તપાસો કે શું રોલનું પ્રમેય વિધેય $f(x) = x^{2} - 1$ માટે $x \in [1, 2]$ અંતરાલમાં લાગુ પડે છે. શું તમે આ ઉદાહરણ પરથી રોલના પ્રમેયના પ્રતિપ વિધાન વિશે કંઈ કહી શકો?

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) રોલના પ્રમેય મુજબ,વિધેય $f: [a, b] \rightarrow \mathbb{R}$ માટે,જો:
$1$) $f$ એ $[a, b]$ પર સતત હોય
$2$) $f$ એ $(a, b)$ પર વિકલનીય હોય
$3$) $f(a) = f(b)$ હોય
તો,$(a, b)$ માં ઓછામાં ઓછું એક એવું $c$ મળે કે જેથી $f'(c) = 0$ થાય.
વિધેય $f(x) = x^{2} - 1$ માટે અંતરાલ $[1, 2]$ માં:
- $f(x)$ બહુપદી વિધેય હોવાથી તે $[1, 2]$ પર સતત છે અને $(1, 2)$ પર વિકલનીય છે.
- અંતિમ બિંદુઓ પર કિંમતો:
$f(1) = (1)^{2} - 1 = 0$
$f(2) = (2)^{2} - 1 = 3$
- અહીં $f(1) \neq f(2)$ હોવાથી,રોલના પ્રમેયની ત્રીજી શરતનું પાલન થતું નથી.
તેથી,$f(x) = x^{2} - 1$ માટે $[1, 2]$ અંતરાલમાં રોલનું પ્રમેય લાગુ પડતું નથી.
પ્રતિપ વિધાન વિશે: રોલના પ્રમેયનું પ્રતિપ વિધાન એવું કહે છે કે જો કોઈ $c \in (a, b)$ માટે $f'(c) = 0$ હોય,તો $f(a) = f(b)$ થાય. આ હંમેશા સાચું નથી. ઉદાહરણ તરીકે,જો $f(x) = x^{2}$ હોય,તો $x = 0$ આગળ $f'(0) = 0$ થાય છે,પરંતુ $f(-1) = 1$ અને $f(1) = 1$ છે. જોકે,અન્ય વિધેયો માટે $f'(c) = 0$ હોવાનો અર્થ એ નથી કે $f(a) = f(b)$ થાય જ.

Explore More

Similar Questions

જો $27a + 9b + 3c + d = 0$ હોય,તો સમીકરણ $4ax^3 + 3bx^2 + 2cx + d = 0$ નું ઓછામાં ઓછું એક બીજ કોની વચ્ચે હોય?

Difficult
View Solution

ધારો કે $f :[0,1] \rightarrow R$ એ $(0,1)$ માં બે વાર વિકલનીય વિધેય છે,જેથી $f(0)=3$ અને $f(1)=5$ થાય. જો રેખા $y=2x+3$ એ $f$ ના આલેખને $(0,1)$ માં માત્ર બે ભિન્ન બિંદુઓમાં છેદે,તો $x \in(0,1)$ ના બિંદુઓની ન્યૂનતમ સંખ્યા,જ્યાં $f^{\prime\prime}(x)=0$ થાય,તે $......$ છે.

$f(x) = |x - 2| + |x - 5|, x \in R$ વિધેય ધ્યાનમાં લો.
વિધાન-$1$: $f'(4) = 0$.
વિધાન-$2$: $f$ એ $[2, 5]$ માં સતત છે,$(2, 5)$ માં વિકલનીય છે અને $f(2) = f(5)$.

Difficult
View Solution

જો વિધેય $f(x)=(x-1)(x-2)(x-3)$ માટે અંતરાલ $x \in [0, 4]$ પર મધ્યકમાન પ્રમેય (Mean Value Theorem) લાગુ પડતું હોય,તો પ્રમેય મુજબ $c$ ની કિંમતો શોધો.

નીચેના વિધેયો માટે મધ્યકમાન પ્રમેય (Mean Value Theorem) ની લાગુ પડવાની શક્યતા તપાસો:
$(i)$ $f(x) = [x]$,$x \in [5, 9]$ માટે
$(ii)$ $f(x) = [x]$,$x \in [-2, 2]$ માટે
$(iii)$ $f(x) = x^{2} - 1$,$x \in [1, 2]$ માટે

Difficult
View Solution

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo