એક કૃત્રિમ ઉપગ્રહ $M$ દળ અને $R$ ત્રિજ્યા ધરાવતા ગ્રહની આસપાસ $r$ ત્રિજ્યાની વર્તુળાકાર કક્ષામાં ભ્રમણ કરી રહ્યો છે. સામાન્ય કેન્દ્રીય પદાર્થની આસપાસ ઉપગ્રહના આવર્તકાળ વિશેના કેપ્લરના ત્રીજા નિયમ મુજબ,ભ્રમણના આવર્તકાળ $T$ નો વર્ગ એ કક્ષાની ત્રિજ્યા $r$ ના ઘન ના સમપ્રમાણમાં છે. પરિમાણીય વિશ્લેષણનો ઉપયોગ કરીને દર્શાવો કે $T = \frac{k}{R}\sqrt{\frac{r^3}{g}}$,જ્યાં $k$ એ પરિમાણરહિત અચળાંક છે અને $g$ એ ગુરુત્વપ્રવેગ છે.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(A) કેપ્લરના ત્રીજા નિયમ મુજબ,$T^2 \propto r^3$,જેનો અર્થ છે કે $T \propto r^{3/2}$.
ધારો કે $T$ એ $r$,$R$,અને $g$ નું વિધેય છે,જેથી $T = k r^{3/2} R^a g^b$,જ્યાં $k$ એ પરિમાણરહિત અચળાંક છે.
દરેક પદના પરિમાણો મૂકતા: $[T] = [L]^{3/2} [L]^a [LT^{-2}]^b$.
$[M^0 L^0 T^1] = [L^{3/2 + a + b} T^{-2b}]$.
$T$ ના ઘાતાંકોની સરખામણી કરતા: $1 = -2b \Rightarrow b = -1/2$.
$L$ ના ઘાતાંકોની સરખામણી કરતા: $3/2 + a + b = 0 \Rightarrow 3/2 + a - 1/2 = 0 \Rightarrow a + 1 = 0 \Rightarrow a = -1$.
$a$ અને $b$ ની કિંમતો સમીકરણમાં મૂકતા: $T = k r^{3/2} R^{-1} g^{-1/2}$.
તેથી,$T = \frac{k}{R} \sqrt{\frac{r^3}{g}}$.

Explore More

Similar Questions

એક સામાન્ય દહન એન્જિનમાં,ગેસના અણુ દ્વારા કરવામાં આવેલ કાર્ય $W = \alpha^{2} \beta e^{\frac{-\beta x^{2}}{kT}}$ દ્વારા આપવામાં આવે છે,જ્યાં $x$ એ સ્થાનાંતર છે,$k$ એ બોલ્ટ્ઝમેન અચળાંક છે અને $T$ એ તાપમાન છે. જો $\alpha$ અને $\beta$ અચળાંકો હોય,તો $\alpha$ નું પારિમાણિક સૂત્ર શું હશે?

બે અલગ-અલગ એકમ પદ્ધતિઓમાં કોઈ ભૌતિક રાશિના એકમો વચ્ચેનો સંબંધ મેળવો. કાર્યના $MKS$ અને $CGS$ એકમ વચ્ચેનો સંબંધ મેળવો.

જો $E$ અને $E_0$ ઊર્જા દર્શાવે છે, અને $t$ અને $t_0$ સમય દર્શાવે છે, તો નીચેનામાંથી કયો સંબંધ પરિમાણની દ્રષ્ટિએ સાચો છે?

એન્જિનની કાર્યક્ષમતા $\eta = \frac{\alpha \beta}{\sin \theta} \cdot \log_{e} \frac{\beta x}{kT}$ દ્વારા આપવામાં આવે છે, જ્યાં $\alpha$ અને $\beta$ અચળાંકો છે. જો $T$ એ નિરપેક્ષ તાપમાન હોય, $k$ એ બોલ્ટ્ઝમેન અચળાંક હોય, $\theta$ એ કોણીય સ્થાનાંતર હોય અને $x$ એ અંતર હોય, તો નીચેનામાંથી કયું વિધાન ખોટું છે?

એક ભૌતિક રાશિ $z$ એ ચાર અવલોકનો $a, b, c$ અને $d$ પર $z = \frac{a^2 b^{2/3}}{\sqrt{c} d^3}$ મુજબ આધાર રાખે છે. $a, b, c$ અને $d$ ના માપનમાં થતી પ્રતિશત ત્રુટિ અનુક્રમે $2\%, 1.5\%, 4\%$ અને $2.5\%$ છે. $z$ માં થતી પ્રતિશત ત્રુટિ $......\%$ છે. ($.5$ માં)

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo