ત્રિ-પરિમાણમાં $n$ કણોની બનેલી સિસ્ટમ માટે દ્રવ્યમાન કેન્દ્રનું સામાન્ય સૂત્ર મેળવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
ધારો કે $m_{1}, m_{2}, \ldots, m_{n}$ દળ ધરાવતા $n$ કણોના યામ અનુક્રમે $(x_{1}, y_{1}, z_{1}), (x_{2}, y_{2}, z_{2}), \ldots, (x_{n}, y_{n}, z_{n})$ છે.
દ્રવ્યમાન કેન્દ્ર $(X, Y, Z)$ નું સ્થાન નીચે મુજબ આપવામાં આવે છે:
$(X, Y, Z) = \frac{m_{1}(x_{1}, y_{1}, z_{1}) + m_{2}(x_{2}, y_{2}, z_{2}) + \ldots + m_{n}(x_{n}, y_{n}, z_{n})}{m_{1} + m_{2} + \ldots + m_{n}}$
$= \frac{\sum_{i=1}^{n} m_{i}(x_{i}, y_{i}, z_{i})}{\sum_{i=1}^{n} m_{i}}$
આને વ્યક્તિગત યામોના સંદર્ભમાં નીચે મુજબ દર્શાવી શકાય છે:
$X = \frac{\sum m_{i} x_{i}}{M}, Y = \frac{\sum m_{i} y_{i}}{M}, Z = \frac{\sum m_{i} z_{i}}{M}$
જ્યાં $M = \sum m_{i}$ એ સિસ્ટમનું કુલ દળ છે.
સ્થાન સદિશોનો ઉપયોગ કરીને,જો $\vec{r}_{i} = x_{i}\hat{i} + y_{i}\hat{j} + z_{i}\hat{k}$ એ $i$-માં કણનો સ્થાન સદિશ હોય,તો દ્રવ્યમાન કેન્દ્રનો સ્થાન સદિશ $\vec{R}$ નીચે મુજબ છે:
$\vec{R} = \frac{\sum m_{i} \vec{r}_{i}}{M}$
જો યામ પદ્ધતિનું ઉગમબિંદુ દ્રવ્યમાન કેન્દ્ર પર હોય,તો $\sum m_{i} \vec{r}_{i} = 0$ થાય.

Explore More

Similar Questions

$a$ અને $b$ લંબાઈની બાજુઓ ધરાવતી એક પાતળી લંબચોરસ પ્લેટ (આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ),જેનું એકમ ક્ષેત્રફળ દીઠ દળ $(\sigma)$ એ $\sigma = \frac{\sigma_0 x}{ab}$ (જ્યાં $\sigma_0$ અચળાંક છે) મુજબ બદલાય છે,તેનું દ્રવ્યમાન કેન્દ્ર . . . . . . હશે.

$x-$અક્ષ પર ત્રણ દળ મૂકવામાં આવ્યા છે: ઉગમબિંદુ પર $300 \, g$,$x = 40 \, cm$ પર $500 \, g$ અને $x = 70 \, cm$ પર $400 \, g$. ઉગમબિંદુથી દ્રવ્યમાન કેન્દ્રનું અંતર ....... $cm$ છે.

એક નળાકાર જાડા અને લાંબા સળિયાની ઘનતામાં થતો ફેરફાર $\rho = \rho_0 \frac{x^2}{L^2}$ છે,તો $x = 0$ છેડાથી તેના દ્રવ્યમાન કેન્દ્રનું સ્થાન શોધો.

Difficult
View Solution

$2 M$ દળ ધરાવતા ત્રણ સમાન ગોળાઓને એક કાટકોણ ત્રિકોણના ખૂણાઓ પર મૂકવામાં આવ્યા છે,જેની પરસ્પર લંબ બાજુઓ દરેક $4 \ m$ છે. આ બે બાજુઓના છેદબિંદુને ઉગમબિંદુ તરીકે લેતા,તંત્રના દ્રવ્યમાન કેન્દ્રના સ્થાન સદિશનું મૂલ્ય $\frac{4 \sqrt{2}}{x}$ છે,જ્યાં $x$ નું મૂલ્ય . . . . . . છે.

બાજુ $a$ ધરાવતી એક સમાન ચોરસ લાકડાની શીટનું દ્રવ્યમાન કેન્દ્ર તેના ભૌમિતિક કેન્દ્ર પર છે. એક ખૂણામાંથી બાજુ $b$ ધરાવતો એક ચોરસ ભાગ કાપીને $L$-આકારની શીટ બનાવવામાં આવે છે. $L$-આકારની શીટનું દ્રવ્યમાન કેન્દ્ર કાપેલા ભાગના આંતરિક ખૂણાના બિંદુ $P$ પર હોય, ત્યારે:

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo