બાયપ્રિઝમ પ્રયોગમાં,$4^{\text{th}}$ અપ્રકાશિત શલાકા (dark band) એક સ્લિટની સામે રચાય છે. વપરાયેલ પ્રકાશની તરંગલંબાઈ કેટલી હશે? ($D=$ ઉદગમ અને પડદા વચ્ચેનું અંતર,$d=$ સ્લિટો વચ્ચેનું અંતર)

પ્રકાશનું એક સમાંતર સુસંબદ્ધ કિરણપુંજ $\mu$ વક્રીભવનાંક અને $\alpha$ ખૂણાવાળા ફ્રેનલ બાયપ્રિઝમ પર આપાત થાય છે. બાયપ્રિઝમથી $D$ અંતરે રહેલા પડદા પર ફ્રિન્જની પહોળાઈ કેટલી હશે? (તરંગલંબાઈ $= \lambda$)

ફ્રેનલ બાયપ્રિઝમ પ્રયોગમાં,આઈપીસ (eyepiece) સ્ત્રોતથી $120 \, cm$ અંતરે મૂકવામાં આવે છે. બે આભાસી પ્રતિબિંબો વચ્ચેનું અંતર $0.075 \, cm$ છે. જો આઈપીસને $1.92 \, cm$ ખસેડતા દ્રશ્ય ક્ષેત્રમાં $20$ શલાકાઓ પસાર થાય,તો પ્રકાશની તરંગલંબાઈ $\mathop A\limits^o$ માં કેટલી હશે?

સમતલ કાચની પ્લેટ ઉપર સમતલ બહિર્ગોળ લેન્સની બહિર્ગોળ સપાટી મૂકીને હવાની પાતળી ફિલ્મ (સ્તર) રચેલ છે. એકરંગી પ્રકાશ સાથે આ પાતળી ફિલ્મ સૌથી ઉપરની બહિર્ગોળ સપાટી અને નીચેની કાચની સપાટી પરથી થતા પરાવર્તનના લીધે વ્યતિકરણ રચના આપે છે.
વિધાન-$1$: જ્યારે પ્રકાશ હવા-કાચની પ્લેટની સપાટી પરથી પરાવર્તિત થાય છે,ત્યારે તેમાં $\pi$ જેટલો કળા તફાવત ઉદભવે છે.
વિધાન-$2$: વ્યતિકરણ ભાતનું કેન્દ્ર અપ્રકાશિત (ડાર્ક) છે.

બાયપ્રિઝમ પ્રયોગમાં, $5000 \text{ Å}$ તરંગલંબાઇ ધરાવતા પ્રકાશનો ઉપયોગ કરીને $100 \text{ cm}$ ના અંતરે રાખેલા પડદા પર સ્થાયી વ્યતિકરણ ભાત જોવા મળે છે. સ્લિટના આભાસી ઉદગમો વચ્ચેનું અંતર બદલ્યા વગર, પ્રકાશના સ્ત્રોતને $6400 \text{ Å}$ તરંગલંબાઇ ધરાવતા સ્ત્રોત દ્વારા બદલવામાં આવે છે. હવે, શલાકાની પહોળાઈને તેના પ્રારંભિક મૂલ્ય કરતા $20\%$ ઘટાડવા માટે, પડદાને કેટલો ખસેડવો જોઈએ?

ઓપ્ટિકલ લેન્સમાં રહેલી ખામીઓ કોની મદદથી જોઈ શકાય છે?