mL$ માં)?
A
$555$
B
$500$
C
$50$
D
$55.5$

Solution

(B) પગલું $1$: ટાઇટ્રેશન સૂત્ર $N_1 V_1 = N_2 V_2$ નો ઉપયોગ કરીને $HCl$ દ્રાવણની સાંદ્રતા શોધો.
આપેલ છે: $N_1 = 0.1 \ N$ $(NaOH)$, $V_1 = 25 \ mL$, $V_2 = 12.5 \ mL$ $(HCl)$.
$0.1 \times 25 = N_2 \times 12.5 \implies N_2 = \frac{2.5}{12.5} = 0.2 \ N$.
પગલું $2$: મંદન માટે ઉમેરવા પડતા પાણીનું કદ $N_1 V_1 = N_2 V_2$ નો ઉપયોગ કરીને શોધો.
પ્રારંભિક સ્થિતિ: $N_1 = 0.2 \ N$, $V_1 = 500 \ mL$.
અંતિમ સ્થિતિ: $N_2 = 0.1 \ N$, $V_2 = ?$.
$0.2 \times 500 = 0.1 \times V_2 \implies V_2 = 1000 \ mL$.
પગલું $3$: ઉમેરવા પડતા પાણીનું કદ શોધો.
પાણીનું કદ = $V_2 - V_1 = 1000 \ mL - 500 \ mL = 500 \ mL$.
143
EasyMCQ
સોડિયમ ઓક્સાઇડ $(Na_2O)$ અને કેલ્શિયમ ઓક્સાઇડ $(CaO)$ ના મિશ્રણને પાણીમાં ઓગાળવામાં આવે છે અને વધારાના કાર્બન ડાયોક્સાઇડ $(CO_2)$ વાયુ સાથે સંતૃપ્ત કરવામાં આવે છે. પરિણામી દ્રાવણ $......$ છે. તેમાં $.........$ હોય છે:
A
બેઝિક; $NaOH$ અને $Ca(OH)_2$
B
તટસ્થ; $Na_2CO_3$ અને $CaCO_3$
C
એસિડિક; $NaHCO_3$ અને $Ca(HCO_3)_2$
D
બેઝિક; $Na_2CO_3$ અને $CaCO_3$

Solution

(C) $1$. જ્યારે $Na_2O$ અને $CaO$ ને પાણીમાં ઓગાળવામાં આવે છે, ત્યારે તેઓ તેમના સંબંધિત હાઇડ્રોક્સાઇડ બનાવે છે: $Na_2O + H_2O \rightarrow 2NaOH$ અને $CaO + H_2O \rightarrow Ca(OH)_2$
$2$. જ્યારે આ દ્રાવણને વધારાના $CO_2$ સાથે સંતૃપ્ત કરવામાં આવે છે, ત્યારે હાઇડ્રોક્સાઇડ બાયકાર્બોનેટ બનાવવા માટે પ્રતિક્રિયા આપે છે: $NaOH + CO_2 \rightarrow NaHCO_3$ અને $Ca(OH)_2 + 2CO_2 \rightarrow Ca(HCO_3)_2$
$3$. $NaHCO_3$ અને $Ca(HCO_3)_2$ બંને પાણીમાં દ્રાવ્ય છે.
$4$. પરિણામી દ્રાવણમાં આ બાયકાર્બોનેટ હોય છે, જે વધારાના ઓગળેલા $CO_2$ (કાર્બોનિક એસિડ બનાવે છે) અને બાયકાર્બોનેટ ક્ષારોની પ્રકૃતિને કારણે દ્રાવણને થોડું એસિડિક બનાવે છે.
144
MediumMCQ
$118\%$ ઓલિયમના $100 \ g$ ને સંપૂર્ણપણે તટસ્થ કરવા માટે જરૂરી $NaOH$ ના મોલની ગણતરી કરો.
A
$2.4$
B
$1.2$
C
$4.8$
D
$8.4$

Solution

(A) ઓલિયમનું ટકાવારી લેબલિંગ $100 + x$ તરીકે વ્યાખ્યાયિત થયેલ છે, જ્યાં $x$ એ $100 \ g$ ઓલિયમમાં રહેલા તમામ $SO_3$ ને $H_2SO_4$ માં રૂપાંતરિત કરવા માટે જરૂરી પાણીનું દળ છે.
$118\%$ ઓલિયમ માટે, $x = 18 \ g$ $H_2O$.
પ્રક્રિયા: $SO_3 + H_2O \rightarrow H_2SO_4$.
$18 \ g$ $H_2O$ એટલે $1 \ mol$, જે $1 \ mol$ $SO_3$ $(80 \ g)$ સાથે પ્રક્રિયા કરે છે.
આમ, $100 \ g$ ઓલિયમમાં $80 \ g$ $SO_3$ અને $20 \ g$ $H_2SO_4$ છે.
$SO_3$ ના મોલ $= \frac{80 \ g}{80 \ g/mol} = 1 \ mol$.
$H_2SO_4$ ના મોલ $= \frac{20 \ g}{98 \ g/mol} \approx 0.204 \ mol$.
તટસ્થીકરણ પ્રક્રિયાઓ:
$SO_3 + 2NaOH \rightarrow Na_2SO_4 + H_2O$ ($1 \ mol$ $SO_3$ દીઠ $2 \ mol$ $NaOH$)
$H_2SO_4 + 2NaOH \rightarrow Na_2SO_4 + 2H_2O$ ($1 \ mol$ $H_2SO_4$ દીઠ $2 \ mol$ $NaOH$)
કુલ $NaOH$ મોલ $= 2(1) + 2(0.204) = 2.408 \ mol \approx 2.4 \ mol$.
145
EasyMCQ
$NaOH$ અને $Na_2SO_4$ ના $100 \ g$ મિશ્રણને $100 \ mL$ $0.5 \ M \ H_2SO_4$ દ્વારા તટસ્થ કરવામાં આવે છે. મિશ્રણમાં હાજર $Na_2SO_4$ નું પ્રમાણ કેટલું છે ($g$ માં)?
A
$82$
B
$96$
C
$88$
D
$92$

Solution

(B) તટસ્થીકરણની પ્રક્રિયા:
$2NaOH + H_2SO_4 \longrightarrow Na_2SO_4 + 2H_2O$
$Na_2SO_4$ તટસ્થ હોવાથી, માત્ર $NaOH$ એ $H_2SO_4$ સાથે પ્રક્રિયા કરશે.
$H_2SO_4$ ના મિલિમોલ = $100 \ mL \times 0.5 \ M = 50 \ mmol$.
સ્ટોઇકિયોમેટ્રી મુજબ, $1 \ mol$ $H_2SO_4$ એ $2 \ mol$ $NaOH$ સાથે પ્રક્રિયા કરે છે.
તેથી, $NaOH$ ના મોલ = $2 \times 50 \ mmol = 100 \ mmol = 0.1 \ mol$.
$NaOH$ નું દળ = $0.1 \ mol \times 40 \ g/mol = 4 \ g$.
$Na_2SO_4$ નું દળ = $\text{કુલ દળ} - NaOH \text{નું દળ} = 100 \ g - 4 \ g = 96 \ g$.
146
EasyMCQ
$50 \ mL$ $H_2SO_4$ દ્રાવણની મોલારિટી $10.0 \ M$ છે. જો દ્રાવણની ઘનતા $1.4 \ g/cc$ હોય, તો તેની મોલાલિટી ગણો.
A
$7.14$
B
$23.8$
C
$10$
D
$0.5$

Solution

(B) આપેલ છે, $H_2SO_4$ દ્રાવણની મોલારિટી $= 10.0 \ M$.
કદ $(V) = 50 \ mL$.
દ્રાવણની ઘનતા $(d) = 1.4 \ g/cc$.
મોલારિટી $10 \ M$ નો અર્થ છે કે $1000 \ mL$ દ્રાવણમાં $10 \ mol$ $H_2SO_4$ હાજર છે.
$H_2SO_4$ નું મોલર દળ $(M_B) = 98 \ g/mol$.
$1000 \ mL$ માં $H_2SO_4$ નું દળ $= 10 \ mol \times 98 \ g/mol = 980 \ g$.
$50 \ mL$ માં $H_2SO_4$ નું દળ $= (980 \ g / 1000 \ mL) \times 50 \ mL = 49 \ g$.
દ્રાવણનું દળ $= d \times V = 1.4 \ g/cc \times 50 \ mL = 70 \ g$.
દ્રાવકનું દળ $(w_A) = \text{દ્રાવણનું દળ} - \text{દ્રાવ્યનું દળ} = 70 \ g - 49 \ g = 21 \ g$.
મોલાલિટી $(m) = \frac{\text{દ્રાવ્યના મોલ}}{\text{દ્રાવકનું દળ (kg માં)}} = \frac{49 \ g / 98 \ g/mol}{21 \ g / 1000 \ g/kg} = 0.5 \ mol \times (1000 / 21) \ kg^{-1} \approx 23.8 \ m$.
147
MediumMCQ
$25^{\circ} C$ તાપમાને એક ખાલી પાત્રમાં $CH_{4}$ અને $H_{2}$ ના સમાન વજન મિશ્ર કરવામાં આવે છે. $H_{2}$ દ્વારા લાગતા કુલ દબાણનો અંશ કેટલો છે?
A
$1 / 9$
B
$1 / 2$
C
$8 / 9$
D
$16 / 17$

Solution

(C) ધારો કે દરેક વાયુનું વજન $x \ g$ છે.
$CH_{4}$ ના મોલની સંખ્યા = $\frac{x}{16} \ mol$.
$H_{2}$ ના મોલની સંખ્યા = $\frac{x}{2} \ mol$.
કુલ મોલ = $\frac{x}{16} + \frac{x}{2} = \frac{9x}{16} \ mol$.
$H_{2}$ નો મોલ અંશ $X_{H_{2}} = \frac{n_{H_{2}}}{n_{total}} = \frac{x/2}{9x/16} = \frac{8}{9}$.
ડાલ્ટનના નિયમ મુજબ, આંશિક દબાણ એ મોલ અંશના સમપ્રમાણમાં હોય છે.
તેથી, $H_{2}$ દ્વારા લાગતા કુલ દબાણનો અંશ = $\frac{8}{9}$.

Some Basic Concepts of Chemistry — Mix Examples of Some Basic Concept of Chemistry · Frequently Asked Questions

1Are these Some Basic Concepts of Chemistry questions useful for JEE and NEET?

Yes. All questions in this section are mapped to JEE Main and NEET exam patterns. Previous year questions from JEE Main, NEET, GUJCET and state-level exams are included with full solutions.

2Can I switch to Hindi or Gujarati for these questions?

Yes. Use the language tabs in the hero section or the sidebar to view the same questions and solutions in English, Hindi or Gujarati.

3How do I generate a question paper from this subtopic?

Use the Vedclass Exam Paper Generator — select the chapter and subtopic, set difficulty, and generate Sets A, B, C, D automatically. First 3 chapters of every subject are free.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D papers from this chapter in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo
For Teachers & Institutes

Generate a Some Basic Concepts of Chemistry Exam Paper in 2 Minutes

Select subtopic & difficulty — Sets A, B, C, D auto-generated with No Repeat logic.

First 3 chapters of every subject are free — no payment required.