ફેઝ (કળા) એટલે શું તે સમજાવો અને સરળ આવર્ત ગતિની વિવિધ કળાઓ દર્શાવતો એક આલેખ દોરો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) સરળ આવર્ત ગતિ $(SHM)$ કરતા કણનું સ્થાન સમીકરણ $x(t) = A \cos(\omega t + \phi)$ દ્વારા આપવામાં આવે છે,જ્યાં $t$ એ સમય છે. પદ $(\omega t + \phi)$ ને સમય $t$ પર ગતિની કળા (phase) કહેવામાં આવે છે. તે તે ક્ષણે દોલકની ગતિની સ્થિતિ (સ્થાન અને દિશા) નક્કી કરે છે.
કળા અચળાંક (પ્રારંભિક કળા): સમય $t = 0$ પર,સરળ આવર્ત દોલકની કળા $\phi$ હોય છે,જેને પ્રારંભિક કળા અથવા કળા અચળાંક કહેવામાં આવે છે.
જો કંપવિસ્તાર $A$ નિશ્ચિત હોય,તો પ્રારંભિક કળા $\phi$ ને $t = 0$ સમયે કણના સ્થાનાંતર પરથી નક્કી કરી શકાય છે:
$x(0) = A \cos(\phi)$
$\therefore \cos \phi = \frac{x(0)}{A}$
$\therefore \phi = \cos^{-1}\left(\frac{x(0)}{A}\right)$
આલેખમાં વિવિધ કળાઓ ધરાવતી $SHM$ દર્શાવતા બે વક્રો છે. વક્ર $3$ એ $\phi = 0$ માટે છે,અને વક્ર $4$ એ $\phi = -\frac{\pi}{4}$ માટે છે. બંને વક્રોનો કંપવિસ્તાર $A$ સમાન છે.

Explore More

Similar Questions

એક કણ $x = -A$ અને $x = +A$ વચ્ચે સરળ આવર્ત ગતિ કરે છે. જો કણને $x = 0$ થી $x = \frac{A}{2}$ સુધી જવા માટે લાગતો સમય $2 \text{ s}$ હોય, તો કણને $x = \frac{A}{2}$ થી $x = A$ સુધી જવા માટે લાગતો સમય કેટલો હશે ($\text{ s}$ માં)?

એક પાટિયા પર $m$ દળનો પદાર્થ મૂકેલો છે,જેનું શિરોલંબ સ્થાનાંતર $y = \sin \omega t + \cos \omega t$ ના નિયમ મુજબ બદલાય છે. $\omega$ નું ન્યૂનતમ મૂલ્ય જેના માટે દળ પાટિયા પરથી છૂટું પડે અને $t = 0$ પછી જે ક્ષણે આ પ્રથમ વખત થાય છે તે નીચે મુજબ છે: ($y$ શિરોલંબ ઉપરની તરફ ધન છે)

Difficult
View Solution

$x_{1}=A \sin \left(\omega t+\frac{\pi}{6}\right)$ અને $x_{2}=A \cos (\omega t)$ દ્વારા દર્શાવવામાં આવતી બે સરળ આવર્ત ગતિઓ વચ્ચેનો કળા તફાવત કેટલો છે?

સરળ આવર્ત ગતિ કરતા કણનું સ્થાનાંતર $y = A \sin (2t + \phi) \ m$ છે,જ્યાં $t$ એ સેકન્ડમાં સમય છે અને $\phi$ એ કળા કોણ છે. $t = 0$ સમયે,કણનું સ્થાનાંતર અને વેગ અનુક્રમે $2 \ m$ અને $4 \ ms^{-1}$ છે. તો કળા કોણ $\phi$ કેટલો હશે ($^{\circ}$ માં)?

એક કણ મધ્યમાન સ્થાન $x = 0$ ની આસપાસ $A$ કંપવિસ્તાર સાથે $SHM$ કરે છે. કણના $x = +A/2$ અને $x = -A/\sqrt{2}$ સ્થાનો વચ્ચે નીચેનામાંથી કયો કળા તફાવત શક્ય નથી ($^o$ માં)?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo