Multiple alleles Questions in Gujarati

(B) $Nicotiana$ માં સ્વ-વંધ્યત્વ (જેને સ્વ-અસંગતતા પણ કહેવાય છે) સૌપ્રથમ $1925$ માં $E.M. East$ દ્વારા નોંધવામાં આવ્યું હતું.
આ ઘટના એક જ જનીન સ્થાન (locus) પર આવેલા બહુવિકલ્પી જનીનો (multiple alleles) ની શ્રેણી દ્વારા નિયંત્રિત થાય છે,જેને ઘણીવાર $S$-locus તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
આ જનીનો સ્વ-ફલન અટકાવે છે,જેનાથી પર-પરાગનયનને પ્રોત્સાહન મળે છે અને વસ્તીમાં આનુવંશિક વિવિધતામાં વધારો થાય છે.

(A) એલીલ્સ એ એક જ જનીનના સહેજ અલગ સ્વરૂપો છે. તેઓ સમાન રંગસૂત્રો પર સમાન સ્થાન (locus) ધરાવે છે અને ચોક્કસ લક્ષણની અભિવ્યક્તિને નિયંત્રિત કરે છે (દા.ત.,વટાણાના છોડમાં ઊંચાઈ કે નીચાઈ). તેથી,તેમને ચોક્કસ લક્ષણનું નિયંત્રણ કરતા જનીનોની જોડી તરીકે વ્યાખ્યાયિત કરવામાં આવે છે.

(D) એક જનીનના વિવિધ સ્વરૂપો જે સમાન રંગસૂત્રો પર સમાન સ્થાન (locus) ધરાવે છે,તેને વૈકલ્પિક કારકો (Alleles) કહેવામાં આવે છે.
ઉદાહરણ તરીકે,વટાણાના છોડમાં,ઊંચાઈ માટેના જનીન બે સ્વરૂપો ધરાવે છે: એક ઊંચાપણા માટે $(T)$ અને એક નીચાપણા માટે $(t)$.
આ બે સ્વરૂપો ($T$ અને $t$) એ એક જ જનીનના વૈકલ્પિક કારકો છે.

(A) મનુષ્યમાં $ABO$ રુધિરજૂથ પદ્ધતિનું નિયંત્રણ $I$ જનીન દ્વારા થાય છે. આ જનીન ત્રણ વૈકલ્પિક કારકો (alleles) ધરાવે છે: $I^A$,$I^B$ અને $i$.
જ્યારે વસ્તીમાં એક જ જનીન સ્થાન માટે બે કરતાં વધુ વૈકલ્પિક કારકો હાજર હોય,ત્યારે આ ઘટનાને બહુવૈકલ્પિક કારકો (multiple allelism) તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
આ ત્રણ વૈકલ્પિક કારકોના વિવિધ સંયોજનોને પરિણામે ચાર અલગ-અલગ સ્વરૂપ પ્રકારો (phenotypes) જોવા મળે છે: રુધિરજૂથ $A, B, AB$ અને $O$.

(C) માનવ $ABO$ રુધિર જૂથ પ્રણાલી જનીન $I$ દ્વારા નિયંત્રિત થાય છે. જનીન $I$ ના ત્રણ કારકો (alleles) છે: $I^A$,$I^B$ અને $i$ (અથવા $I^O$).
રુધિર જૂથ $A$ માટે,વ્યક્તિ સમયુગ્મી $(I^A I^A)$ અથવા વિષમયુગ્મી ($I^A i$ અથવા $I^A I^O$) હોઈ શકે છે.
તેથી,રુધિર જૂથ $A$ માટે શક્ય જનીન પ્રકારો $I^A I^A$ અથવા $I^A I^O$ છે.

(D) માનવ $ABO$ રુધિર જૂથ પદ્ધતિ જનીન $I$ દ્વારા નિયંત્રિત થાય છે. જનીન $I$ ના ત્રણ વિકલ્પી કારકો (alleles) છે: $I^A$,$I^B$ અને $i$.
- $I^A$ અને $I^B$ કારકો સહપ્રભાવી છે,જ્યારે $i$ પ્રચ્છન્ન છે.
- જે વ્યક્તિનું રુધિર જૂથ $B$ હોય,તેનો જનીન પ્રકાર $I^B I^B$ (સમયુગ્મી) અથવા $I^B i$ (વિષમયુગ્મી) હોઈ શકે છે,કારણ કે $I^B$ કારક એ $i$ કારક પર પ્રભાવી છે.

(C) રુધિરજૂથ $O$ એ $I^O I^O$ જનીન પ્રકાર દ્વારા દર્શાવવામાં આવે છે.
બાળક દરેક પિતૃ પાસેથી એક જનીન (allele) મેળવે છે,તેથી બાળકે પિતા પાસેથી એક $I^O$ જનીન અને માતા પાસેથી એક $I^O$ જનીન મેળવ્યું હોવું જોઈએ.
પિતાનું રુધિરજૂથ $B$ હોવાથી,તેમના સંભવિત જનીન પ્રકારો $I^B I^B$ (સમયુગ્મી) અથવા $I^B I^O$ (વિષમયુગ્મી) છે.
બાળકને $O$ રુધિરજૂથ મેળવવા માટે પિતાએ $I^O$ જનીન આપવું જરૂરી છે,તેથી પિતાનું જનીન પ્રકાર $I^B I^O$ હોવું જોઈએ.

(D) $O$ રુધિરજૂથ ધરાવતી વ્યક્તિનું જનીન પ્રકાર $ii$ (પ્રચ્છન્ન) હોય છે.
$AB$ રુધિરજૂથ ધરાવતી વ્યક્તિનું જનીન પ્રકાર $I^A I^B$ (સહપ્રભાવી) હોય છે.
જ્યારે આ માતા-પિતા વચ્ચે સંકરણ થાય છે,ત્યારે સંભવિત સંતતિના જનીન પ્રકારો $I^A i$ ($A$ રુધિરજૂથ) અને $I^B i$ ($B$ રુધિરજૂથ) હોય છે.
કારણ કે $O$ રુધિરજૂથ ધરાવતા પિતૃમાં $I^A$ અને $I^B$ બંને જનીનોનો અભાવ હોય છે,તેઓ આ જનીનો સંતતિમાં વહન કરી શકતા નથી.
તેથી,બાળકમાં $AB$ રુધિરજૂથ હોવું અશક્ય છે,કારણ કે બાળકે દરેક પિતૃ પાસેથી એક જનીન મેળવવું આવશ્યક છે.

(D) મનુષ્યમાં $ABO$ રુધિરજૂથનું આનુવંશિકતા $I$ જનીન દ્વારા નિયંત્રિત થાય છે. $I$ જનીનના ત્રણ વિકલ્પી કારકો (alleles) છે: $I^A$,$I^B$ અને $i$.
જો એક પિતૃનું રુધિરજૂથ $A$ (જનીન પ્રકાર $I^A I^A$ અથવા $I^A i$) હોય અને બીજા પિતૃનું રુધિરજૂથ $B$ (જનીન પ્રકાર $I^B I^B$ અથવા $I^B i$) હોય,તો સંતતિ આ કારકોના વિવિધ સંયોજનો વારસામાં મેળવી શકે છે.
જો બંને પિતૃઓ વિષમયુગ્મી (જનીન પ્રકાર $I^A i$ અને $I^B i$) હોય,તો સંતતિ માટે શક્ય જનીન પ્રકારો $I^A I^B$ (રુધિરજૂથ $AB$),$I^A i$ (રુધિરજૂથ $A$),$I^B i$ (રુધિરજૂથ $B$) અને $ii$ (રુધિરજૂથ $O$) છે.
તેથી,સંતતિમાં ચારમાંથી કોઈપણ રુધિરજૂથ હોઈ શકે છે: $A, B, AB$ અથવા $O$.

(C) પિતાનું રુધિરજૂથ $B$ છે અને માતાનું $A$ છે. બાળકનું રુધિરજૂથ $B$ હોવા માટે,પિતા વિષમયુગ્મી $(I^B I^O)$ અને માતા વિષમયુગ્મી $(I^A I^O)$ હોવા જોઈએ.
પ્યુનેટ સ્ક્વેર મુજબ:
- પિતાના જન્યુઓ: $I^B, I^O$
- માતાના જન્યુઓ: $I^A, I^O$
- બાળકોના સંભવિત જનીન બંધારણ: $I^A I^B$ $(AB)$,$I^A I^O$ $(A)$,$I^B I^O$ $(B)$,$I^O I^O$ $(O)$.
બાળકનું રુધિરજૂથ $B$ હોવાથી,તેનું જનીન બંધારણ $I^B I^O$ હશે.

(A) કોઈપણ સજીવના બે સમાનધર્મી રંગસૂત્રો પર એક જ સ્થાન (locus) પર આવેલા બે મેન્ડેલિયન કારકો જે કોઈ લક્ષણની અભિવ્યક્તિનું નિયંત્રણ કરે છે,તેને એલીલ્સ અથવા એલીલોમોર્ફ્સ કહેવામાં આવે છે. જનીનના આવા વિરોધાભાસી સ્વરૂપોની જોડીને એલીલોમોર્ફ્સ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.

(B) $AB$ રુધિરજૂથ ધરાવતા પુરુષનું જનીન પ્રકાર $I^A I^B$ છે,અને $O$ રુધિરજૂથ ધરાવતી સ્ત્રીનું જનીન પ્રકાર $ii$ છે.
જ્યારે આ વ્યક્તિઓ વચ્ચે સંકરણ થાય છે,ત્યારે સંતતિ માટે શક્ય જનીન પ્રકારો $I^A i$ (રુધિરજૂથ $A$) અને $I^B i$ (રુધિરજૂથ $B$) છે.
આમ,બાળકોનું રુધિરજૂથ કાં તો $A$ અથવા $B$ હશે.
કારણ કે $A$ કે $B$ રુધિરજૂથ માતા-પિતા ($AB$ અને $O$) સાથે મળતા આવતા નથી,તેથી બાળકોનું રુધિરજૂથ બંને માતા-પિતા કરતા અલગ છે.

(C) વૈકલ્પિક કારકો (Multiple alleles) એટલે એક જ જનીનના ત્રણ કે તેથી વધુ વૈકલ્પિક સ્વરૂપો જે વસ્તીમાં ચોક્કસ રંગસૂત્ર પર સમાન સ્થાન (locus) રોકે છે.
તેઓ સમાન સ્થાન પર આવેલા હોવાથી,તેઓ એક જ જનીનની વિવિધ અવસ્થાઓ દર્શાવે છે અને તેમની વચ્ચે વ્યતિકરણ (crossing over) થતું નથી.

(D) $AB$ રુધિરજૂથ ધરાવતી માતાનું જનીન પ્રકાર $I^A I^B$ છે.
$O$ રુધિરજૂથ ધરાવતા પિતાનું જનીન પ્રકાર $ii$ છે.
જ્યારે આ જનીન પ્રકારો વચ્ચે સંકરણ કરવામાં આવે:
$I^A I^B \times ii$
માતા તરફથી મળતા જન્યુઓ $I^A$ અને $I^B$ છે.
પિતા તરફથી મળતા જન્યુઓ $i$ અને $i$ છે.
પરિણામે મળતી સંતતિના જનીન પ્રકારો $I^A i$ (રુધિરજૂથ $A$) અને $I^B i$ (રુધિરજૂથ $B$) હશે.
તેથી,બાળકના સંભવિત રુધિરજૂથ $A$ અને $B$ છે.

(C) મલ્ટીપલ એલીલ તંત્રમાં,જોકે વસ્તીમાં કોઈ ચોક્કસ જનીન માટે બેથી વધુ એલીલ હોઈ શકે છે (દા.ત.,મનુષ્યમાં $ABO$ રુધિરજૂથ),વ્યક્તિ દ્વિતીય (diploid) હોય છે અને તેના દૈહિક કોષોમાં તે જનીન માટે માત્ર બે જ એલીલ ધરાવે છે.
જોકે,જન્યુજનન (gametogenesis) પ્રક્રિયા દરમિયાન,અર્ધીકરણ (meiosis) થાય છે,જેના પરિણામે એલીલનું વિશ્લેષણ (segregation) થાય છે.
પરિણામે,દરેક જન્યુને આપેલ જનીન માટે માત્ર એક જ એલીલ પ્રાપ્ત થાય છે.
તેથી,વસ્તીમાં હાજર એલીલની સંખ્યા ગમે તે હોય,એક જન્યુ હંમેશા માત્ર એક જ એલીલ ધરાવશે.

(A) મનુષ્યમાં $ABO$ રુધિરજૂથ પદ્ધતિ એ બહુવૈકલ્પિક કારકો (multiple alleles) નું ઉદાહરણ છે.
અહીં ત્રણ એલીલ્સ છે: $I^A$,$I^B$ અને $i$.
- $I^A$ અને $I^B$ સહપ્રભાવી છે,જ્યારે $i$ એ બંનેની સાપેક્ષમાં પ્રચ્છન્ન છે.
શક્ય જનીન પ્રકારો: $I^A I^A$,$I^A i$,$I^B I^B$,$I^B i$,$I^A I^B$ અને $ii$.
તેના અનુરૂપ સ્વરૂપ પ્રકારો નીચે મુજબ છે:
$1$. $I^A I^A$ અને $I^A i$ રુધિરજૂથ $A$ આપે છે.
$2$. $I^B I^B$ અને $I^B i$ રુધિરજૂથ $B$ આપે છે.
$3$. $I^A I^B$ રુધિરજૂથ $AB$ આપે છે.
$4$. $ii$ રુધિરજૂથ $O$ આપે છે.
આમ,કુલ $4$ સ્વરૂપ પ્રકારો $(A, B, AB, O)$ જોવા મળે છે.

(B) રુધિર જૂથ માટે જનીન પ્રકાર $I^A I^A$ અથવા $I^A i$ હોઈ શકે છે. $AB$ રુધિર જૂથ માટે જનીન પ્રકાર $I^A I^B$ હોય છે.
કિસ્સો $1$: જો $A$ રુધિર જૂથ ધરાવતા પિતૃ સમયુગ્મી $(I^A I^A)$ હોય:
સંકરણ: $I^A I^A \times I^A I^B$
સંતતિના જનીન પ્રકાર: $I^A I^A$ ($A$ રુધિર જૂથ),$I^A I^B$ ($AB$ રુધિર જૂથ).
કિસ્સો $2$: જો $A$ રુધિર જૂથ ધરાવતા પિતૃ વિષમયુગ્મી $(I^A i)$ હોય:
સંકરણ: $I^A i \times I^A I^B$
સંતતિના જનીન પ્રકાર: $I^A I^A$ ($A$ રુધિર જૂથ),$I^A I^B$ ($AB$ રુધિર જૂથ),$I^A i$ ($A$ રુધિર જૂથ),$I^B i$ ($B$ રુધિર જૂથ).
બંને કિસ્સાઓને જોડતા,શક્ય રુધિર જૂથો $A, B$ અને $AB$ છે.

(C) રુધિરજૂથ '$A$' માટે જનીન પ્રકાર $I^AI^A$ અથવા $I^Ai$ હોઈ શકે છે અને રુધિરજૂથ '$B$' માટે $I^BI^B$ અથવા $I^Bi$ હોઈ શકે છે.
જો પિતા $I^Ai$ (વિષમયુગ્મી) અને માતા $I^BI^B$ (સમયુગ્મી) હોય,તો સંતતિમાં $I^AI^B$ ($AB$ રુધિરજૂથ) અને $I^Bi$ ($B$ રુધિરજૂથ) પ્રાપ્ત થાય છે,જેમાં $AB$ રુધિરજૂથની સંભાવના $50\%$ હોય છે.
તે જ રીતે,જો પિતા $I^AI^A$ (સમયુગ્મી) અને માતા $I^Bi$ (વિષમયુગ્મી) હોય,તો સંતતિમાં $I^AI^B$ ($AB$ રુધિરજૂથ) અને $I^Ai$ ($A$ રુધિરજૂથ) પ્રાપ્ત થાય છે,જેમાં પણ $AB$ રુધિરજૂથની સંભાવના $50\%$ હોય છે.
આમ,$AB$ રુધિરજૂથની $50\%$ સંભાવના ત્યારે જ પ્રાપ્ત થાય છે જ્યારે માતા-પિતામાંથી કોઈ એક વિષમયુગ્મી હોય અને બીજો સમયુગ્મી હોય.

(B) મનુષ્યમાં $ABO$ રુધિરજૂથનું નિયંત્રણ ત્રણ વૈકલ્પિક કારકો દ્વારા થાય છે: $I^A$,$I^B$ અને $i$.
આ ત્રણ વૈકલ્પિક કારકો નીચે મુજબના જનીન પ્રકારો બનાવે છે: $I^A I^A$,$I^A i$,$I^B I^B$,$I^B i$,$I^A I^B$ અને $ii$. આમ,કુલ $6$ શક્ય જનીન પ્રકારો છે.
તેના દ્વારા મળતા સ્વરૂપ પ્રકારો $A$,$B$,$AB$ અને $O$ છે. આમ,કુલ $4$ શક્ય સ્વરૂપ પ્રકારો છે.
તેથી,જનીન પ્રકારોની સંખ્યા $6$ છે અને સ્વરૂપ પ્રકારોની સંખ્યા $4$ છે.

(C) મલ્ટીપલ એલીલ્સ એટલે કે જનીનનાં બે કરતાં વધુ વૈકલ્પિક સ્વરૂપો જે સમજાત રંગસૂત્રની જોડ પર એક જ સ્થાન (locus) રોકે છે.
વ્યક્તિ દ્વિતીય (diploid) હોવાથી,તે એક સમયે માત્ર બે જ એલીલ્સ ધરાવી શકે છે,પરંતુ વસ્તીમાં કોઈ ચોક્કસ લક્ષણ માટે બે કરતાં વધુ એલીલ્સ અસ્તિત્વ ધરાવી શકે છે.
આનું ઉદાહરણ મનુષ્યમાં $ABO$ રુધિરજૂથ પદ્ધતિ છે,જે $I$ જનીન દ્વારા નિયંત્રિત થાય છે.

(B) મનુષ્યમાં $ABO$ રુધિર જૂથનું નિયંત્રણ જનીન $I$ દ્વારા થાય છે. જનીન $I$ ના ત્રણ એલીલ હોય છે: $I^A$,$I^B$ અને $i$.
$I^A$ અને $I^B$ શર્કરાના થોડા અલગ સ્વરૂપો ઉત્પન્ન કરે છે,જ્યારે એલીલ $i$ કોઈ શર્કરા ઉત્પન્ન કરતું નથી.
એલીલ $I^A$ અને $I^B$ એ $i$ પર સંપૂર્ણ પ્રભાવી છે,એટલે કે જ્યારે $I^A$ અને $i$ હાજર હોય,ત્યારે માત્ર $I^A$ જ અભિવ્યક્ત થાય છે. જોકે,જ્યારે $I^A$ અને $I^B$ સાથે હાજર હોય,ત્યારે સહપ્રભાવિતાને કારણે બંને પોતાની અભિવ્યક્તિ દર્શાવે છે.
આમ,રુધિર જૂથોનું નિયંત્રણ $3$ એલીલ દ્વારા થાય છે જેમાં $I^A$ અને $I^B$ સહપ્રભાવિતા દર્શાવે છે અને $i$ પર પ્રભાવી છે.

(D) સમયુગ્મી રંગસૂત્રો પર સમાન સ્થાન (locus) ધરાવતા અને સમાન લક્ષણનું નિયંત્રણ કરતા જનીનોને $Alleles$ (વૈકલ્પિક કારકો) કહેવામાં આવે છે.
આ એક જ જનીનના થોડા અલગ સ્વરૂપો છે જે ઉત્પરિવર્તન દ્વારા ઉદ્ભવે છે અને રંગસૂત્ર પર સમાન સ્થાને જોવા મળે છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $D$ છે.

(D) $ABO$ રુધિરજૂથનું આનુવંશિકતા $I$ જનીન દ્વારા નિયંત્રિત થાય છે. $I$ જનીન ત્રણ કારકો (alleles) ધરાવે છે: $I^A$,$I^B$ અને $i$.
જો માતાનું રુધિરજૂથ $B$ હોય,તો તેનું જનીન પ્રકાર $I^B I^B$ અથવા $I^B i$ હોઈ શકે છે.
જો પિતાનું રુધિરજૂથ $A$ હોય,તો તેમનું જનીન પ્રકાર $I^A I^A$ અથવા $I^A i$ હોઈ શકે છે.
વિષમયુગ્મી સ્થિતિ ($I^B i$ અને $I^A i$) ધ્યાનમાં લેતા,સંકરણ $I^A i \times I^B i$ થાય છે.
સંતતિના સંભવિત જનીન પ્રકારો $I^A I^B$ $(AB)$,$I^A i$ $(A)$,$I^B i$ $(B)$ અને $ii$ $(O)$ છે.
તેથી,સંતતિમાં ચારેય રુધિરજૂથ $(A, B, AB, O)$ હોવાની શક્યતા છે.

(A) મલ્ટિપલ એલીલ એટલે વસ્તીમાં એક જ જનીન સ્થાન પર બે કરતાં વધુ વૈકલ્પિક સ્વરૂપોની હાજરી.
મનુષ્યમાં $ABO$ રુધિરજૂથના કિસ્સામાં,જનીન $I$ ત્રણ વૈકલ્પિક સ્વરૂપોમાં અસ્તિત્વ ધરાવે છે: $I^A$,$I^B$ અને $i$.
કોઈપણ વ્યક્તિ એક સમયે આમાંથી માત્ર બે જ એલીલ ધરાવી શકે છે,પરંતુ વસ્તીમાં ત્રણ એલીલ હોવાથી,તે મલ્ટિપલ એલીલનું ઉત્તમ ઉદાહરણ છે.
વટાણામાં સ્ટાર્ચની કણિકાઓનું કદ એ પ્લીઓટ્રોપીનું ઉદાહરણ છે અને બીજનો આકાર એ પ્રભુતાનું ઉદાહરણ છે.

(B) મનુષ્યમાં $ABO$ રુધિરજૂથનું નિયંત્રણ $I$ જનીન દ્વારા થાય છે. $I$ જનીન ત્રણ વૈકલ્પિક કારકો (alleles) ધરાવે છે: $I^A$,$I^B$ અને $i$.
જ્યારે વસ્તીમાં એક જ જનીન માટે બે કરતાં વધુ વૈકલ્પિક કારકો હાજર હોય,ત્યારે આ ઘટનાને બહુવૈકલ્પિક કારકો (multiple alleles) કહેવામાં આવે છે.
જોકે એક વ્યક્તિમાં આમાંથી માત્ર બે જ વૈકલ્પિક કારકો હોય છે,પરંતુ વસ્તીમાં ત્રણ અલગ-અલગ વૈકલ્પિક કારકોની હાજરી તેને બહુવૈકલ્પિક કારકોનું ઉત્તમ ઉદાહરણ બનાવે છે.

(D) રુધિરજૂથને જનીન પ્રકાર $I^A I^A$ (સમયુગ્મી) અથવા $I^A i$ (વિષમયુગ્મી) દ્વારા દર્શાવી શકાય છે. $AB$ રુધિરજૂથને જનીન પ્રકાર $I^A I^B$ દ્વારા દર્શાવવામાં આવે છે.
જો પુરુષ સમયુગ્મી $(I^A I^A)$ હોય,તો સંકરણ $I^A I^A \times I^A I^B$ થાય,જેના પરિણામે $I^A I^A$ ($A$ જૂથ) અને $I^A I^B$ ($AB$ જૂથ) જનીન પ્રકાર ધરાવતી સંતતિ મળે.
જો પુરુષ વિષમયુગ્મી $(I^A i)$ હોય,તો સંકરણ $I^A i \times I^A I^B$ થાય,જેના પરિણામે $I^A I^A$ ($A$ જૂથ),$I^A I^B$ ($AB$ જૂથ),$I^A i$ ($A$ જૂથ) અને $I^B i$ ($B$ જૂથ) જનીન પ્રકાર ધરાવતી સંતતિ મળે.
$B$ રુધિરજૂથ $(I^B i)$ ધરાવતી સંતતિની હાજરી એ સાબિત કરે છે કે પિતાએ $i$ જનીન આપ્યું હોવું જોઈએ,જેનો અર્થ છે કે તે વિષમયુગ્મી $(I^A i)$ છે.

(D) માનવ રુધિર જૂથોનું આનુવંશિકતા $I$ જનીન દ્વારા નિયંત્રિત થાય છે,જેના ત્રણ વિકલ્પી કારકો (alleles) છે: $I^A$,$I^B$ અને $i$.
જો પિતૃઓ તેમના સંબંધિત રુધિર જૂથો માટે વિષમયુગ્મી (heterozygous) હોય (એટલે કે $I^A i$ અને $I^B i$),તો સંતતિ માટેના સંભવિત જનીન પ્રકારો પ્યુનેટ સ્ક્વેર દ્વારા નીચે મુજબ મળે છે:
$I^A i \times I^B i \rightarrow I^A I^B$ (રુધિર જૂથ $AB$),$I^A i$ (રુધિર જૂથ $A$),$I^B i$ (રુધિર જૂથ $B$),અને $ii$ (રુધિર જૂથ $O$).
તેથી,સંતતિ ચારમાંથી કોઈપણ રુધિર જૂથ ધરાવી શકે છે: $A, B, AB$ અથવા $O$.

(A) માતાનું રુધિરજૂથ '$A$' હોય તો તેનું જનીન પ્રકાર $I^A I^A$ અથવા $I^A i$ હોઈ શકે છે.
પિતાનું રુધિરજૂથ '$AB$' હોય તો તેનું જનીન પ્રકાર $I^A I^B$ હોય છે.
કિસ્સો $1$: જો માતા $I^A I^A$ હોય,તો સંકરણ $I^A I^A \times I^A I^B$ થાય. સંતતિના જનીન પ્રકાર $I^A I^A$ (રુધિરજૂથ '$A$') અને $I^A I^B$ (રુધિરજૂથ '$AB$') મળે.
કિસ્સો $2$: જો માતા $I^A i$ હોય,તો સંકરણ $I^A i \times I^A I^B$ થાય. સંતતિના જનીન પ્રકાર $I^A I^A$ (રુધિરજૂથ '$A$'),$I^A I^B$ (રુધિરજૂથ '$AB$'),$I^A i$ (રુધિરજૂથ '$A$') અને $I^B i$ (રુધિરજૂથ '$B$') મળે.
બંને કિસ્સાઓને ધ્યાનમાં લેતા,બાળકોના સંભવિત રુધિરજૂથો '$A$','$B$' અને '$AB$' છે.

(B) $I^AI^B$ અને $I^Ai$ જનીન પ્રકાર ધરાવતા માતા-પિતા વચ્ચેના સંકરણથી નીચે મુજબના સંતતિના જનીન પ્રકારો મળે છે:

$I^A I^A$	જનીન પ્રકાર $I^A I^A$ (સ્વરૂપ પ્રકાર $A$)
$I^A i$	જનીન પ્રકાર $I^A i$ (સ્વરૂપ પ્રકાર $A$)
$I^A I^B$	જનીન પ્રકાર $I^A I^B$ (સ્વરૂપ પ્રકાર $AB$)
$I^B i$	જનીન પ્રકાર $I^B i$ (સ્વરૂપ પ્રકાર $B$)

ઉપર દર્શાવ્યા મુજબ,કુલ $4$ અલગ-અલગ જનીન પ્રકારો $(I^AI^A, I^Ai, I^AI^B, I^Bi)$ અને $3$ અલગ-અલગ સ્વરૂપ પ્રકારો $(A, AB, B)$ બાળકોમાં શક્ય છે.

(A) : જનીનો એ આનુવંશિકતાના એકમો છે અને તેમાં સજીવમાં ચોક્કસ લક્ષણ વ્યક્ત કરવા માટે જરૂરી માહિતી હોય છે.
એક જ જનીનના વૈકલ્પિક સ્વરૂપો જે વિરોધાભાસી લક્ષણોની જોડી માટે સંકેત આપે છે તેને એલીલ્સ (વૈકલ્પિક કારકો) કહેવામાં આવે છે.
ઉદાહરણ તરીકે,વટાણાના છોડની ઊંચાઈ બે એલીલ્સ દ્વારા નક્કી થાય છે (ઊંચા અને નીચા).

(A) બહુવિકલ્પી કારકો (Multiple alleles) એટલે જનીનના બે કરતાં વધુ વૈકલ્પિક સ્વરૂપોનું અસ્તિત્વ,જે સમજાત રંગસૂત્રના એક જ સ્થાન (locus) પર આવેલા હોય છે. વ્યક્તિગત સજીવ કોઈ ચોક્કસ લક્ષણ માટે માત્ર બે જ કારકો ધરાવી શકે છે (દરેક સમજાત રંગસૂત્ર પર એક),તેથી બહુવિકલ્પી કારકો માત્ર વસ્તીના સ્તરે જ અવલોકિત કરી શકાય છે. તેથી,તેઓ હંમેશા રંગસૂત્રના એક જ સ્થાન પર હાજર હોય છે.

(A) પુરુષનું રુધિરજૂથ $A$ છે,તેથી તેનું જનીન પ્રકાર $I^AI^A$ અથવા $I^AI^O$ હોઈ શકે છે.
સ્ત્રીનું રુધિરજૂથ $B$ છે,તેથી તેનો જનીન પ્રકાર $I^BI^B$ અથવા $I^BI^O$ હોઈ શકે છે.
જો આપણે બંને પિતૃઓ માટે વિષમયુગ્મી સ્થિતિ $(I^AI^O \times I^BI^O)$ ધ્યાનમાં લઈએ,તો સંતાનો માટે શક્ય સંયોજનો નીચે મુજબ છે:
$1. I^AI^B$ (રુધિરજૂથ $AB$)
$2. I^AI^O$ (રુધિરજૂથ $A$)
$3. I^BI^O$ (રુધિરજૂથ $B$)
$4. I^OI^O$ (રુધિરજૂથ $O$)
તેથી,તેમના સંતાનોમાં ચારેય રુધિરજૂથો ($A, B, AB,$ અને $O$) શક્ય છે.

(C) : $ABO$ રુધિરજૂથ પ્રણાલીમાં જનીન $I$ ના ત્રણ વિકલ્પી કારકો $I^A, I^B$ અને $i$ છ અલગ-અલગ જનીન પ્રકારો અને ચાર અલગ-અલગ સ્વરૂપ પ્રકારો ઉત્પન્ન કરી શકે છે, જે નીચે મુજબ છે:

જનીન પ્રકારો	સ્વરૂપ પ્રકારો
$I^AI^A, I^Ai$	રુધિરજૂથ $A$
$I^BI^B, I^Bi$	રુધિરજૂથ $B$
$I^AI^B$	રુધિરજૂથ $AB$
$ii$	રુધિરજૂથ $O$

આમ, કુલ ચાર અલગ-અલગ સ્વરૂપ પ્રકારો જોવા મળે છે: $A, B, AB$ અને $O$.

(C) : $ABO$ રુધિરજૂથ પ્રણાલીમાં જનીન $I$ ના ત્રણ એલીલ્સ $I^A, I^B$ અને $i$ છ અલગ-અલગ જનીન પ્રકારો અને ચાર અલગ-અલગ સ્વરૂપ પ્રકારો ઉત્પન્ન કરી શકે છે,જે નીચે મુજબ છે:

જનીન પ્રકારો	સ્વરૂપ પ્રકારો
$I^AI^A, I^Ai$	રુધિરજૂથ $A$
$I^BI^B, I^Bi$	રુધિરજૂથ $B$
$I^AI^B$	રુધિરજૂથ $AB$
$ii$	રુધિરજૂથ $O$

આમ,કુલ ચાર સ્વરૂપ પ્રકારો શક્ય છે: $A, B, AB$ અને $O$.

(B) મનુષ્યમાં $ABO$ રુધિરજૂથ પદ્ધતિ જનીન $I$ દ્વારા નિયંત્રિત થાય છે. જનીન $I$ ના ત્રણ વિકલ્પી કારકો (alleles) છે: $I^A, I^B$ અને $i$.
ત્રણ વિકલ્પી કારકો હોવાથી,શક્ય જનીન પ્રકારો (genotypes) $I^A I^A, I^A i, I^B I^B, I^B i, I^A I^B$ અને $ii$ છે,જે કુલ $6$ જનીન પ્રકારો બનાવે છે.
જોકે,સ્વરૂપ પ્રકારો (phenotypes) આ કારકોની અભિવ્યક્તિ દ્વારા નક્કી થાય છે. $I^A$ અને $I^B$ એ $i$ પર પ્રભાવી છે,અને $I^A$ તથા $I^B$ સહપ્રભાવિતા (codominance) દર્શાવે છે.
પરિણામી સ્વરૂપ પ્રકારો નીચે મુજબ છે:
$1$. પ્રકાર $A$ ($I^A I^A$ અથવા $I^A i$ માંથી)
$2$. પ્રકાર $B$ ($I^B I^B$ અથવા $I^B i$ માંથી)
$3$. પ્રકાર $AB$ ($I^A I^B$ માંથી)
$4$. પ્રકાર $O$ ($ii$ માંથી)
આમ,કુલ $4$ અલગ સ્વરૂપ પ્રકારો જોવા મળે છે.

(D) માતાનું રુધિરજૂથ $B$ છે,જેનું જનીન પ્રકાર $I^B I^B$ અથવા $I^B i$ હોઈ શકે. પિતાનું રુધિરજૂથ $AB$ છે,જેનો જનીન પ્રકાર $I^A I^B$ છે.
જો માતા $I^B I^B$ હોય,તો સંતાનોમાં શક્ય જનીન પ્રકારો $I^A I^B$ $(AB)$ અને $I^B I^B$ $(B)$ છે.
જો માતા $I^B i$ હોય,તો સંતાનોમાં શક્ય જનીન પ્રકારો $I^A I^B$ $(AB)$,$I^A i$ $(A)$,$I^B I^B$ $(B)$,અને $I^B i$ $(B)$ છે.
બંને કિસ્સાઓમાં,રુધિરજૂથ $O$ $(ii)$ ઉત્પન્ન થઈ શકતું નથી કારણ કે પિતા પાસે $i$ જનીન (allele) હોતું નથી.

(C) બાળકનું રુધિરજૂથ $O$ છે,જેનો અર્થ છે કે બાળકની જનીન બંધારણ $I^O I^O$ છે.
આનો અર્થ એ છે કે બાળકે એક $I^O$ જનીન માતા પાસેથી અને એક $I^O$ જનીન પિતા પાસેથી મેળવ્યું હશે.
પિતાનું રુધિરજૂથ $B$ હોવાથી,તેમના સંભવિત જનીન પ્રકારો $I^B I^B$ (સમયુગ્મી) અથવા $I^B I^O$ (વિષમયુગ્મી) હોઈ શકે છે.
બાળકે પિતા પાસેથી $I^O$ જનીન મેળવ્યું હોવાથી,પિતા પાસે ઓછામાં ઓછું એક $I^O$ જનીન હોવું આવશ્યક છે.
તેથી,પિતાનું જનીન બંધારણ $I^B I^O$ હોવું જોઈએ.

(D) મનુષ્યમાં $ABO$ રુધિરજૂથ પદ્ધતિનું નિયંત્રણ જનીન $I$ દ્વારા થાય છે. આ જનીન ત્રણ વૈકલ્પિક કારકો (alleles) ધરાવે છે: $I^A$,$I^B$ અને $i$.
વસ્તીમાં એક જ જનીન સ્થાન માટે બે કરતાં વધુ વૈકલ્પિક કારકો હાજર હોવાથી,આ ઘટનાને બહુવૈકલ્પિક કારકો (multiple alleles) તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
આ પદ્ધતિમાં,$I^A$ અને $I^B$ એ $i$ પર પ્રભાવી છે,જ્યારે $I^A$ અને $I^B$ એકસાથે હાજર હોય ત્યારે સહપ્રભુતા (codominance) દર્શાવે છે.

(D) માતાનું રુધિરજૂથ $O$ છે,જેનો અર્થ છે કે તેનું જનીન પ્રકાર $ii$ છે.
પિતાનું રુધિરજૂથ $A$ છે. પિતાનો જનીન પ્રકાર $I^A I^A$ (સમયુગ્મી) અથવા $I^A i$ (વિષમયુગ્મી) હોઈ શકે છે.
કિસ્સો $1$: જો પિતા $I^A I^A$ હોય,તો સંકરણ $ii \times I^A I^A$ થાય,જેના પરિણામે સંતતિનો જનીન પ્રકાર $I^A i$ ($A$ રુધિરજૂથ) મળે.
કિસ્સો $2$: જો પિતા $I^A i$ હોય,તો સંકરણ $ii \times I^A i$ થાય,જેના પરિણામે સંતતિનો જનીન પ્રકાર $I^A i$ ($A$ રુધિરજૂથ) અને $ii$ ($O$ રુધિરજૂથ) મળે.
તેથી,બાળકનું રુધિરજૂથ $A$ અથવા $O$ હોઈ શકે છે.

(C) મનુષ્યમાં $ABO$ રુધિરજૂથનું નિયંત્રણ $I$ જનીન દ્વારા થાય છે.
આ જનીન ત્રણ કારકો (alleles) ધરાવે છે: $I^A$,$I^B$ અને $i$.
કારકો $I^A$ અને $I^B$ રક્તકણોની કોષરસસ્તરની સપાટી પર બહારની તરફ નીકળતી શર્કરાના પોલિમરના થોડા અલગ સ્વરૂપો ઉત્પન્ન કરે છે,જ્યારે કારક $i$ કોઈ પણ શર્કરા ઉત્પન્ન કરતું નથી.
મનુષ્યો દ્વિકીય સજીવો હોવાથી,દરેક વ્યક્તિ $I$ જનીનના ત્રણ કારકોમાંથી કોઈપણ બે કારકો ધરાવે છે.

(D) બહુવૈકલ્પિક કારકો એટલે કે વસ્તીમાં એક જ જનીન સ્થાન માટે બે કરતાં વધુ કારકોનું અસ્તિત્વ હોવું.
મનુષ્યોમાં,$ABO$ રુધિર જૂથ પદ્ધતિ એ બહુવૈકલ્પિક કારકોનું ઉત્તમ ઉદાહરણ છે.
જનીન $I$ એ $ABO$ રુધિર જૂથનું નિયંત્રણ કરે છે,જેમાં ત્રણ કારકો હોય છે: $I^A$,$I^B$ અને $i$.
ત્રણ કારકો હોવાને કારણે,વસ્તીમાં બે કરતાં વધુ સ્વરૂપ પ્રકારો (phenotypes) અને જનીન પ્રકારો (genotypes) શક્ય બને છે.

(A) સ્યુડોએલલ (Pseudoalleles) એવા જનીનો છે જે કાર્યાત્મક રીતે સંબંધિત હોય છે અને એક જ રંગસૂત્ર પર એકબીજાની ખૂબ નજીક આવેલા હોય છે. તેઓ એક જ જનીનના કારકો (alleles) જેવા દેખાય છે કારણ કે તેઓ એક જ સ્થાન (locus) અથવા ખૂબ નજીકના સ્થાનો પર સ્થિત હોય છે અને એક જ લક્ષણને અસર કરે છે. આ નજીકથી જોડાયેલા સ્થાનો પર થતી વિકૃતિઓ સ્યુડોએલલના નિર્માણમાં પરિણમે છે.

(C) મનુષ્યમાં $ABO$ રુધિર જૂથ પદ્ધતિ એ બહુવૈકલ્પિક કારકો (multiple allelism) નું ઉદાહરણ છે.
અહીં ત્રણ વૈકલ્પિક કારકો છે: $I^A, I^B$ અને $i$.
- $I^A$ અને $I^B$ સહ-પ્રભાવી છે,જ્યારે $i$ એ બંનેની સાપેક્ષમાં પ્રચ્છન્ન છે.
- શક્ય જનીન પ્રકારો (genotypes) આ મુજબ છે: $I^A I^A, I^A i$ (સ્વરૂપ પ્રકાર: $A$),$I^B I^B, I^B i$ (સ્વરૂપ પ્રકાર: $B$),$I^A I^B$ (સ્વરૂપ પ્રકાર: $AB$) અને $ii$ (સ્વરૂપ પ્રકાર: $O$).
- આમ,શક્ય સ્વરૂપ પ્રકારો (phenotypes) $A, B, AB$ અને $O$ છે,જે કુલ $4$ અલગ સ્વરૂપ પ્રકારો દર્શાવે છે.

(C) બાળકોના સંભવિત જીનોટાઇપ અને ફીનોટાઈપ નક્કી કરવા માટે, આપણે $I^AI^B$ અને $I^Ai$ જીનોટાઇપ ધરાવતા માતા-પિતા વચ્ચે પ્યુનેટ સ્ક્વેર (Punnett square) ક્રોસ કરીએ છીએ.
પિતૃ જન્યુઓ:
પિતા $(I^AI^B)$: $I^A, I^B$
માતા $(I^Ai)$: $I^A, i$
પ્યુનેટ સ્ક્વેર:
- $I^A \times I^A = I^AI^A$ (રુધિર પ્રકાર $A$)
- $I^A \times i = I^Ai$ (રુધિર પ્રકાર $A$)
- $I^B \times I^A = I^AI^B$ (રુધિર પ્રકાર $AB$)
- $I^B \times i = I^Bi$ (રુધિર પ્રકાર $B$)
શક્ય જીનોટાઇપ: $I^AI^A, I^Ai, I^AI^B, I^Bi$ (કુલ $4$ અલગ જીનોટાઇપ).
શક્ય ફીનોટાઈપ: રુધિર પ્રકાર $A$, રુધિર પ્રકાર $AB$, રુધિર પ્રકાર $B$ (કુલ $3$ અલગ ફીનોટાઈપ).
તેથી, સાચો જવાબ $4$ જીનોટાઇપ અને $3$ ફીનોટાઈપ છે.

(A) રુધિરજૂથ માટેના જનીન પ્રકાર $I^A I^A$ અથવા $I^A i$ હોઈ શકે છે. $B$ રુધિરજૂથ માટેના જનીન પ્રકાર $I^B I^B$ અથવા $I^B i$ હોઈ શકે છે.
જો પુરુષ $I^A i$ અને સ્ત્રી $I^B I^B$ હોય,તો સંભવિત સંતતિના જનીન પ્રકાર $I^A I^B$ ($AB$ રુધિરજૂથ) અને $I^B i$ ($B$ રુધિરજૂથ) મળે છે.
આ પરિણામ આપેલ સંતતિના રુધિરજૂથ ($AB$ અથવા $B$) સાથે સુસંગત છે.
તેથી,માતા-પિતા માટે સાચો જનીન પ્રકાર $I^A i$ (પુરુષ) અને $I^B I^B$ (સ્ત્રી) છે.

(N/A) મનુષ્યોમાં રુધિરજૂથની લાક્ષણિકતા ત્રણ કારકો (alleles) દ્વારા નિયંત્રિત થાય છે,જે $I^A$,$I^B$ અને $i$ છે. કારકો $I^A$ અને $I^B$ સહપ્રભાવી છે,જ્યારે કારક $i$ બંનેની સાપેક્ષમાં પ્રચ્છન્ન છે. $I^A I^A$ અને $I^A i$ જનીન પ્રકાર ધરાવતી વ્યક્તિઓનું રુધિરજૂથ $A$ હોય છે,જ્યારે $I^B I^B$ અને $I^B i$ જનીન પ્રકાર ધરાવતી વ્યક્તિઓનું રુધિરજૂથ $B$ હોય છે. $I^A I^B$ જનીન પ્રકાર ધરાવતી વ્યક્તિઓનું રુધિરજૂથ $AB$ હોય છે અને $ii$ જનીન પ્રકાર ધરાવતી વ્યક્તિઓનું રુધિરજૂથ $O$ હોય છે.
બાળકનું રુધિરજૂથ $O$ (જનીન પ્રકાર $ii$) હોવાથી,બાળકે દરેક માતા-પિતા પાસેથી એક $i$ કારક મેળવ્યું હોવું જોઈએ. તેથી,માતા-પિતા તેમના સંબંધિત રુધિરજૂથ માટે વિષમયુગ્મી (heterozygous) હોવા જોઈએ.
પિતાનો જનીન પ્રકાર: $I^A i$ (રુધિરજૂથ $A$)
માતાનો જનીન પ્રકાર: $I^B i$ (રુધિરજૂથ $B$)
જ્યારે આ માતા-પિતા વચ્ચે સંકરણ થાય છે:
પિતૃઓ: $I^A i \times I^B i$
જન્યુઓ: $(I^A, i) \times (I^B, i)$
સંતાનોના સંભવિત જનીન પ્રકારો:
$1$. $I^A I^B$ (રુધિરજૂથ $AB$)
$2$. $I^A i$ (રુધિરજૂથ $A$)
$3$. $I^B i$ (રુધિરજૂથ $B$)
$4$. $ii$ (રુધિરજૂથ $O$)
આમ,અન્ય સંતાનોના સંભવિત જનીન પ્રકારો $I^A I^B$,$I^A i$ અને $I^B i$ છે.

(A) $ABO$ રુધિરજૂથ એ બહુવિકલ્પી કારકોનું ઉત્તમ ઉદાહરણ પૂરું પાડે છે.
બહુવિકલ્પી કારકો એટલે વસ્તીમાં એક જ જનીન માટે બેથી વધુ વિકલ્પોનું અસ્તિત્વ. જોકે એક વ્યક્તિમાં એક સમયે માત્ર બે જ કારકો હોઈ શકે છે,પરંતુ ત્રણ કે તેથી વધુ કારકોની હાજરી માત્ર વસ્તીના અભ્યાસ દ્વારા જ જાણી શકાય છે.
ક્યારેક,એક જ જનીન ઉત્પાદન એક કરતા વધુ અસરો પેદા કરી શકે છે. ઉદાહરણ તરીકે,વટાણાના બીજમાં સ્ટાર્ચનું સંશ્લેષણ એક જનીન દ્વારા નિયંત્રિત થાય છે,જેના બે કારકો ($B$ અને $b$) છે. $BB$ સમયુગ્મીઓ સ્ટાર્ચનું અસરકારક રીતે સંશ્લેષણ કરે છે,પરિણામે મોટા સ્ટાર્ચના કણો બને છે. તેનાથી વિપરીત,$bb$ સમયુગ્મીઓમાં સ્ટાર્ચ સંશ્લેષણની કાર્યક્ષમતા ઓછી હોય છે અને તેઓ નાના સ્ટાર્ચના કણો ઉત્પન્ન કરે છે.
બીજ પરિપક્વ થયા પછી,$BB$ બીજ ગોળ અને $bb$ બીજ ખરબચડા દેખાય છે. વિષમયુગ્મીઓ $(Bb)$ ગોળ બીજ ઉત્પન્ન કરે છે,જે સૂચવે છે કે $B$ પ્રભાવી કારક છે. જોકે,$Bb$ બીજમાં સ્ટાર્ચના કણો મધ્યમ કદના હોય છે. જો સ્ટાર્ચના કણના કદને સ્વરૂપ પ્રકાર (phenotype) તરીકે ગણવામાં આવે,તો આ દ્રષ્ટિકોણથી કારકો અપૂર્ણ પ્રભુતા દર્શાવે છે.
તેથી,પ્રભુતા એ જનીન કે તેના ઉત્પાદનનું સ્વાયત્ત લક્ષણ નથી. તે જનીન ઉત્પાદન,તેનાથી મળતા સ્વરૂપ પ્રકાર અને આપણે કયા સ્વરૂપ પ્રકારનું પરીક્ષણ કરીએ છીએ તેના પર આધાર રાખે છે,ખાસ કરીને જ્યારે એક જ જનીન એક કરતા વધુ લક્ષણોને અસર કરતું હોય.

(B) દ્વિકીય સજીવમાં,દરેક રંગસૂત્ર જોડીમાં અસ્તિત્વ ધરાવે છે,જેને સમજાત રંગસૂત્રો કહેવામાં આવે છે.
જનીન સ્થાન રંગસૂત્ર પર ચોક્કસ જગ્યાએ આવેલું હોવાથી,એક વ્યક્તિ એક જ જનીન માટે વધુમાં વધુ બે કારકો ધરાવી શકે છે—દરેક સમજાત રંગસૂત્ર પર એક.
બહુવૈકલ્પિક કારકો (multiple allelism) એ માત્ર વસ્તીના સ્તરે જોવા મળતી ઘટના છે,જ્યાં પ્રજાતિના જનીન ભંડારમાં એક જનીનના બે કરતાં વધુ વૈકલ્પિક સ્વરૂપો અસ્તિત્વ ધરાવે છે.

(N/A) હા,જો માતા-પિતા બંને તેમના સંબંધિત રુધિરજૂથ માટે વિષમયુગ્મી (heterozygous) હોય,તો બાળકનું રુધિરજૂથ '$O$' હોઈ શકે છે.
રુધિરજૂથનું આનુવંશિકતા ત્રણ કારકો (alleles) દ્વારા નિયંત્રિત થાય છે: $I^A$,$I^B$ અને $i$.
- '$A$' રુધિરજૂથ ધરાવતી વ્યક્તિનું જનીન પ્રકાર $I^A I^A$ (સમયુગ્મી) અથવા $I^A i$ (વિષમયુગ્મી) હોઈ શકે છે.
- '$B$' રુધિરજૂથ ધરાવતી વ્યક્તિનું જનીન પ્રકાર $I^B I^B$ (સમયુગ્મી) અથવા $I^B i$ (વિષમયુગ્મી) હોઈ શકે છે.
જો બંને માતા-પિતા વિષમયુગ્મી હોય,એટલે કે પિતાનો જનીન પ્રકાર $I^A i$ અને માતાનો જનીન પ્રકાર $I^B i$ હોય,તો સંકરણ નીચે મુજબ થશે:
પિતૃઓ: $I^A i \times I^B i$
જન્યુઓ: $(I^A, i) \times (I^B, i)$
સંતતિના જનીન પ્રકારો: $I^A I^B$ $(AB)$,$I^A i$ $(A)$,$I^B i$ $(B)$,$ii$ $(O)$.
આમ,બાળકમાં '$O$' રુધિરજૂથ (જનીન પ્રકાર $ii$) હોવાની $25\%$ શક્યતા છે.

(D) વિધાન 'જ્યારે $I^{A}$ અને $I^{B}$ સાથે હોય,ત્યારે તેઓ સમાન પ્રકારની શર્કરા દર્શાવે છે' તે ખોટું છે.
$ABO$ રુધિરજૂથ પદ્ધતિમાં,જનીન $I$ ત્રણ એલીલ ધરાવે છે: $I^{A}$,$I^{B}$ અને $i$.
એલીલ $I^{A}$ અને $I^{B}$ રક્તકણોની સપાટી પર અલગ-અલગ પ્રકારની શર્કરા ઉત્પન્ન કરે છે,જ્યારે એલીલ $i$ કોઈ પણ શર્કરા ઉત્પન્ન કરતું નથી.
જ્યારે $I^{A}$ અને $I^{B}$ બંને સાથે હોય,ત્યારે સહપ્રભાવિતા (codominance) ને કારણે તેઓ બંને પોતાની અલગ-અલગ શર્કરાઓ દર્શાવે છે,જેના પરિણામે $AB$ રુધિરજૂથ બને છે. તેઓ સમાન પ્રકારની શર્કરા દર્શાવતા નથી.