અ Gujarati

Laws of Exponents for Real Numbers Questions in Gujarati

Class 9 Mathematics · Number Systems · Laws of Exponents for Real Numbers

51+

Questions

Gujarati

Language

100%

With Solutions

Showing 50 of 51 questions in Gujarati

1
MediumMCQ
નીચેનામાંથી કયું $\left[\left(\frac{5}{6}\right)^{\frac{1}{5}}\right]^{-\frac{1}{6}}$ ને સમાન નથી?
A
$\left(\frac{5}{6}\right)^{\frac{1}{5}-\frac{1}{6}}$
B
$\frac{1}{\left[\left(\frac{5}{6}\right)^{\frac{1}{5}}\right]^{\frac{1}{6}}}$
C
$\left(\frac{6}{5}\right)^{\frac{1}{30}}$
D
$\left(\frac{5}{6}\right)^{-\frac{1}{30}}$

Solution

(A) આપેલ પદ $\left[\left(\frac{5}{6}\right)^{\frac{1}{5}}\right]^{-\frac{1}{6}}$ છે.
ઘાતાંકના નિયમ $(a^m)^n = a^{m \times n}$ નો ઉપયોગ કરતા,આપણને મળે છે:
$\left(\frac{5}{6}\right)^{\frac{1}{5} \times (-\frac{1}{6})} = \left(\frac{5}{6}\right)^{-\frac{1}{30}}$.
હવે,વિકલ્પો તપાસીએ:
$A$: $\left(\frac{5}{6}\right)^{\frac{1}{5}-\frac{1}{6}} = \left(\frac{5}{6}\right)^{\frac{6-5}{30}} = \left(\frac{5}{6}\right)^{\frac{1}{30}}$. આ $\left(\frac{5}{6}\right)^{-\frac{1}{30}}$ ને સમાન નથી.
$B$: $\frac{1}{\left[\left(\frac{5}{6}\right)^{\frac{1}{5}}\right]^{\frac{1}{6}}} = \frac{1}{\left(\frac{5}{6}\right)^{\frac{1}{30}}} = \left(\frac{5}{6}\right)^{-\frac{1}{30}}$. આ સમાન છે.
$C$: $\left(\frac{6}{5}\right)^{\frac{1}{30}} = \left(\left(\frac{5}{6}\right)^{-1}\right)^{\frac{1}{30}} = \left(\frac{5}{6}\right)^{-\frac{1}{30}}$. આ સમાન છે.
$D$: $\left(\frac{5}{6}\right)^{-\frac{1}{30}}$. આ સમાન છે.
તેથી,વિકલ્પ $A$ આપેલ પદને સમાન નથી.
2
MediumMCQ
$\sqrt[4]{\sqrt[3]{2^{2}}}$ ની કિંમત શું થાય?
A
$2^{-\frac{1}{6}}$
B
$2^{\frac{1}{6}}$
C
$2^{-6}$
D
$2^{6}$

Solution

(B) $\sqrt[4]{\sqrt[3]{2^{2}}}$ પદાવલિને ઉકેલવા માટે,આપણે ઘાતાંકના નિયમોનો ઉપયોગ કરીશું.
સૌ પ્રથમ,કરણીઓને અપૂર્ણાંક ઘાતાંક તરીકે દર્શાવો: $\sqrt[n]{x} = x^{\frac{1}{n}}$.
$\sqrt[4]{\sqrt[3]{2^{2}}} = \sqrt[4]{(2^{2})^{\frac{1}{3}}}$.
ઘાતનો ઘાતનો નિયમ $(a^{m})^{n} = a^{m \times n}$ નો ઉપયોગ કરતા,આપણને $(2^{2})^{\frac{1}{3}} = 2^{\frac{2}{3}}$ મળે છે.
હવે,બહારની કરણી લાગુ કરો: $(2^{\frac{2}{3}})^{\frac{1}{4}} = 2^{\frac{2}{3} \times \frac{1}{4}}$.
ઘાતાંકનું સાદું રૂપ આપતા: $\frac{2}{3} \times \frac{1}{4} = \frac{2}{12} = \frac{1}{6}$.
આમ,પદાવલિનું સાદું રૂપ $2^{\frac{1}{6}}$ થાય છે.
તેથી,$(B)$ સાચો જવાબ છે.
3
DifficultMCQ
ગુણાકાર $\sqrt[3]{2} \cdot \sqrt[4]{2} \cdot \sqrt[12]{32}$ બરાબર શું થાય?
A
$\sqrt[12]{2}$
B
$\sqrt{2}$
C
$2$
D
$\sqrt[12]{32}$

Solution

(C) આપણી પાસે છે,
$\sqrt[3]{2} \cdot \sqrt[4]{2} \cdot \sqrt[12]{32} = 2^{\frac{1}{3}} \cdot 2^{\frac{1}{4}} \cdot (2^5)^{\frac{1}{12}}$
$= 2^{\frac{1}{3}} \cdot 2^{\frac{1}{4}} \cdot 2^{\frac{5}{12}}$
ઘાતાંકના નિયમ $a^m \cdot a^n = a^{m+n}$ નો ઉપયોગ કરતા,આપણને મળે છે:
$= 2^{\frac{1}{3} + \frac{1}{4} + \frac{5}{12}}$
$= 2^{\frac{4+3+5}{12}}$
$= 2^{\frac{12}{12}}$
$= 2^1 = 2$
આમ,$(c)$ સાચો જવાબ છે.
4
DifficultMCQ
$\sqrt[4]{(81)^{-2}}$ ની કિંમત શોધો.
A
$\frac{1}{3}$
B
$\frac{1}{81}$
C
$9$
D
$\frac{1}{9}$

Solution

(D) આપેલ પદ: $\sqrt[4]{(81)^{-2}}$
આપણે જાણીએ છીએ કે $a^{-n} = \frac{1}{a^n}$,તેથી $(81)^{-2} = \frac{1}{81^2}$.
આમ,$\sqrt[4]{(81)^{-2}} = \sqrt[4]{\frac{1}{81^2}} = \left(\frac{1}{81^2}\right)^{1/4}$.
કારણ કે $81 = 9^2$,તેથી $81^2 = (9^2)^2 = 9^4$.
આ કિંમત મૂકતા,આપણને મળે છે $\left(\frac{1}{9^4}\right)^{1/4} = \left(\frac{1}{9}\right)^{4 \times \frac{1}{4}} = \frac{1}{9}$.
તેથી,$(d)$ સાચો જવાબ છે.
5
DifficultMCQ
$(256)^{0.16} \times (256)^{0.09}$ ની કિંમત શોધો.
A
$4$
B
$16$
C
$64$
D
$256.25$

Solution

(A) ઘાતાંકના નિયમ $a^m \times a^n = a^{m+n}$ નો ઉપયોગ કરતા.
આપેલ પદાવલિ: $(256)^{0.16} \times (256)^{0.09} = (256)^{0.16 + 0.09}$.
ઘાતાંકોનો સરવાળો કરતા: $(256)^{0.25}$.
અહીં $0.25 = \frac{1}{4}$ હોવાથી,$(256)^{\frac{1}{4}}$ મળે.
$256$ ને $4$ ની ઘાત તરીકે દર્શાવતા: $256 = 4^4$.
તેથી,$(4^4)^{\frac{1}{4}} = 4^{4 \times \frac{1}{4}} = 4^1 = 4$.
આમ,સાચો વિકલ્પ $A$ છે.
6
DifficultMCQ
નીચેનામાંથી કયું $x$ ની બરાબર છે?
A
$x^{\frac{12}{7}} - x^{\frac{5}{7}}$
B
$\left(\sqrt{x^{3}}\right)^{\frac{2}{3}}$
C
$\sqrt[12]{\left(x^{4}\right)^{\frac{1}{3}}}$
D
$x^{\frac{12}{7}} \times x^{\frac{7}{12}}$

Solution

(B) દરેક વિકલ્પનું મૂલ્યાંકન કરીએ કે કયું સાદું રૂપ $x^1 = x$ આપે છે:
$(A)$ $x^{\frac{12}{7}} - x^{\frac{5}{7}}$ ને $x$ માં સાદું રૂપ આપી શકાતું નથી.
$(B)$ $\left(\sqrt{x^{3}}\right)^{\frac{2}{3}} = \left((x^3)^{\frac{1}{2}}\right)^{\frac{2}{3}} = x^{3 \times \frac{1}{2} \times \frac{2}{3}} = x^1 = x$.
$(C)$ $\sqrt[12]{\left(x^{4}\right)^{\frac{1}{3}}} = \left(x^{4 \times \frac{1}{3}}\right)^{\frac{1}{12}} = x^{\frac{4}{3} \times \frac{1}{12}} = x^{\frac{1}{9}} \neq x$.
$(D)$ $x^{\frac{12}{7}} \times x^{\frac{7}{12}} = x^{\frac{12}{7} + \frac{7}{12}} = x^{\frac{144+49}{84}} = x^{\frac{193}{84}} \neq x$.
આમ,વિકલ્પ $(B)$ સાચો જવાબ છે.
7
DifficultMCQ
સાદું રૂપ આપો: $\left[5\left(8^{\frac{1}{3}}+27^{\frac{1}{3}}\right)^{3}\right]^{\frac{1}{4}}$
A
$-5$
B
$25$
C
$5$
D
$-125$

Solution

(C) આપેલ પદાવલિ: $\left[5\left(8^{\frac{1}{3}}+27^{\frac{1}{3}}\right)^{3}\right]^{\frac{1}{4}}$
સૌ પ્રથમ,કૌંસની અંદરના પદોનું સાદું રૂપ આપો:
$8^{\frac{1}{3}} = (2^3)^{\frac{1}{3}} = 2$
$27^{\frac{1}{3}} = (3^3)^{\frac{1}{3}} = 3$
આ કિંમતોને પદાવલિમાં મૂકતા:
$= \left[5(2+3)^{3}\right]^{\frac{1}{4}}$
$= \left[5(5)^{3}\right]^{\frac{1}{4}}$
$= \left[5^1 \cdot 5^3\right]^{\frac{1}{4}}$
$= \left[5^{1+3}\right]^{\frac{1}{4}}$
$= \left[5^4\right]^{\frac{1}{4}}$
$= 5^{4 \cdot \frac{1}{4}}$
$= 5^1 = 5$
8
Medium
સાદું રૂપ આપો:
$(i)$ $2^{\frac{2}{3}} \cdot 2^{\frac{1}{3}}$
$(ii)$ $\left(3^{\frac{1}{5}}\right)^{4}$
$(iii)$ $\frac{7^{\frac{1}{5}}}{7^{\frac{1}{3}}}$
$(iv)$ $13^{\frac{1}{5}} \cdot 17^{\frac{1}{5}}$

Solution

આ પદાવલિઓને સાદું રૂપ આપવા માટે,આપણે ઘાતાંકના નિયમોનો ઉપયોગ કરીશું:
$(i)$ ગુણાકારના નિયમ $a^m \cdot a^n = a^{m+n}$ નો ઉપયોગ કરતા:
$2^{\frac{2}{3}} \cdot 2^{\frac{1}{3}} = 2^{\left(\frac{2}{3} + \frac{1}{3}\right)} = 2^{\frac{3}{3}} = 2^1 = 2$.
$(ii)$ ઘાતની ઘાતના નિયમ $(a^m)^n = a^{m \cdot n}$ નો ઉપયોગ કરતા:
$\left(3^{\frac{1}{5}}\right)^4 = 3^{\left(\frac{1}{5} \cdot 4\right)} = 3^{\frac{4}{5}}$.
$(iii)$ ભાગાકારના નિયમ $\frac{a^m}{a^n} = a^{m-n}$ નો ઉપયોગ કરતા:
$\frac{7^{\frac{1}{5}}}{7^{\frac{1}{3}}} = 7^{\left(\frac{1}{5} - \frac{1}{3}\right)} = 7^{\left(\frac{3-5}{15}\right)} = 7^{-\frac{2}{15}}$.
$(iv)$ સમાન ઘાતાંક ધરાવતા અલગ આધારના ગુણાકારના નિયમ $a^n \cdot b^n = (a \cdot b)^n$ નો ઉપયોગ કરતા:
$13^{\frac{1}{5}} \cdot 17^{\frac{1}{5}} = (13 \times 17)^{\frac{1}{5}} = 221^{\frac{1}{5}}$.
9
Easy
કિંમત શોધો:
$(i)$ $64^{\frac{1}{2}}$
$(ii)$ $32^{\frac{1}{5}}$
$(iii)$ $125^{\frac{1}{3}}$

Solution

$(i)$ $64^{\frac{1}{2}} = (8^2)^{\frac{1}{2}} = 8^{2 \times \frac{1}{2}} = 8^1 = 8$
$(ii)$ $32^{\frac{1}{5}} = (2^5)^{\frac{1}{5}} = 2^{5 \times \frac{1}{5}} = 2^1 = 2$
$(iii)$ $125^{\frac{1}{3}} = (5^3)^{\frac{1}{3}} = 5^{3 \times \frac{1}{3}} = 5^1 = 5$
10
Easy
શોધો:
$(i)$ $9^{\frac{3}{2}}$
$(ii)$ $32^{\frac{2}{5}}$
$(iii)$ $16^{\frac{3}{4}}$
$(iv)$ $125^{-\frac{1}{3}}$

Solution

$(i)$ $9^{\frac{3}{2}} = (3^2)^{\frac{3}{2}} = 3^{2 \times \frac{3}{2}} = 3^3 = 27$
$(ii)$ $32^{\frac{2}{5}} = (2^5)^{\frac{2}{5}} = 2^{5 \times \frac{2}{5}} = 2^2 = 4$
$(iii)$ $16^{\frac{3}{4}} = (2^4)^{\frac{3}{4}} = 2^{4 \times \frac{3}{4}} = 2^3 = 8$
$(iv)$ $125^{-\frac{1}{3}} = (5^3)^{-\frac{1}{3}} = 5^{3 \times (-\frac{1}{3})} = 5^{-1} = \frac{1}{5}$
11
Easy
શોધો:
$(i)$ $2^{2/3} \cdot 2^{1/5}$
$(ii)$ $(1/3^3)^7$
$(iii)$ $11^{1/2} / 11^{1/4}$
$(iv)$ $7^{1/2} \cdot 8^{1/2}$

Solution

(N/A) $(i)$ ઘાતાંકના નિયમ $a^m \cdot a^n = a^{m+n}$ નો ઉપયોગ કરતા:
$2^{2/3} \cdot 2^{1/5} = 2^{(2/3 + 1/5)} = 2^{(10+3)/15} = 2^{13/15}$
$(ii)$ ઘાતાંકના નિયમ $(a^m)^n = a^{m \cdot n}$ નો ઉપયોગ કરતા:
$(1/3^3)^7 = (3^{-3})^7 = 3^{-3 \cdot 7} = 3^{-21}$
$(iii)$ ઘાતાંકના નિયમ $a^m / a^n = a^{m-n}$ નો ઉપયોગ કરતા:
$11^{1/2} / 11^{1/4} = 11^{(1/2 - 1/4)} = 11^{(2-1)/4} = 11^{1/4}$
$(iv)$ ઘાતાંકના નિયમ $a^m \cdot b^m = (a \cdot b)^m$ નો ઉપયોગ કરતા:
$7^{1/2} \cdot 8^{1/2} = (7 \cdot 8)^{1/2} = 56^{1/2}$
12
MediumMCQ
સાદું રૂપ આપો: $\left(1^{3}+2^{3}+3^{3}\right)^{\frac{1}{2}}$
A
$3$
B
$6$
C
$9$
D
$36$

Solution

(B) પગલું $1$: કૌંસની અંદરની સંખ્યાઓના ઘન શોધો.
$1^{3} = 1 \times 1 \times 1 = 1$
$2^{3} = 2 \times 2 \times 2 = 8$
$3^{3} = 3 \times 3 \times 3 = 27$
પગલું $2$: પરિણામોનો સરવાળો કરો.
$1 + 8 + 27 = 36$
પગલું $3$: ઘાતાંક $\frac{1}{2}$ લાગુ કરો,જે વર્ગમૂળ દર્શાવે છે.
$(36)^{\frac{1}{2}} = \sqrt{36} = 6$
તેથી,સાદું રૂપ $6$ મળે છે.
13
Difficult
સાદું રૂપ આપો:
$(\frac{3}{5})^4 \times (\frac{3}{5})^{-12} \times (\frac{3}{5})^{6}$

Solution

(25/9) પદાવલિ $(\frac{3}{5})^4 \times (\frac{3}{5})^{-12} \times (\frac{3}{5})^{6}$ ને સાદું રૂપ આપવા માટે,આપણે ઘાતાંકના નિયમનો ઉપયોગ કરીએ છીએ: $a^m \times a^n \times a^p = a^{m+n+p}$.
અહીં,આધાર $a = \frac{3}{5}$,$m = 4$,$n = -12$,અને $p = 6$ છે.
નિયમ લાગુ પાડતા: $(\frac{3}{5})^{4 + (-12) + 6}$.
ઘાતાંકની ગણતરી કરતા: $4 - 12 + 6 = -2$.
તેથી,પદાવલિ $(\frac{3}{5})^{-2}$ બને છે.
નિયમ $a^{-n} = (\frac{1}{a})^n$ નો ઉપયોગ કરતા,આપણને $(\frac{5}{3})^2$ મળે છે.
અંતિમ કિંમતની ગણતરી કરતા: $(\frac{5}{3})^2 = \frac{25}{9}$.
14
MediumMCQ
સાદું રૂપ આપો: $(\frac{1}{27})^{\frac{-2}{3}}$
A
$3$
B
$9$
C
$81$
D
$27$

Solution

(B) આપેલ પદાવલિ: $(\frac{1}{27})^{\frac{-2}{3}}$
પ્રથમ,$27$ ને $3$ ની ઘાત તરીકે દર્શાવો: $27 = 3^3$.
તેથી,$\frac{1}{27} = \frac{1}{3^3} = 3^{-3}$.
હવે,આ કિંમતને પદાવલિમાં મૂકો:
$(3^{-3})^{\frac{-2}{3}}$
ઘાતાંકના નિયમ $(a^m)^n = a^{m \times n}$ નો ઉપયોગ કરતા:
$3^{-3 \times \frac{-2}{3}} = 3^2$
અંતે,કિંમતની ગણતરી કરો:
$3^2 = 9$.
15
DifficultMCQ
સાદું રૂપ આપો:
${{(625)^{-\frac{1}{2}}}^{-\frac{1}{4}}}^{2}$
A
$5$
B
$5^{-\frac{1}{4}}$
C
$5^{\frac{1}{4}}$
D
$1/5$

Solution

(A) પદાવલિ ${{(625)^{-\frac{1}{2}}}^{-\frac{1}{4}}}^{2}$ ને સાદું રૂપ આપવા માટે,આપણે ઘાતનો ઘાતનો નિયમ વાપરીશું: $(a^m)^n = a^{m \times n}$.
પગલું $1$: ઘાતાંકોનો ગુણાકાર કરો.
$(-1/2) \times (-1/4) \times 2 = (1/8) \times 2 = 1/4$.
પગલું $2$: પરિણામને આધાર પર લાગુ કરો.
$625^{1/4}$.
પગલું $3$: $625$ ને $5$ ની ઘાત તરીકે દર્શાવો.
$625 = 5^4$.
પગલું $4$: કિંમત મૂકીને સાદું રૂપ આપો.
$(5^4)^{1/4} = 5^{4 \times (1/4)} = 5^1 = 5$.
16
DifficultMCQ
સાદું રૂપ આપો:
$\frac{9^{\frac{1}{3}} \times 27^{-\frac{1}{2}}}{3^{\frac{1}{6}} \times 3^{-\frac{2}{3}}}$
A
$3^{\frac{1}{2}}$
B
$3^{-\frac{1}{2}}$
C
$3^{\frac{1}{3}}$
D
$3^{-\frac{1}{3}}$

Solution

(D) પદાવલિ $\frac{9^{\frac{1}{3}} \times 27^{-\frac{1}{2}}}{3^{\frac{1}{6}} \times 3^{-\frac{2}{3}}}$ નું સાદું રૂપ આપવા માટે,આપણે બધા આધારને $3$ ના ઘાતાંક તરીકે દર્શાવીશું.
પગલું $1$: આધારને ફરીથી લખો:
$9 = 3^2$ અને $27 = 3^3$.
પગલું $2$: આ કિંમતોને પદાવલિમાં મૂકો:
$\frac{(3^2)^{\frac{1}{3}} \times (3^3)^{-\frac{1}{2}}}{3^{\frac{1}{6}} \times 3^{-\frac{2}{3}}}$
પગલું $3$: ઘાતનો નિયમ $(a^m)^n = a^{m \times n}$ લાગુ કરો:
$\frac{3^{\frac{2}{3}} \times 3^{-\frac{3}{2}}}{3^{\frac{1}{6}} \times 3^{-\frac{2}{3}}}$
પગલું $4$: અંશ અને છેદ માટે ગુણાકારનો નિયમ $a^m \times a^n = a^{m+n}$ લાગુ કરો:
અંશ: $3^{\frac{2}{3} - \frac{3}{2}} = 3^{\frac{4-9}{6}} = 3^{-\frac{5}{6}}$
છેદ: $3^{\frac{1}{6} - \frac{2}{3}} = 3^{\frac{1-4}{6}} = 3^{-\frac{3}{6}} = 3^{-\frac{1}{2}}$
પગલું $5$: ભાગાકારનો નિયમ $\frac{a^m}{a^n} = a^{m-n}$ લાગુ કરો:
$3^{-\frac{5}{6} - (-\frac{1}{2})} = 3^{-\frac{5}{6} + \frac{3}{6}} = 3^{-\frac{2}{6}} = 3^{-\frac{1}{3}}$
આમ,સાદું રૂપ $3^{-\frac{1}{3}}$ છે.
17
MediumMCQ
સાદું રૂપ આપો: $64^{-\frac{1}{3}} + 64^{\frac{1}{3}} - 64^{\frac{2}{3}}$
A
$-\frac{47}{4}$
B
$-\frac{57}{4}$
C
$-\frac{55}{4}$
D
$-\frac{53}{4}$

Solution

(A) આપેલ પદાવલિ: $64^{-\frac{1}{3}} + 64^{\frac{1}{3}} - 64^{\frac{2}{3}}$
પ્રથમ,$64$ ને $4$ ની ઘાત તરીકે દર્શાવો: $64 = 4^3$.
પદાવલિમાં $4^3$ મૂકતા:
$(4^3)^{-\frac{1}{3}} + (4^3)^{\frac{1}{3}} - (4^3)^{\frac{2}{3}}$
ઘાતાંકના નિયમ $(a^m)^n = a^{m \cdot n}$ નો ઉપયોગ કરતા:
$4^{3 \cdot (-\frac{1}{3})} + 4^{3 \cdot \frac{1}{3}} - 4^{3 \cdot \frac{2}{3}}$
ઘાતાંકોનું સાદું રૂપ આપતા:
$4^{-1} + 4^1 - 4^2$
કિંમતોની ગણતરી કરતા:
$\frac{1}{4} + 4 - 16$
પદોને ભેગા કરતા:
$\frac{1}{4} - 12$
સમાન છેદ મેળવતા:
$\frac{1 - 48}{4} = -\frac{47}{4}$
18
MediumMCQ
સાદું રૂપ આપો: $\frac{8^{\frac{1}{3}} \times 16^{\frac{1}{3}}}{32^{-\frac{1}{3}}}$
A
$8$
B
$16$
C
$4$
D
$32$

Solution

(B) પદાવલિ $\frac{8^{\frac{1}{3}} \times 16^{\frac{1}{3}}}{32^{-\frac{1}{3}}}$ નું સાદું રૂપ આપવા માટે,દરેક આધારને $2$ ની ઘાત તરીકે દર્શાવો:
$8 = 2^3$,$16 = 2^4$,અને $32 = 2^5$.
આ કિંમતોને પદાવલિમાં મૂકતા:
$\frac{(2^3)^{\frac{1}{3}} \times (2^4)^{\frac{1}{3}}}{(2^5)^{-\frac{1}{3}}}$
ઘાતાંકના નિયમ $(a^m)^n = a^{m \times n}$ નો ઉપયોગ કરતા:
$\frac{2^{3 \times \frac{1}{3}} \times 2^{4 \times \frac{1}{3}}}{2^{5 \times -\frac{1}{3}}} = \frac{2^1 \times 2^{\frac{4}{3}}}{2^{-\frac{5}{3}}}$
અંશમાં ગુણાકારના નિયમ $a^m \times a^n = a^{m+n}$ નો ઉપયોગ કરતા:
$\frac{2^{1 + \frac{4}{3}}}{2^{-\frac{5}{3}}} = \frac{2^{\frac{7}{3}}}{2^{-\frac{5}{3}}}$
ભાગાકારના નિયમ $\frac{a^m}{a^n} = a^{m-n}$ નો ઉપયોગ કરતા:
$2^{\frac{7}{3} - (-\frac{5}{3})} = 2^{\frac{7}{3} + \frac{5}{3}} = 2^{\frac{12}{3}} = 2^4 = 16$.
19
MediumMCQ
સાદું રૂપ આપો: $(256)^{4^{-\frac{3}{2}}}$
A
$\frac{3}{4}$
B
$\frac{3}{2}$
C
$\frac{1}{4}$
D
$\frac{1}{2}$

Solution

(D) આપેલ પદાવલિ: $(256)^{4^{-\frac{3}{2}}}$
પ્રથમ,ઘાતાંક $4^{-\frac{3}{2}}$ નું સાદું રૂપ આપો:
$4^{-\frac{3}{2}} = (2^2)^{-\frac{3}{2}} = 2^{2 \times (-\frac{3}{2})} = 2^{-3} = \frac{1}{8}$
હવે,આ કિંમતને મૂળ પદાવલિમાં મૂકતા:
$(256)^{\frac{1}{8}}$
આપણે જાણીએ છીએ કે $256 = 2^8$,તેથી:
$(2^8)^{\frac{1}{8}} = 2^{8 \times \frac{1}{8}} = 2^1 = 2$
જો પ્રશ્ન $(256)^{-\left(4^{-\frac{3}{2}}\right)}$ હોય,તો:
$(2^8)^{-\left(\frac{1}{8}\right)} = 2^{8 \times (-\frac{1}{8})} = 2^{-1} = \frac{1}{2}$
આમ,સાચો વિકલ્પ $D$ છે.
20
MediumMCQ
$\frac{4}{(216)^{-\frac{2}{3}}} + \frac{1}{(256)^{-\frac{3}{4}}} + \frac{2}{(243)^{-\frac{1}{5}}}$ ની કિંમત શોધો.
A
$214$
B
$314$
C
$284$
D
$144$

Solution

(A) આપેલ પદાવલિ: $\frac{4}{(216)^{-\frac{2}{3}}} + \frac{1}{(256)^{-\frac{3}{4}}} + \frac{2}{(243)^{-\frac{1}{5}}}$
ઘાતાંકના નિયમ $a^{-n} = \frac{1}{a^n}$ નો ઉપયોગ કરતા,આપણે પદાવલિને આ રીતે લખી શકીએ:
$4(216)^{\frac{2}{3}} + (256)^{\frac{3}{4}} + 2(243)^{\frac{1}{5}}$
આધારને ઘાત સ્વરૂપે દર્શાવતા:
$216 = 6^3$,$256 = 4^4$,$243 = 3^5$
આ કિંમતો મૂકતા:
$= 4(6^3)^{\frac{2}{3}} + (4^4)^{\frac{3}{4}} + 2(3^5)^{\frac{1}{5}}$
ઘાતનો નિયમ $(a^m)^n = a^{m \times n}$ નો ઉપયોગ કરતા:
$= 4(6^{3 \times \frac{2}{3}}) + (4^{4 \times \frac{3}{4}}) + 2(3^{5 \times \frac{1}{5}})$
$= 4(6^2) + 4^3 + 2(3^1)$
કિંમતોની ગણતરી કરતા:
$= 4(36) + 64 + 2(3)$
$= 144 + 64 + 6$
$= 214$
21
EasyMCQ
$3^{\frac{2}{3}} \cdot 3^{\frac{4}{3}}$ નું સાદું રૂપ આપો.
A
$13$
B
$3$
C
$7$
D
$9$

Solution

(D) $3^{\frac{2}{3}} \cdot 3^{\frac{4}{3}}$ નું સાદું રૂપ આપવા માટે,આપણે ઘાતાંકના નિયમનો ઉપયોગ કરીએ છીએ: $a^m \cdot a^n = a^{m+n}$.
આ નિયમ લાગુ પાડતા,આપણને મળે છે:
$3^{\frac{2}{3}} \cdot 3^{\frac{4}{3}} = 3^{\frac{2}{3} + \frac{4}{3}}$
$= 3^{\frac{2+4}{3}}$
$= 3^{\frac{6}{3}}$
$= 3^2$
$= 9$
22
EasyMCQ
સાદું રૂપ આપો: $\left(4^{\frac{1}{5}}\right)^{3}$
A
$4^{\frac{3}{5}}$
B
$4^{\frac{4}{5}}$
C
$4^{\frac{1}{15}}$
D
$4^{\frac{8}{5}}$

Solution

(A) $\left(4^{\frac{1}{5}}\right)^{3}$ નું સાદું રૂપ આપવા માટે,આપણે ઘાતાંકના નિયમનો ઉપયોગ કરીએ છીએ: $(a^m)^n = a^{m \times n}$.
આ નિયમ લાગુ પાડતા:
$\left(4^{\frac{1}{5}}\right)^{3} = 4^{\frac{1}{5} \times 3}$
$= 4^{\frac{3}{5}}$
આમ,સાદું રૂપ $4^{\frac{3}{5}}$ મળે છે.
23
EasyMCQ
સાદું રૂપ આપો: $\frac{11^{\frac{1}{3}}}{11^{\frac{1}{5}}}$
A
$11^{\frac{2}{15}}$
B
$11^{\frac{8}{15}}$
C
$11^{\frac{1}{15}}$
D
$11^{\frac{2}{8}}$

Solution

(A) પદાવલિ $\frac{11^{\frac{1}{3}}}{11^{\frac{1}{5}}}$ નું સાદું રૂપ આપવા માટે,આપણે ઘાતાંકના નિયમનો ઉપયોગ કરીએ છીએ: $\frac{a^m}{a^n} = a^{m-n}$.
આ નિયમ લાગુ પાડતા,આપણને $11^{\frac{1}{3} - \frac{1}{5}}$ મળે છે.
ઘાતાંકમાં રહેલા અપૂર્ણાંકોની બાદબાકી કરવા માટે,આપણે સામાન્ય છેદ શોધીએ છીએ,જે $15$ છે.
તેથી,$\frac{1}{3} - \frac{1}{5} = \frac{5}{15} - \frac{3}{15} = \frac{2}{15}$.
આમ,સાદું રૂપ $11^{\frac{2}{15}}$ છે.
24
EasyMCQ
$7^{\frac{1}{4}} \cdot 12^{\frac{1}{4}}$ ને સાદું રૂપ આપો.
A
$84^{\frac{1}{4}}$
B
$84^{\frac{1}{2}}$
C
$84^{\frac{1}{8}}$
D
$84^{\frac{1}{16}}$

Solution

(A) ઘાતાંકના નિયમનો ઉપયોગ કરતા,$a^m \cdot b^m = (a \cdot b)^m$.
આપેલ પદાવલિ: $7^{\frac{1}{4}} \cdot 12^{\frac{1}{4}}$.
નિયમ લાગુ પાડતા: $(7 \times 12)^{\frac{1}{4}}$.
ગુણાકાર કરતા: $84^{\frac{1}{4}}$.
25
EasyMCQ
$64^{\frac{2}{3}}$ ની કિંમત શોધો.
A
$15$
B
$24$
C
$22$
D
$16$

Solution

(D) $64^{\frac{2}{3}}$ ની કિંમત શોધવા માટે,આપણે પહેલા $64$ ને $2$ અથવા $4$ ના ઘાત તરીકે દર્શાવીએ.
કારણ કે $64 = 4^3$,આપણે પદાવલિને આ રીતે લખી શકીએ:
$64^{\frac{2}{3}} = (4^3)^{\frac{2}{3}}$.
ઘાતાંકના નિયમ $(a^m)^n = a^{m \times n}$ નો ઉપયોગ કરતા,આપણને મળે છે:
$4^{3 \times \frac{2}{3}} = 4^2$.
કિંમતની ગણતરી કરતા,$4^2 = 16$.
26
EasyMCQ
$625^{\frac{3}{4}}$ ની કિંમત શોધો.
A
$125$
B
$186$
C
$163$
D
$174$

Solution

(A) $625^{\frac{3}{4}}$ ની કિંમત શોધવા માટે,આપણે પહેલા $625$ ને $5$ ના ઘાત તરીકે દર્શાવીએ.
કારણ કે $5 \times 5 \times 5 \times 5 = 625$,તેથી આપણે $625 = 5^{4}$ લખી શકીએ.
હવે,આને પદાવલિમાં મૂકતા: $625^{\frac{3}{4}} = (5^{4})^{\frac{3}{4}}$.
ઘાતનો ઘાતનો નિયમ $(a^{m})^{n} = a^{m \times n}$ નો ઉપયોગ કરતા,આપણને $5^{4 \times \frac{3}{4}}$ મળે છે.
ઘાતાંકનું સાદું રૂપ આપતા,$4 \times \frac{3}{4} = 3$.
તેથી,પદાવલિ $5^{3}$ બને છે.
$5^{3} = 5 \times 5 \times 5 = 125$ ની ગણતરી કરતા જવાબ $125$ મળે છે.
27
EasyMCQ
$64^{\frac{5}{6}}$ ની કિંમત શોધો.
A
$18$
B
$32$
C
$38$
D
$24$

Solution

(B) $64^{\frac{5}{6}}$ ની કિંમત શોધવા માટે,સૌ પ્રથમ $64$ ને $2$ ના ઘાત તરીકે દર્શાવીએ.
આપણે જાણીએ છીએ કે $64 = 2 \times 2 \times 2 \times 2 \times 2 \times 2 = 2^{6}$.
આ કિંમત પદાવલિમાં મૂકતા,આપણને મળે છે:
$64^{\frac{5}{6}} = (2^{6})^{\frac{5}{6}}$.
ઘાતાંકના નિયમ $(a^{m})^{n} = a^{m \times n}$ નો ઉપયોગ કરીને,આપણે ઘાતાંકોનો ગુણાકાર કરીએ છીએ:
$2^{6 \times \frac{5}{6}} = 2^{5}$.
અંતે,$2^{5}$ ની ગણતરી કરતા:
$2^{5} = 2 \times 2 \times 2 \times 2 \times 2 = 32$.
28
EasyMCQ
$\left(\frac{125}{64}\right)^{-\frac{2}{3}}$ ની કિંમત શોધો.
A
$\frac{16}{25}$
B
$\frac{25}{16}$
C
$\frac{64}{125}$
D
$\frac{125}{64}$

Solution

(A) આપેલ પદાવલિ: $\left(\frac{125}{64}\right)^{-\frac{2}{3}}$
સૌ પ્રથમ,ઋણ ઘાતાંક દૂર કરવા માટે $(a/b)^{-n} = (b/a)^n$ ગુણધર્મનો ઉપયોગ કરીએ:
$\left(\frac{64}{125}\right)^{\frac{2}{3}}$
ત્યારબાદ,$64$ ને $4^3$ અને $125$ ને $5^3$ તરીકે દર્શાવીએ:
$\left(\frac{4^3}{5^3}\right)^{\frac{2}{3}} = \left(\left(\frac{4}{5}\right)^3\right)^{\frac{2}{3}}$
ઘાતાંકના નિયમ $(x^a)^b = x^{a \cdot b}$ નો ઉપયોગ કરતા:
$\left(\frac{4}{5}\right)^{3 \cdot \frac{2}{3}} = \left(\frac{4}{5}\right)^2$
અંતે,વર્ગની ગણતરી કરતા:
$\frac{4^2}{5^2} = \frac{16}{25}$
29
EasyMCQ
$(343)^{-\frac{2}{3}}$ ની કિંમત શોધો.
A
$1/49$
B
$1/7$
C
$49$
D
$7$

Solution

(A) આપેલ પદ: $(343)^{-\frac{2}{3}}$
આપણે જાણીએ છીએ કે $343 = 7^3$.
આ કિંમત પદમાં મૂકતા: $(7^3)^{-\frac{2}{3}}$
ઘાતાંકના નિયમ $(a^m)^n = a^{m \times n}$ નો ઉપયોગ કરતા,આપણને મળે છે: $7^{3 \times (-\frac{2}{3})}$
$= 7^{-2}$
$= \frac{1}{7^2}$
$= \frac{1}{49}$
30
EasyMCQ
$(625)^{-\frac{3}{4}}$ ની કિંમત શોધો.
A
$1/125$
B
$1/25$
C
$125$
D
$25$

Solution

(A) આપેલ પદાવલિ: $(625)^{-\frac{3}{4}}$
આપણે જાણીએ છીએ કે $625 = 5^4$.
આ કિંમત પદાવલિમાં મૂકતા: $(5^4)^{-\frac{3}{4}}$
ઘાતાંકના નિયમ $(a^m)^n = a^{m \times n}$ નો ઉપયોગ કરતા,આપણને મળે છે: $5^{4 \times (-\frac{3}{4})}$
$= 5^{-3}$
$= \frac{1}{5^3}$
$= \frac{1}{125}$
31
EasyMCQ
$\sqrt[5]{(243)^{-3}}$ ની કિંમત શોધો.
A
$1/27$
B
$1/9$
C
$1/81$
D
$1/3$

Solution

(A) આપેલ પદાવલિ $\sqrt[5]{(243)^{-3}}$ છે.
આપણે જાણીએ છીએ કે $243 = 3^5$.
આ કિંમત પદાવલિમાં મૂકતા: $\sqrt[5]{(3^5)^{-3}}$.
ઘાતાંકના નિયમ $(a^m)^n = a^{m \times n}$ નો ઉપયોગ કરતા,આપણને $(3^5)^{-3} = 3^{-15}$ મળે છે.
હવે,પદાવલિ $\sqrt[5]{3^{-15}}$ બને છે.
કરણીના નિયમ $\sqrt[n]{x} = x^{1/n}$ નો ઉપયોગ કરતા,આપણને $(3^{-15})^{1/5} = 3^{-15 \times 1/5} = 3^{-3}$ મળે છે.
$3^{-3} = \frac{1}{3^3} = \frac{1}{27}$.
32
EasyMCQ
સાદું રૂપ આપો $: \frac{(25)^{\frac{3}{2}} \times (243)^{\frac{3}{5}}}{(16)^{\frac{5}{4}} \times (8)^{\frac{4}{3}}}$
A
$125/128$
B
$3375/512$
C
$25/32$
D
$125/256$

Solution

(B) આપેલ પદાવલિ: $\frac{(25)^{\frac{3}{2}} \times (243)^{\frac{3}{5}}}{(16)^{\frac{5}{4}} \times (8)^{\frac{4}{3}}}$
પગલું $1$: દરેક આધારને તેના અવિભાજ્ય અવયવોના ઘાત તરીકે દર્શાવો.
$25 = 5^2$,$243 = 3^5$,$16 = 2^4$,$8 = 2^3$.
પગલું $2$: આ કિંમતોને પદાવલિમાં મૂકો:
$= \frac{(5^2)^{\frac{3}{2}} \times (3^5)^{\frac{3}{5}}}{(2^4)^{\frac{5}{4}} \times (2^3)^{\frac{4}{3}}}$
પગલું $3$: ઘાતનો નિયમ $(a^m)^n = a^{m \times n}$ લાગુ કરો:
$= \frac{5^{2 \times \frac{3}{2}} \times 3^{5 \times \frac{3}{5}}}{2^{4 \times \frac{5}{4}} \times 2^{3 \times \frac{4}{3}}}$
$= \frac{5^3 \times 3^3}{2^5 \times 2^4}$
પગલું $4$: ઘાતનું સાદું રૂપ આપો:
$= \frac{125 \times 27}{2^{5+4}}$
$= \frac{3375}{2^9}$
$= \frac{3375}{512}$
33
EasyMCQ
સાદું રૂપ આપો: $2^{-3} + (0.01)^{-\frac{1}{2}} - (27)^{\frac{2}{3}}$ ($.125$ માં)
A
$8$
B
$2$
C
$3$
D
$1$

Solution

(D) પગલું $1$: દરેક પદનું અલગ-અલગ સાદું રૂપ આપો.
$2^{-3} = \frac{1}{2^3} = \frac{1}{8} = 0.125$
પગલું $2$: $(0.01)^{-\frac{1}{2}}$ નું સાદું રૂપ આપો.
$(0.01)^{-\frac{1}{2}} = (\frac{1}{100})^{-\frac{1}{2}} = (100)^{\frac{1}{2}} = \sqrt{100} = 10$
પગલું $3$: $(27)^{\frac{2}{3}}$ નું સાદું રૂપ આપો.
$(27)^{\frac{2}{3}} = (3^3)^{\frac{2}{3}} = 3^{3 \times \frac{2}{3}} = 3^2 = 9$
પગલું $4$: પરિણામોને ભેગા કરો.
$0.125 + 10 - 9 = 0.125 + 1 = 1.125$
આમ,સાદું રૂપ આપતા મળતી કિંમત $1.125$ છે.
34
MediumMCQ
જો $125^{x} = \frac{25}{5^{x}}$ હોય,તો $x$ ની કિંમત શોધો.
A
$1$
B
$\frac{2}{3}$
C
$\frac{1}{2}$
D
$\frac{3}{2}$

Solution

(C) આપેલ સમીકરણ: $125^{x} = \frac{25}{5^{x}}$
બધા પદોને આધાર $5$ માં દર્શાવો:
$(5^{3})^{x} = \frac{5^{2}}{5^{x}}$
ઘાતનો ઘાતનો નિયમ $(a^{m})^{n} = a^{mn}$ વાપરતા:
$5^{3x} = 5^{2} \cdot 5^{-x}$
ગુણાકારનો નિયમ $a^{m} \cdot a^{n} = a^{m+n}$ વાપરતા:
$5^{3x} = 5^{2-x}$
આધાર સમાન હોવાથી,ઘાતાંકોને સરખાવતા:
$3x = 2 - x$
$3x + x = 2$
$4x = 2$
$x = \frac{2}{4} = \frac{1}{2}$
35
MediumMCQ
જો $2^{x-2} \cdot 3^{2x-6} = 36$ હોય,તો $x$ શોધો.
A
$14$
B
$6$
C
$4$
D
$8$

Solution

(C) આપેલ સમીકરણ: $2^{x-2} \cdot 3^{2x-6} = 36$
આપણે જાણીએ છીએ કે $36 = 6^2 = (2 \cdot 3)^2 = 2^2 \cdot 3^2$.
તેથી,સમીકરણ આ મુજબ થશે: $2^{x-2} \cdot 3^{2x-6} = 2^2 \cdot 3^2$.
બંને બાજુ $2$ અને $3$ ના ઘાતાંકોની સરખામણી કરતા:
$2$ ના આધાર માટે: $x - 2 = 2 \implies x = 4$.
$3$ ના આધાર માટે: $2x - 6 = 2 \implies 2x = 8 \implies x = 4$.
બંને શરતો માટે $x = 4$ મળે છે,તેથી $x$ ની કિંમત $4$ છે.
36
EasyMCQ
જો $(\frac{2}{5})^{5} \times (\frac{25}{4})^{3} = (\frac{5}{2})^{3x-2}$ હોય,તો $x$ શોધો.
A
$11$
B
$7$
C
$3$
D
$1$

Solution

(D) આપેલ સમીકરણ: $(\frac{2}{5})^{5} \times (\frac{25}{4})^{3} = (\frac{5}{2})^{3x-2}$
સૌ પ્રથમ,બધા પાયાને $(\frac{5}{2})$ ના સ્વરૂપમાં દર્શાવો:
$(\frac{2}{5})^{5} = (\frac{5}{2})^{-5}$
$(\frac{25}{4})^{3} = ((\frac{5}{2})^{2})^{3} = (\frac{5}{2})^{6}$
હવે આ કિંમતોને સમીકરણમાં મૂકો:
$(\frac{5}{2})^{-5} \times (\frac{5}{2})^{6} = (\frac{5}{2})^{3x-2}$
ઘાતાંકના નિયમ $a^m \times a^n = a^{m+n}$ નો ઉપયોગ કરતા:
$(\frac{5}{2})^{-5+6} = (\frac{5}{2})^{3x-2}$
$(\frac{5}{2})^{1} = (\frac{5}{2})^{3x-2}$
પાયા સમાન હોવાથી,ઘાતાંકોને સરખાવતા:
$1 = 3x - 2$
$3x = 3$
$x = 1$
37
EasyMCQ
નીચેની સંખ્યાઓને ચડતા ક્રમમાં ગોઠવો: $\sqrt{3}, \sqrt[3]{4}, \sqrt[4]{10}$
A
$\sqrt{3} < \sqrt[3]{4} < \sqrt[4]{10}$
B
$\sqrt[3]{4} < \sqrt{3} < \sqrt[4]{10}$
C
$\sqrt[4]{10} < \sqrt[3]{4} < \sqrt{3}$
D
$\sqrt[3]{4} < \sqrt[4]{10} < \sqrt{3}$

Solution

(B) સંખ્યાઓ $\sqrt{3}, \sqrt[3]{4}, \sqrt[4]{10}$ ની સરખામણી કરવા માટે,આપણે તેમને સમાન ઘાતાંક (common index) વાળી ઘાત તરીકે દર્શાવીએ.
$1$. ઘાતાંક $2, 3, 4$ છે. $2, 3, 4$ નો લઘુત્તમ સામાન્ય અવયવી $(LCM)$ $12$ છે.
$2$. દરેક સંખ્યાને $12$ મા મૂળમાં ફેરવો:
$\sqrt{3} = 3^{1/2} = 3^{6/12} = \sqrt[12]{3^6} = \sqrt[12]{729}$
$\sqrt[3]{4} = 4^{1/3} = 4^{4/12} = \sqrt[12]{4^4} = \sqrt[12]{256}$
$\sqrt[4]{10} = 10^{1/4} = 10^{3/12} = \sqrt[12]{10^3} = \sqrt[12]{1000}$
$3$. $12$ મા મૂળની અંદરની કિંમતોની સરખામણી કરતા: $256 < 729 < 1000$.
$4$. તેથી,ચડતો ક્રમ $\sqrt[12]{256} < \sqrt[12]{729} < \sqrt[12]{1000}$ છે,જે $\sqrt[3]{4} < \sqrt{3} < \sqrt[4]{10}$ ને અનુરૂપ છે.
38
Easy
સાબિત કરો કે $\left(\frac{x^{a}}{x^{b}}\right)^{a+b} \times \left(\frac{x^{b}}{x^{c}}\right)^{b+c} \times \left(\frac{x^{c}}{x^{a}}\right)^{c+a} = 1$.

Solution

(N/A) ઘાતાંકના નિયમોનો ઉપયોગ કરીને,ખાસ કરીને $\frac{x^m}{x^n} = x^{m-n}$ અને $(x^m)^n = x^{m \times n}$:
પગલું $1$: દરેક પદનું સાદું રૂપ આપો.
$\left(\frac{x^a}{x^b}\right)^{a+b} = (x^{a-b})^{a+b} = x^{(a-b)(a+b)} = x^{a^2-b^2}$.
$\left(\frac{x^b}{x^c}\right)^{b+c} = (x^{b-c})^{b+c} = x^{(b-c)(b+c)} = x^{b^2-c^2}$.
$\left(\frac{x^c}{x^a}\right)^{c+a} = (x^{c-a})^{c+a} = x^{(c-a)(c+a)} = x^{c^2-a^2}$.
પગલું $2$: $x^m \times x^n = x^{m+n}$ નો ઉપયોગ કરીને સાદું રૂપ આપેલા પદોનો ગુણાકાર કરો.
$x^{a^2-b^2} \times x^{b^2-c^2} \times x^{c^2-a^2} = x^{(a^2-b^2) + (b^2-c^2) + (c^2-a^2)}$.
પગલું $3$: ઘાતાંકનું સાદું રૂપ આપો.
$a^2 - b^2 + b^2 - c^2 + c^2 - a^2 = 0$.
તેથી,$x^0 = 1$. આમ,પદાવલિનું મૂલ્ય $1$ થાય છે.
39
Difficult
સાબિત કરો કે $(1^{3}+2^{3}+3^{3}+4^{3}+5^{3})^{\frac{1}{2}} = (1^{3}+2^{3}+3^{3}+4^{3})^{\frac{1}{2}} + (5^{3})^{\frac{1}{3}}$.

Solution

(N/A) પગલું $1$: ડાબી બાજુ $(LHS)$ પર કૌંસની અંદરનો સરવાળો ગણો:
$1^{3} + 2^{3} + 3^{3} + 4^{3} + 5^{3} = 1 + 8 + 27 + 64 + 125 = 225$.
પગલું $2$: $LHS$ ની કિંમત શોધો:
$(225)^{\frac{1}{2}} = \sqrt{225} = 15$.
પગલું $3$: જમણી બાજુ $(RHS)$ પર પ્રથમ કૌંસની અંદરનો સરવાળો ગણો:
$1^{3} + 2^{3} + 3^{3} + 4^{3} = 1 + 8 + 27 + 64 = 100$.
પગલું $4$: $RHS$ ની કિંમત શોધો:
$(100)^{\frac{1}{2}} + (5^{3})^{\frac{1}{3}} = \sqrt{100} + 5^{(3 \times \frac{1}{3})} = 10 + 5^{1} = 10 + 5 = 15$.
પગલું $5$: કારણ કે $LHS = 15$ અને $RHS = 15$,તેથી સમીકરણ સાબિત થાય છે.
40
EasyMCQ
$\left(\frac{1}{27}\right)^{-\frac{2}{3}}$ ની કિંમત શોધો.
A
$25$
B
$6$
C
$5$
D
$9$

Solution

(D) આપેલ પદાવલિ: $\left(\frac{1}{27}\right)^{-\frac{2}{3}}$
પ્રથમ,$27$ ને $3$ ના ઘાત તરીકે દર્શાવો: $27 = 3^3$.
તેથી,$\frac{1}{27} = \frac{1}{3^3} = 3^{-3}$.
આ કિંમતને પદાવલિમાં મૂકતા: $(3^{-3})^{-\frac{2}{3}}$.
ઘાતાંકના નિયમ $(a^m)^n = a^{m \times n}$ નો ઉપયોગ કરતા,આપણને મળે છે: $3^{-3 \times -\frac{2}{3}}$.
ઘાતાંકનું સાદું રૂપ આપતા: $-3 \times -\frac{2}{3} = 2$.
તેથી,પદાવલિ $3^2 = 9$ થાય છે.
41
EasyMCQ
$64^{-\frac{1}{3}}\left(64^{\frac{1}{3}}-64^{\frac{2}{3}}\right)$ ની કિંમત શોધો.
A
$-3$
B
$7$
C
$-5$
D
$22$

Solution

(A) આપેલ પદાવલિ: $64^{-\frac{1}{3}}\left(64^{\frac{1}{3}}-64^{\frac{2}{3}}\right)$
આપણે જાણીએ છીએ કે $64 = 4^3$.
આ કિંમત પદાવલિમાં મૂકતા:
$= (4^3)^{-\frac{1}{3}} \left((4^3)^{\frac{1}{3}} - (4^3)^{\frac{2}{3}}\right)$
$= 4^{3 \times -\frac{1}{3}} \left(4^{3 \times \frac{1}{3}} - 4^{3 \times \frac{2}{3}}\right)$
$= 4^{-1} \left(4^1 - 4^2\right)$
$= \frac{1}{4} \left(4 - 16\right)$
$= \frac{1}{4} \left(-12\right)$
$= -3$
42
MediumMCQ
$\frac{8^{1/3} \times 16^{1/3}}{32^{-1/3}}$ ની કિંમત શોધો.
A
$18$
B
$16$
C
$1.7$
D
$22$

Solution

(B) $\frac{8^{1/3} \times 16^{1/3}}{32^{-1/3}}$ ની કિંમત શોધવા માટે,દરેક આધારને $2$ ના ઘાત તરીકે દર્શાવીએ:
$8 = 2^3$,$16 = 2^4$,અને $32 = 2^5$.
આ કિંમતોને પદાવલિમાં મૂકતા:
$\frac{(2^3)^{1/3} \times (2^4)^{1/3}}{(2^5)^{-1/3}} = \frac{2^{3 \times 1/3} \times 2^{4 \times 1/3}}{2^{5 \times -1/3}} = \frac{2^1 \times 2^{4/3}}{2^{-5/3}}$.
ઘાતાંકના નિયમો $a^m \times a^n = a^{m+n}$ અને $\frac{a^m}{a^n} = a^{m-n}$ નો ઉપયોગ કરતા:
$= 2^{1 + 4/3 - (-5/3)} = 2^{1 + 4/3 + 5/3} = 2^{1 + 9/3} = 2^{1 + 3} = 2^4$.
$2^4 = 16$.
43
MediumMCQ
$\frac{4}{(216)^{-\frac{2}{3}}} + \frac{1}{(256)^{-\frac{3}{4}}} + \frac{2}{(243)^{-\frac{1}{5}}}$ ની કિંમત શોધો.
A
$174$
B
$222$
C
$214$
D
$346$

Solution

(C) આપેલ પદાવલિ: $\frac{4}{(216)^{-\frac{2}{3}}} + \frac{1}{(256)^{-\frac{3}{4}}} + \frac{2}{(243)^{-\frac{1}{5}}}$
પગલું $1$: $a^{-n} = \frac{1}{a^n}$ અથવા $\frac{1}{a^{-n}} = a^n$ ના ગુણધર્મનો ઉપયોગ કરીને દરેક પદનું સાદું રૂપ આપો.
પ્રથમ પદ: $\frac{4}{(216)^{-\frac{2}{3}}} = 4 \times (216)^{\frac{2}{3}} = 4 \times ((6^3)^{\frac{2}{3}}) = 4 \times 6^2 = 4 \times 36 = 144$.
બીજું પદ: $\frac{1}{(256)^{-\frac{3}{4}}} = 1 \times (256)^{\frac{3}{4}} = (4^4)^{\frac{3}{4}} = 4^3 = 64$.
ત્રીજું પદ: $\frac{2}{(243)^{-\frac{1}{5}}} = 2 \times (243)^{\frac{1}{5}} = 2 \times ((3^5)^{\frac{1}{5}}) = 2 \times 3^1 = 6$.
પગલું $2$: પરિણામોનો સરવાળો કરો:
$144 + 64 + 6 = 214$.
આમ,સાચો વિકલ્પ $C$ છે.
44
Easy
નીચેનું વિધાન સત્ય છે કે અસત્ય તે જણાવો:
$(-5)^{2} = -25$

Solution

(B) આ વિધાન અસત્ય છે.
ગણતરી: $(-5)^{2} = (-5) \times (-5) = 25$.
અહીં $25 \neq -25$ હોવાથી,આપેલ વિધાન અસત્ય છે.
45
Easy
નીચેનું વિધાન સત્ય છે કે અસત્ય તે જણાવો:
$(-1)^{11} = -1$

Solution

(A) આ વિધાન સત્ય છે.
જ્યારે કોઈ ઋણ સંખ્યાનો ઘાત એકી સંખ્યા હોય,ત્યારે પરિણામ ઋણ મળે છે.
અહીં $11$ એ એકી સંખ્યા હોવાથી,$(-1)^{11} = -1 \times -1 \times ... \times -1$ ($11$ વખત) $= -1$ થાય છે.
46
EasyMCQ
દરેક પ્રશ્ન માટે,આપેલા ચાર વિકલ્પોમાંથી યોગ્ય વિકલ્પ પસંદ કરો,જેથી વિધાન સાચું બને: $(5^{-2})^{3} = \ldots \ldots \ldots$
A
$\frac{1}{5^{6}}$
B
$5^{1}$
C
$5^{5}$
D
$5^{6}$

Solution

(A) ઘાતાંકના નિયમનો ઉપયોગ કરતા,$(a^{m})^{n} = a^{m \times n}$.
આપેલ પદાવલિ પર આ નિયમ લાગુ પાડતા: $(5^{-2})^{3} = 5^{-2 \times 3} = 5^{-6}$.
કારણ કે $a^{-n} = \frac{1}{a^{n}}$,તેથી $5^{-6} = \frac{1}{5^{6}}$.
આમ,સાચો વિકલ્પ $A$ છે.
47
EasyMCQ
દરેક પ્રશ્ન માટે,આપેલા ચાર વિકલ્પોમાંથી યોગ્ય વિકલ્પ પસંદ કરો,જેથી વિધાન સાચું બને: $(5^{\frac{3}{4}})^{\frac{4}{3}} = \dots$
A
$5^{\frac{9}{4}}$
B
$5^{\frac{4}{9}}$
C
$5$
D
$5^{\frac{9}{16}}$

Solution

(C) ઘાતાંકના નિયમ $(a^m)^n = a^{m \times n}$ નો ઉપયોગ કરતા,આપણને મળે છે:
$(5^{\frac{3}{4}})^{\frac{4}{3}} = 5^{\frac{3}{4} \times \frac{4}{3}}$
$= 5^{\frac{12}{12}}$
$= 5^1$
$= 5$
48
Easy
નીચેના વિધાનને સાચું બનાવવા માટે ખાલી જગ્યા પૂરો:
$(64)^{-\frac{1}{6}} = \ldots \ldots$

Solution

(1/2) $(64)^{-\frac{1}{6}}$ ને ઉકેલવા માટે,આપણે સૌ પ્રથમ $64$ ને $2$ ની ઘાત તરીકે દર્શાવીએ.
આપણે જાણીએ છીએ કે $64 = 2^6$.
આ કિંમતને પદમાં મૂકતા,આપણને મળે છે:
$(2^6)^{-\frac{1}{6}}$
ઘાતાંકના નિયમ $(a^m)^n = a^{m \times n}$ નો ઉપયોગ કરીને,આપણે ઘાતાંકોનો ગુણાકાર કરીએ:
$2^{6 \times (-\frac{1}{6})} = 2^{-1}$
કારણ કે $a^{-n} = \frac{1}{a^n}$,તેથી:
$2^{-1} = \frac{1}{2^1} = \frac{1}{2}$
49
EasyMCQ
નીચેના વિધાનને સાચું બનાવવા માટે ખાલી જગ્યા પૂરો:
$\sqrt[11]{1} = \ldots$
A
$9$
B
$1$
C
$0$
D
$4$

Solution

(B) $1$ નું $n$-મું મૂળ એ સંખ્યા $x$ તરીકે વ્યાખ્યાયિત થાય છે કે જેથી $x^n = 1$ થાય.
કોઈપણ ધન પૂર્ણાંક $n$ માટે,$1^n = 1 \times 1 \times \dots \times 1 = 1$ થાય છે.
તેથી,$\sqrt[11]{1} = 1$ થાય.
50
EasyMCQ
નીચેના વિધાનને સાચું બનાવવા માટે ખાલી જગ્યા પૂરો:
$(729)^{\frac{1}{3}} = \ldots$
A
$17$
B
$13$
C
$9$
D
$1$

Solution

(C) $(729)^{\frac{1}{3}}$ ની કિંમત શોધવા માટે,આપણે $729$ ના અવિભાજ્ય અવયવો પાડીશું.
$729 = 3 \times 3 \times 3 \times 3 \times 3 \times 3 = 3^6$.
વૈકલ્પિક રીતે,$729 = 9 \times 9 \times 9 = 9^3$.
તેથી,$(729)^{\frac{1}{3}} = (9^3)^{\frac{1}{3}}$.
ઘાતાંકના નિયમ $(a^m)^n = a^{m \times n}$ નો ઉપયોગ કરતા,આપણને $9^{3 \times \frac{1}{3}} = 9^1 = 9$ મળે છે.

Number Systems — Laws of Exponents for Real Numbers · Frequently Asked Questions

1Are these Number Systems questions useful for JEE and NEET?

Yes. All questions in this section are mapped to JEE Main and NEET exam patterns. Previous year questions from JEE Main, NEET, GUJCET and state-level exams are included with full solutions.

2Can I switch to Hindi or Gujarati for these questions?

Yes. Use the language tabs in the hero section or the sidebar to view the same questions and solutions in English, Hindi or Gujarati.

3How do I generate a question paper from this subtopic?

Use the Vedclass Exam Paper Generator — select the chapter and subtopic, set difficulty, and generate Sets A, B, C, D automatically. First 3 chapters of every subject are free.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D papers from this chapter in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo
For Teachers & Institutes

Generate a Number Systems Exam Paper in 2 Minutes

Select subtopic & difficulty — Sets A, B, C, D auto-generated with No Repeat logic.

First 3 chapters of every subject are free — no payment required.