પ્રવાહીમાં ડૂબેલા પદાર્થ પર લાગતું પ્લાવક બળ કઈ દિશામાં કાર્ય કરે છે?

રમણ તેના પરિવાર સાથે મૃત સમુદ્ર (Dead Sea) ની મુલાકાતે ગયો હતો. ત્યાં તેના પિતાએ જોયું કે એક મહિલા સમુદ્રમાં પીઠના બળે સૂઈને છાપું વાંચી રહી હતી. આ જોઈને રમણના પિતા આશ્ચર્યચકિત થઈ ગયા. તેમને લાગ્યું કે કદાચ તે મહિલા કોઈ કાળો જાદુ જાણતી હશે. રમણે તેના પિતાને સમજાવ્યું કે તે મહિલા કેમ ડૂબી રહી ન હતી.
$(a)$ તમારા મતે તે મહિલા મૃત સમુદ્રમાં કેમ ડૂબતી નથી તેનું કારણ શું છે?
$(b)$ રમણ દ્વારા કયું મૂલ્ય પ્રદર્શિત થાય છે?

$50\, g$ પદાર્થનું કદ $20\, cm^3$ છે. જો પાણીની ઘનતા $1\, g\, cm^{-3}$ હોય,તો શું પદાર્થ તરશે કે ડૂબી જશે?

$(a)$ $5\, cm$ બાજુવાળા એક સમઘનને પાણીમાં અને ત્યારબાદ સંતૃપ્ત ક્ષારના દ્રાવણમાં ડુબાડવામાં આવે છે. કયા કિસ્સામાં તેને વધુ ઉત્પ્લાવક બળ (buoyant force) અનુભવાશે? જો સમઘનની દરેક બાજુ ઘટાડીને $4\, cm$ કરવામાં આવે અને પછી તેને પાણીમાં ડુબાડવામાં આવે,તો પાણી માટેના પ્રથમ કિસ્સાની સરખામણીમાં સમઘન દ્વારા અનુભવાતા ઉત્પ્લાવક બળ પર શું અસર થશે? દરેક કિસ્સા માટે કારણ આપો.
$(b)$ $4000\, kg\, m^{-3}$ ઘનતા ધરાવતો $4\, kg$ વજનનો એક દડો $10^3\, kg\, m^{-3}$ ઘનતા ધરાવતા પાણીમાં સંપૂર્ણપણે ડુબાડવામાં આવે છે. તેના પર લાગતું ઉત્પ્લાવક બળ શોધો. ($g = 10\, m\, s^{-2}$ આપેલ છે.)

જ્યારે કોઈ વસ્તુને પાણીની સપાટી પર મૂકવામાં આવે ત્યારે તે શા માટે તરે છે અથવા ડૂબી જાય છે?

અમારી સોસાયટીના દૂધવાળાએ લેક્ટોમીટર રાખવાનું શરૂ કર્યું. તેના આ પગલાની સોસાયટીના સભ્યો દ્વારા ખૂબ પ્રશંસા કરવામાં આવી.
$(a)$ લેક્ટોમીટરનો ઉપયોગ શું છે? તે કયા સિદ્ધાંત પર કાર્ય કરે છે?
$(b)$ દૂધવાળાના કયા મૂલ્યો આ પગલા દ્વારા દર્શાવવામાં આવે છે?